T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/45
Karar No : 2023/6923
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Isparta ili, Terörle Mücadele Eğitim ve Tatbikat Merkez Komutanlığında sözleşmeli er olarak görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal hakların ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının sözleşmesi, "birden fazla kişi tarafından gece vakti birlikte yağma, tehdit, hakaret" suçlarından … Ağır Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında yargılamasının devam ettiği şeklindeki bilgi notuna istinaden feshedilmiş ise de, ara kararları ile sorulması üzerine verilen cevaplardan, ceza yargılamasının devam ettiğinin görüldüğü; üzerine atılı suçun sübuta erip ermediği hususu ceza yargılaması sonucunda belli olacağından, masumiyet karinesi uyarınca, devam eden ceza yargılamasının bu aşamada hakkında herhangi bir sonuç doğurmayacağı; öte yandan, davacının görevinde yetersiz ya da başarısız olduğuna dair somut bir verinin de ortaya konulamadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı, Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca, idare, kendi işlem ve eyleminden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğundan, davacının mahrum kaldığı tüm parasal haklarının davalı idare tarafından davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı tüm parasal haklarının hesaplanarak, davanın açıldığı tarih olan 08/12/2021 tarihine kadar yoksun kalınan tutarın, 08/12/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle, ilk dava tarihinden sonraki tutarın ise, her ay için maaş ödemesinin yapılması gereken (tahakkuk ettiği) tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği; öte yandan, istinafa konu kararda davacının talebinin genişletilmesi suretiyle, "davacının yoksun kaldığı tüm parasal haklarının hesaplanarak, davanın açıldığı tarih olan 08/12/2021 tarihine kadar yoksun kalınan tutarın, 08/12/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle, ilk dava tarihinden sonraki tutarın ise her ay için maaş ödemesinin yapılması gereken (tahakkuk ettiği) tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde hüküm kurulmuş ise de; dava dilekçesi incelendiğinde davacının parasal hakları için faiz talebinin olmadığı anlaşıldığından, taleple bağlılık ilkesi gereğince istinafa konu kararın faize ilişkin kısmının düzeltilerek istinaf isteminin reddi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun düzeltilerek reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin Güvenlik Araştırması Değerlendirme Komisyonu kararı uyarınca tesis edildiği, davacı hakkındaki güvenlik soruşturmasının titizlikle yürütüldüğü, elde edilen bilgilerin TSK'da görev yapmasını riskli hale getireceği, kamu yararı gözetilerek tesis edilen işlemde yetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönlerinden hukuka aykırılık bulunmadığı, ayrıca davalı idarenin Harçlar Kanunu'na göre harçtan muaf olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Isparta ili, Terörle Mücadele Eğitim ve Tatbikat Merkezi Komutanlığında sözleşmeli er olarak görev yapan davacının, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu hükümleri uyarınca yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde düzenlenen bilgi notunda "birden fazla kişi tarafından gece vakti birlikte yağma, tehdit, hakaret" suçlarından … Ağır Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasından yargılamasının devam ettiği hususunun bildirilmesi üzerine … tarih ve … sayılı işlemle sözleşmesi fesh edilmiş, bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6191 sayılı Sözleşmeli Er ve Erbaş Kanunu'nun "Sözleşmenin idarece feshi" başlıklı 6. maddesinde; "(1) Sözleşmeli er adaylarının ön sözleşmeleri, aşağıdaki nedenlerle süresinin bitiminden önce feshedilir: ... ... ...
c) Sözleşmeli er adayı olma şartlarından herhangi birini taşımadığı sonradan anlaşılmak veya sözleşme süresi içinde bu şartlardan herhangi birini kaybetmek. ... ... ...
d) (Ek: 15/8/2017-KHK-694/165 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/160 md.) Güvenlik soruşturması olumsuz sonuçlanmak." hükmüne yer verilmiştir.
17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun "Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar" başlıklı 3. maddesinde;
"(1) Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır.
(2) Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır." düzenlemesine;
"Değerlendirme Komisyonu" başlıklı 7. maddesinin üçüncü fıkrasında ise;
"(3) Değerlendirme Komisyonu kendisine iletilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirmelerini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunar. Mahkemeler tarafından istenildiğinde bu bilgiler sunulur." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Hakkındaki güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasına neden olan ceza kovuşturmasında, … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, davacının "silahla, birden fazla kişi tarafından birlikte ve gece vakti yağma suçunu işlediği" gerekçesiyle 5 yıl hapis cezasıyla cezalandırılmasına karar verildiği, söz konusu kararın henüz kesinleşmediği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; anılan ceza davasının sonucu araştırılmak suretiyle yapılacak değerlendirme neticesinde bir karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin, dava konusu işlemin iptali ile yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun hüküm fıkrasının faize ilişkin kısmı düzeltilmek suretiyle reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile yoksun kaldığı tüm parasal haklarının hesaplanarak, davanın açıldığı tarih olan 08/12/2021 tarihine kadar yoksun kalınan tutarın, 08/12/2021 tarihinden itibaren iletilecek yasal faiziyle, ilk dava tarihinden sonraki tutarın ise, her ay için maaş ödemesinin yapılması gereken (tahakkuk ettiği) tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun düzeltilmek suretiyle reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 20/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.