T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/6863
Karar No : 2023/5499
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına, ... Alüminyum Metal İnşaat ve Yapı Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'e ait vergi borçlarının tahsili amacıyla müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, … ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; mali müşavir olan davacının, muhasebe kayıtlarını tuttuğu ve vergi beyannamelerini imzaladığı ... Alüminyum Metal İnşaat ve Yapı Malzemeleri Reklam San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda; mükellef kurumun 2017 ve 2018 hesap dönemi içerisinde düzenlediği faturaların tamamının herhangi bir mal veya hizmet karşılığı olmaksızın, komisyon karşılığı düzenlenmiş sahte faturalar olarak kabul edilmesi gerektiğinin tespit edildiği, davacı hakkında düzenlenen Görüş ve Öneri Raporunda yasal mevzuatın gerektirdiği mesleki özen ve kontrolün yerine getirilmediğinin belirtildiği, mükellef adına salınan cezalı vergilerin tahsili amacıyla müteselsil sorumlu sıfatıyla davacı adına dava konusu ödeme emirlerinin tanzim ve tebliğ edildiği, davacının sorumluluğunun imzaladığı beyannameler ile tuttuğu defter ve belgelerin gerçeği yansıtıp yansıtmadığının tespitine bağlı olduğu, bunun için sözkonusu belgelerin gerçek mahiyete uygun olup olmadığının üçüncü kişilere ait defter ve belgeler üzerinde karşıt inceleme yapılmasını zorunlu kıldığı, ancak ilgili mevzuatta serbest muhasebeci mali müşavirlere mükellefin kayıtlarına esas olan belgelerin gerçeği yansıtıp yansıtmadığını üçüncü kişiler nezdinde karşıt incelemeler yaparak araştırma görev ve yetkisini veren bir kural bulunmadığı, inceleme yapma yetkileri, ancak vergilendirmeye esas alınan belge, kayıt düzeni ve matrah tespitinde dikkate alınması gerekli işlemlerin muhasebe usul ve esasları ile kanunlarda belirtilen düzenlemelere uygunluğu konusunda biçimsel inceleme yapmaktan ibaret olduğundan, sahip olmadıkları yetkinin kullanılmamasından dolayı sorumlu tutulmalarının hukuken mümkün olmadığından, davacı adına müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde sayılan hususlar için verilen, dolayısıyla yetkili vergi dairesini belirlemeyi kapsamayan yetkiye dayanılarak çıkarılan 4 sıra No.lu Vergi Beyannamelerinin Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerce İmzalanması Hakkında Genel Tebliğ ile yapılan, sorumluluğu tespit edilen meslek mensupları hakkındaki takibatın, meslek mensuplarının bağlı olduğu vergi dairesince yerine getirileceği yolundaki düzenlemenin, 213 sayılı Kanun'un ve 6183 sayılı Kanun'un yetkili vergi dairesi konusunda benimsediği genel kuralı değiştirdiğinin kabulünün hukuken mümkün olmadığı; bu nedenle Ulus Vergi Dairesi Müdürlüğünün mükellefi ... Alüminyum Metal İnşaat ve Yapıl Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsiline Ulus Vergi Dairesi Müdürlüğü yetkili olduğundan, alacakların tahsili konusunda yetkisi bulunmayan davacının bağlı olduğu Yıldırım Beyazıt Vergi Dairesi Müdürlüğünce serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Mükellef kurumun faaliyete başladığı tarihten itibaren beyanname ve bildirimlerde bildirilen satış tutarını karşılayacak gerekli malzeme ve teçhizata vs. sahip olmamasına rağmen davacı tarafından beyanname ve bildirimlerin verilmeye devam edildiği, mükellefin mal alışını bildirdiği bir kısım şirket veya satış hakkında sahte belge düzenleme yönünden vergi tekniği raporu olduğu veya vergi incelemesinin devam ettiği bu nedenle davacının sahte belge düzenleme faaliyetinden habersiz olmasının ticari ve teknik icaplara uygun olmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına, ... Alüminyum Metal İnşaat ve Yapı Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'e ait vergi borçlarının tahsili amacıyla müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, … ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde; Maliye Bakanlığının; vergi beyannamelerinin 3568 sayılı Kanuna göre yetki almış serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavirler tarafından da imzalanması mecburiyetini getirmeye, bu mecburiyeti beyanname çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya, bu uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu belirtilmiş, aynı maddede beyannameyi imzalayan veya tasdik raporunu düzenleyen meslek mensuplarının, imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza ve gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanun'un 4. maddesinde vergi dairesi; mükellefi tespit eden, vergiyi tarh eden, tahakkuk ettiren ve tahsil eden daire olarak tanımlanmış ve vergi dairelerinin yetki alanı ile vergi türleri, meslek ve iş grupları itibarıyla mükelleflerin bağlı olacakları vergi dairelerini belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığının yetkili olduğu düzenlenmiştir.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 54. maddesinde, müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının tahsil dairesince cebren tahsil edileceği, 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, 58. maddesinde de kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu ödeme emirlerinin dayanağı … tarih ve … sayılı görüş ve öneri raporunun incelenmesinden, davacının Yıldırımbeyazıt Vergi Dairesi Müdürlüğü mükellefi olduğu ve dava konusu ödeme emirlerinin anılan vergi dairesi müdürlüğünce düzenlendiği, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca dava konusu ödeme emirlerinin yetkili vergi dairesince düzenlendiği görüldüğünden, davanın esası incelenerek bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davalının temyiz isteminin kabulüne,
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 12/12/2023 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :Müteselsil sorumlu sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin davacının veya mükelleflerin bağlı bulunduğu Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından düzenlenmesinin, esasa müessir bir hata olmadığı, Vergi Dava Dairesince işin esası incelenerek karar verilmesi ve temyize konu kararın bu gerekçe ile bozulması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.