T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/4594
Karar No : 2023/5590
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Dairesi Başkanlığı
İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu uyarınca, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile verilen idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı, 201.396,00 TL tutarlı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan idari para cezasının 31/12/2015 tarihinde kesinleştiği görüldüğünden, bu nedenle söz konusu idari para cezasının tahsil edilmesi amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, itirazlarının 'borcum yoktur' kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, ödeme emrine dayanak teşkil eden ... Ağır Ceza Mahkemesi kararının henüz kesinleşmediği, hukuka aykırı ödeme emrinin iptali, aksi yönde verilen temyize konu kararın ise bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, dava konusu ödeme emrinin mahkeme kararının uygulanmasından ibaret ve hukuka uygun olduğu, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacının antrepo veya geçici depolama yerlerindeki serbest dolaşımda bulunmayan eşyayı gümrük idaresinin izni olmadan çıkarmak fiilini işlediğinden bahisle hakkında açılan kamu davasında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacıya 5607 sayılı Kanun uyarınca 201.396,00 TL idari para cezası verildiği, söz konusu kararın 31/12/2015 tarihinde kesinleşmesi üzerine düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde, "Amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu" kuralına yer verilmiş; aynı Kanun'un dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan haliyle 'Ödeme Emri' başlıklı 55. maddesinde, “Amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur.” hükmü yer almış; 'Ödeme Emrine İtiraz' başlıklı 58. maddesinde ise, "kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde itirazda bulunabileceği" hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
6183 sayılı Kanun'un 37. maddesine göre, ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacağının takibine geçilebilmesi için alacağın usulüne uygun bir şekilde ilgiliye tebliğ edilmesi ve ödeme için bir aylık süre tanınması gerekmektedir. 6183 sayılı Kanun hükmü uyarınca takip işlemlerini yürüten davalı idarenin, Kanun'da belirtilen şekilde ödeme zamanının belirlenip belirlenmediği hususunu re'sen inceleyerek, ödeme zamanı belirlenmemiş alacaklar için bir aylık ödeme süresi tanıyarak vade tarihini belirlemesi, akabinde süresi içerisinde ödenmeyen alacaklar için ödeme emri düzenlemesi gerektiği açıktır.
Uyuşmazlıkta, Mersin Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından 03/02/2016 tarihinde tahakkuk fişi düzenlendiği ancak davacıya tebliğ edilmeden ve bir aylık ödeme süresi tanınmadan 04/02/2016 tarihinde doğrudan ödeme emri düzenlendiği görülmekte olup, yukarıda anılan Kanun hükmü uyarınca hususi kanununda ödeme zamanı tespit edilmeyen amme alacağının, bir aylık ödeme süresi tanınmadan dolayısıyla vade tarihi belirlenmeden tahsili yolunda tesis edilen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 16/10/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.