T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/4588
Karar No : 2023/4619
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının … tarih ve Kabahat Defteri No:…, K:… sayılı idari yaptırım kararı ile verilen 158.547,00 TL idari para cezasının tahsili amacıyla Rıhtım Veraset ve Harçlar Vergi Dairesi Müdürlüğünce düzenlenen … tarih ve … ana takip dosya numaralı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı Kabahat Bürosunun … tarih ve Kabahat Defteri No:…, K:… sayılı idari yaptırım kararı ile davacının müdürü ve yetkilisi olduğu şirkete ait dahilde işletme belgesi kapsamında Ambarlı Gümrük Müdürlüğünde tescilli … tarih ve sayılı ithalat beyannamesi ile yurda geçici olarak giriş yapılan ve kanuni süre içerisinde ihracatı gerçekleştirilmeyen ve muafiyet kapsamından çıkartılan 20.66,79 kg hidrojene bitkisel yağ cinsi eşyayı gümrük işlemlerini gerçekleştirmeksizin serbest dolaşıma soktuğu gerekçesiyle 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun 3. maddesinin 9. fıkrası kapsamında davacıya idari para cezası yaptırımı uygulandığı, bu karara yapılan itirazın ... Sulh Ceza Hakimliğinin … tarih ve … D.İş sayılı kararı ile reddedildiği, 14/01/2016 tarihinde kesinleşen idari para cezasının tahsili için dava konusu ödeme emrinin tanzim edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı, bu durumda ... Sulh Ceza Hakimliğinin kararı sonucu kesinleşen idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesinde sayılan itiraz nedenlerinin bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 10. İdare Dava Dairesince davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, davaya konu ithalat hakkında kesilen para cezalarının 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun kapsamında ödendiği, tek bir ithalat işlemine ilişkin olarak iki farklı ceza kesilmesinin yerinde olmadığı, ilgili ithale konu ürünlerin millileştirildiği ve millileşen mallara ilişkin olarak ayrıca bir idari yaptırım uygulanmasının yerinde olmadığı, beyannamede alıcı olarak yer alan ve dahilde işleme izin belgesinde taahhüt veren ... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. olmasına rağmen, idari yaptırım kararının kendisi adına düzenlenmesinin ve yine aynı şekilde ödeme emri gönderilmesinin hukuka aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı Kabahat Bürosunun … tarih ve Kabahat Defteri No:…, K:… sayılı idari yaptırım kararı ile davacının müdürü ve yetkilisi olduğu şirkete ait dahilde işletme belgesi kapsamında Ambarlı Gümrük Müdürlüğünde tescilli … tarih ve sayılı ithalat beyannamesi ile yurda geçici olarak giriş yapılan ve kanuni süre içerisinde ihracatı gerçekleştirilmeyen ve muafiyet kapsamından çıkartılan 20.66,79 kg hidrojene bitkisel yağ cinsi eşyayı gümrük işlemlerini gerçekleştirmeksizin serbest dolaşıma soktuğu gerekçesiyle 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun 3. maddesinin 9. fıkrası kapsamında davacıya idari para cezası yaptırımı uygulandığı, bu karara yapılan itirazın reddine dair ... Sulh Ceza Hakimliğinin … tarih ve … D.İş sayılı kararına yapılan itirazın da … Sulh Ceza Hakimliğinin .. tarih ve … D.İş sayılı kararı ile kesin olarak reddedilmesi üzerine, kesinleşen idari para cezasının tahsili amacıyla … tarih ve … ana takip dosya numaralı ödeme emrinin Rıhtım Veraset ve Harçlar Vergi Dairesi Müdürlüğünce düzenlenmesi neticesinde bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde "Amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu" kuralına yer verilmiş, aynı Kanun'un 'Ödeme Emri' başlıklı 55. maddesinde “Amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur.” hükmü yer almış, 'Ödeme Emrine İtiraz' başlıklı 58. maddesinde ise "kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde itirazda bulunabileceği" hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanun maddelerinin incelenmesinden; ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacakları hakkında ödeme emri düzenlenmeden önce Maliye Vekaletince borcu ödemesi için borçluya bir ay süre verilmesi gerektiği, ancak bu süre içerisinde borç ödenmezse ödeme emri düzenlenebileceği anlaşılmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
6183 sayılı Kanun'un 37. maddesine göre, ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacağının takibine geçilebilmesi için alacağın usulüne uygun bir şekilde ilgiliye tebliğ edilmesi ve ödeme için bir aylık süre tanınması gerekmektedir. 6183 sayılı Kanun hükmü uyarınca takip işlemlerini yürüten davalı idarenin, Kanun'da belirtilen şekilde ödeme zamanının belirlenip belirlenmediği hususunu re'sen inceleyerek, ödeme zamanı belirlenmemiş alacaklar için 1 aylık ödeme süresi tanıyarak vade tarihini belirlemesi, akabinde süresi içerisinde ödenmeyen alacaklar için ödeme emri düzenlemesi gerektiği açıktır.
Uyuşmazlıkta, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı İdari Yaptırım Bürosu tarafından 158.547,00 TL idari para cezasının tahsil işlemlerinin başlatılması amacıyla Büyükçekmece Vergi Dairesi Müdürlüğüne gönderilen 22/03/2016 tarihli yazı üzerine, konunun 01/04/2016 tarihli yazıyla bildirildiği davacının mükellefi olduğu Rıhtım Veraset ve Harçlar Vergi Dairesi Müdürlüğünce, gerek dava konusu ödeme emrinin temeli idari para cezasının dayanağı 5607 sayılı Kanun'da, gerekse idari para cezası kararında vadeye ilişkin herhangi bir belirleme bulunmamasına rağmen, 6183 sayılı Kanun'un 37. maddesine uygun şekilde bir vade belirlemesi yapılmaksızın doğrudan ödeme emri düzenlediği ve bu ödeme emrinde amme alacağının vadesi olarak konunun vergi dairesine bildirilmesinden önceki bir tarih olan 14/02/2016 tarihinin gösterildiği anlaşıldığından, 6183 sayılı Kanun uyarınca bir aylık ödeme süresi tanınmadan ve vade tarihi belirlenmeden alacağın tahsili yolunda tesis edilen dava konusu ödeme emrinde ve davanın reddine dair İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 10. İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın .. Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 20/09/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.