T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/4575
Karar No : 2023/6716
TEMYİZ EDEN (DAVACI): …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Vergi Dairesi Müdürlüğü
İSTEMİN_KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 5607 sayılı Kaçakçılık Mücadele Kanunu uyarınca, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı Kabahat Bürosunun … tarih ve K:… sayılı idari yaptırım kararı ile verilen idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı, 339.751,95 TL tutarlı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile UYAP üzerinde yapılan araştırmaların bir arada değerlendirilmesinden, dava konusu ödeme emrinin dayanağı Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı Kabahat Bürosu tarafından verilen … tarih ve K:… sayılı karara karşı davacı tarafından ... Sulh Ceza Mahkemesinin Değişik İş … sayılı dosyasında dava açıldığı, dosya ile ilgili Mahkemece 20/11/2013 tarihinde idari yargı görevli bulunarak görev ret kararı verildiği, kararın davacıya tebliğ edildiği ancak davacı tarafından mezkur karara itiraz edilmediği, anılan kararın 27/12/2013 tarihinde kesinleştiği, kesinleşme üzerine 30 gün içerisinde para cezasının iptali istemiyle idari yargıda dava da açılmadığının tespit edildiği, itiraz edilmediği gibi dava da açılmayarak kesinleşen ve vadesinde ödenmeyen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacı tarafından, usulüne uygun olarak kesinleştirilmiş ve tahsilini gerektirir bir idari yaptırım kararının bulunmadığı, hukuka aykırı temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Davacı tarafından, 5607 sayılı Kaçakçılık Mücadele Kanunu uyarınca, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı Kabahat Bürosunun … tarih ve K:… sayılı idari yaptırım kararı ile verilen idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı, 339.751,95-TL tutarlı ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde, "Amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu" kuralına yer verilmiş; aynı Kanun'un dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan haliyle 'Ödeme Emri' başlıklı 55. maddesinde, “Amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur.” hükmü yer almış; 'Ödeme Emrine İtiraz' başlıklı 58. maddesinde ise, "kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde itirazda bulunabileceği" hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
6183 sayılı Kanun'un 37. maddesine göre, ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacağının takibine geçilebilmesi için alacağın usulüne uygun bir şekilde ilgiliye tebliğ edilmesi ve ödeme için bir aylık süre tanınması gerekmektedir. 6183 sayılı Kanun hükmü uyarınca takip işlemlerini yürüten davalı idarenin, Kanun'da belirtilen şekilde ödeme zamanının belirlenip belirlenmediği hususunu re'sen inceleyerek, ödeme zamanı belirlenmemiş alacaklar için bir aylık ödeme süresi tanıyarak vade tarihini belirlemesi, akabinde süresi içerisinde ödenmeyen alacaklar için ödeme emri düzenlemesi gerektiği açıktır.
Uyuşmazlıkta, Hisar Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından davacıya bir aylık ödeme süresi tanınmadan 23/05/2017 tarihinde doğrudan ödeme emri düzenlendiği görülmekte olup, yukarıda anılan Kanun hükmü uyarınca hususi kanununda ödeme zamanı tespit edilmeyen amme alacağının, bir aylık ödeme süresi tanınmadan dolayısıyla vade tarihi belirlenmeden tahsili yolunda tesis edilen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 09/11/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.