T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/4563
Karar No : 2023/3900
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
… vekili Av. … tarafından … Bakanlığına karşı açılan davada, Erzincan İdare Mahkemesinin 20/10/2021 tarih ve E:2021/1618, K:2021/1377 sayılı kararı, Ankara 7. İdare Mahkemesinin 16/12/2022 tarih ve E:2022/2501, K:2022/2776 sayılı kararı ile İstanbul 5. İdare Mahkemesinin 31/01/2023 tarih ve E:2023/39, K:2023/243 sayılı kararı üzerine çıkan yetki uyuşmazlığı nedeniyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yetkili yargı yerinin belirlenmesinin istenilmesi üzerine dosya incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklara dair hükümler" başlıklı 20/C maddesinin birinci fıkrasında, "Bu madde; Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/06/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır. (Ek cümle: 30/6/2022- 7415/8 md.) Bu uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir." hükmü öngörülmüştür.
2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına, 13/07/2022 tarihli ve 31892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan 7415 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle eklenmiş olan cümleye ilişkin madde gerekçesinde; "askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan davaların Türkiye genelinde idari yargı mercilerinde görüldüğü, verilen kararlara ilişkin istinaf mercilerinin de yetkili bölge idare mahkemeleri olduğu, bu durumun, aynı olay veya aynı nitelikteki işlem ve eylemlere ilişkin olarak Türkiye’nin çeşitli yerlerindeki mahkemelerden farklı kararlar verilmesine yol açtığı ve askeri hizmetin sürekliliğini, askeri disiplinin tesis ve idamesini olumsuz yönde etkilediği, madde ile; Millî Savunma Bakanlığı kadro ve kuruluşunda görev yapan personelin askeri hizmete ilişkin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar hakkında verilen kararlarda yeknesaklığın sağlanması ve uygulama birliğinin tesisi amacıyla anılan davaların Ankara, İstanbul, İzmir, Konya, Adana, Bursa, Gaziantep, Samsun ve Erzurum Bölge İdare Mahkemelerinin bulunduğu idare mahkemelerinde görülmesinin amaçlandığı" hususlarına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, Ankara ili, Polatlı ilçesi, Topçu ve Füze Okulu Komutanlığında asteğmen adayı olarak askerliğini yaptığı dönemde hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde subay olamaz kararı verilerek zorunlu askerlik hizmetini er olarak ifa etmesine yönelik işlem tesis edilmesi üzerine açılan davada Ankara 9. İdare Mahkemesinin 21/04/2021 tarih ve E:2020/1953, K:2021/763 sayılı kararıyla bahse konu işlemin iptal edildiği, bu yargılama devam ederken davacının er olarak zorunlu askerlik hizmetini tamamlayarak terhis edildiği, yargı kararının uygulanması amacıyla, yedek subay statüsünde kalan askerlik hizmetini tamamlamak üzere Edirne ili, Uzunköprü ilçesi, Topçu Alay Komutanlığına müracaat etmesi yönünde tesis olunan Askeralma Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işlemiyle, bu işlemin bildirimi niteliğindeki Gümüşhane Askerlik Şubesi Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına 7415 sayılı Kanunla eklenen düzenleme ile, Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde, ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olduğu kurala bağlanmış olduğundan, davacının, yedek subay statüsünde kalan askerlik hizmetini tamamlamak üzere Edirne ili, Uzunköprü ilçesi, Topçu Alay Komutanlığına müracaat etmesi yönünde tesis olunan ve askeri hizmete ilişkin işlemden doğan uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrası uyarınca, davacının görev yapmak üzere sevk edildiği Edirne ilinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davanın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dava dosyasının İstanbul 5. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Ankara 7. İdare Mahkemesi ile Erzincan İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 11/09/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.