T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/597
Karar No : 2024/2704
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) : …. Sanayi ve Ticaret
Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) : .. Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü - (E-Tebligat)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : .. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin . tarih ve E:., K:.. sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı tarafından, ...sayılı Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında 2013 ve 2014 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 31 adet beyanname muhteviyatı eşyaların işlenmesi sonucu ortaya çıkan ikincil işlem görmüş ürün olan hurdanın yurt içinde satışa konu edilmesine karşın herhangi bir beyanda bulunulmadığından ve bu suretle ihracat taahhüdünün eksik yerine getirildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesi uyarınca yapılan ek tahakkuk ile alınan para cezası kararına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararına uymak suretiyle, davacının faaliyet alanının polietilen granülden/polietilenden, baskılı-yalın ve çok katlı ambalaj film ve folyoları, polietilen hammaddesinden torba (kargo poşetleri, alışveriş poşetleri) gibi nihai ürünler üretmek olduğu, üretimde birinci derecede önemli girdi olarak kullanılan polietilen cinsi eşyanın 2014 dönemi içerisinde firma stoklarına giriş kaydının 2.752.729,99 kilogram olduğu, 2015 dönemi içerisinde ise 2.924.386,80 kilogram olarak stok kayıtlarına geçildiği, üretim sürecinde bir kısmı ikincil işlem görmüş hurda niteliğinde plastiklerin ortaya çıktığı, firmadan temin edilen muhasebe kayıtlarından "120 Alıcılar Hesabında" izlenen kayıtlarda bahse konu hurda cinsi ikincil işlem görmüş ürünün yurt içine muhtelif tarihli faturalarla, plastik geri dönüşümü alanında faaliyet gösteren firmalara satıldığı ve bu hurdaların; 2013 yılında 21.954,70 kg, 2014 yılında 35.973,15 kg, 2015 yılında 40.237,50 kg 2016 yılında 9.234,33 kg kadarının beyan edilmeksizin yurt içi alıcılara satılarak faturalandırıldığı hususunun cevaplı raporda tespit edildiği, dosyanın UYAP kayıtlarıyla birlikte incelenmesinden; dava konusu işlemin dayanağını teşkil eden 14/03/2013 tarih ve ...taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatılmasına ilişkin işlemin iptali talebiyle açılan davayı reddeden ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nin .. tarih ve E:., K:… sayılı kararının temyizen incelenmek üzere Danıştay Onuncu Dairesinin E:2018/4423 sayılı esasına kaydedildiğinin anlaşıldığı, dahilde işleme rejimi kapsamında ithal edilen eşyaların üretim sürecinde kullanıldıktan sona ekonomik değeri olan ikincil ürünler elde edildiği ve bu ürünlerin fire niteliğinde olmamasına rağmen serbest dolaşıma giriş beyanında bulunulmaksızın iç piyasada satıldığı hususu yargı kararı ile de ortaya konulduğundan, ek tahakkuk kararının gümrük vergisi, kaynak kullanımını destekleme fonu ve ek fona ilişkin kısmının hukuka uygun olduğu; davacının dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal ettiği ürünlerin üretim sürecinde kullanıldıktan sonra ortaya çıkan plastik hurdaların Çevre Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca, CIF bedelinin binde beşi oranında hesaplanması gereken çevre katkı payının, yüzde birlik oran esas alınarak hesaplandığı anlaşıldığından, çevre katkı payı tahakkukunun CIF bedelin binde beşi oranına isabet eden kısmında hukuka aykırılık, aşan kısmında ise hukuka uyarlık bulunmadığı; 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesinin 6455 sayılı Kanun'la değişik şekli uyarınca gümrüklenmiş değerin iki katı tutarında para cezası hesaplanarak karara bağlanmışsa da bahsi geçen hükmün değişik halinin 11/04/2013 tarih ve 28615 sayılı Resmi Gazete'de yayımlayarak yürürlüğe girmesi, cezalandırmaya konu fiile ilişkin beyannamenin tescil tarihine göre öngörülen cezanın ise, gümrük vergilerinin iki katı tutarında olduğunun görülmesi karşısında, belirtilen hükmün daha ağır ceza öngören şeklinin uygulanmasının, Anayasa'nın 38. maddesinde ifade edilen, kimseye suçu işlediği zaman kanunda o suç için konulmuş olan cezadan daha ağır bir ceza verilemeyeceği yönündeki ilkeye aykırılık oluşturacağından para cezasının .. tarih ve .., .. tarih ve .., … tarih ve …, … tarih ve … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamelerine ilişkin kısmında hukuka uyarlık, diğer beyannameler yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle çevre katkı payının binde beş oranını aşan kısmı ile para cezasının .. tarih ve .., .. tarih ve .., … tarih ve .., … tarih ve … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamelerinden kaynaklanan kısmı iptal edilmiş, ek tahakkuk kararının gümrük vergisi, kaynak kullanımını destekleme fonu ve ek fona ilişkin kısmı yönünden, çevre katkı payı tahakkukunun CIF bedelin binde beşi oranına isabet eden kısmı ile para cezasının diğer serbest dolaşıma giriş beyannamelerine ilişkin kısmı yönünden dava reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemin dayanağı cevaplı raporda dahilde işleme izin belgesine aykırı olarak ithal edilen eşyanın süresi içerisinde ihraç edilmeyerek yurt içine doğrudan ve işlenerek satıldığı hususunun her türlü şüpheden uzak ve somut bir şekilde ortaya konulmadığı, şirketin üretim faaliyetinin sadece ithal edilen ham maddelere dayalı olmadığı, dahilde işleme izin belgesi kapsamında olmayan ithalat işlemleri ve yurt içi alımlarının da hesaplamalara dahil edilmesi gerektiği, dahilde işleme izin belgesinin taahhüt hesabının kapatılarak teminatların iade edildiği; davalı idarece, rejim kapsamında ithal edilen ham maddenin üretim sürecinde hurda plastik olarak nitelendirilen ve ekonomik değer taşıyan ikincil işlem görmüş ürünün iç piyasaya satıldığı ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI :Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulüyle kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, ...sayılı Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında 2013 ve 2014 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 31 adet beyanname muhteviyatı eşyaların işlenmesi sonucu ortaya çıkan ikincil işlem görmüş ürün olan hurdanın yurt içinde satışa konu edilmesine karşın herhangi bir beyanda bulunulmadığından ve bu suretle ihracat taahhüdünün eksik yerine getirildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesi uyarınca yapılan ek tahakkuk ile alınan para cezası kararına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden; davacı şirket tarafından; adına düzenlenen 14/03/2013 tarih ve ...sayılı dahilde işleme izin belgesinin taahhüt hesabının 2007/2 sayılı Dahilde İşleme Rejimine İlişkin İşlemlerin Bilgisayar Veri İşleme Tekniği Yoluyla Yapılmasına Dair Tebliğ'in 12. maddesine istinaden müeyyideli olarak kapatılmasına ilişkin (mülga) Ekonomi Bakanlığı Marmara Bölge Müdürlüğünün .. tarih ve E…. sayılı işleminin tesis edildiği, bu işlemin iptali istemiyle açılan dava sonucunda ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:..., K:...sayılı davanın reddine dair kararına yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden .. Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararının Danıştay Onuncu Dairesinin 13/12/2022 tarih ve E:2018/4423, K:2022/5958 sayılı kararı ile bozulduğu, bu karar üzerine, … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin .. tarih ve E:., K:… sayılı kararıyla davacı şirket adına 14/03/2013 tarih ve ...sayılı Dahilde İşleme İzin Belgesinin müeyyideli kapatılmasına ilişkin işlemin idare tarafından kaldırıldığı ve 14/03/2013 tarih ve ...sayılı Dahilde İşleme İzin belgesinin sadece ikincil işlem görmüş ürün için müeyyide uygulanmak suretiyle kapatılması yönünde yeni bir işlem tesis edildiğinden davanın konusunun kalmadığı gerekçesiyle verilen konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kararın Danıştay Onuncu Dairesinin 21/05/2024 tarih ve E:2024/1714, K:2024/2037 sayılı kararıyla onandığı anlaşılmaktadır.
Bu nedenle; Mahkemece, dava konusu işlemin dayanağını teşkil eden taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatılması işlemine karşı idare mahkemesinde açılan davada, yukarıda izah edilen karar uyarınca oluşan yeni maddi ve hukuki duruma göre yeniden karar verilmesi gerektiğinden, temyize konu kararın bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz istemlerinin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin . tarih ve E:., K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine 27/05/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.