T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/712
Karar No:2023/3897
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Danışmanlığı Mühendislik A.Ş.
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : I. Hukuk Müşaviri Yrd. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bolu İl Özel İdaresi tarafından … tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Bolu İli, Gerede İlçesindeki Muhtelif (… İlkokulu, ... Yıl Ortaokulu ve … Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) Okulların Mevcut Güçlendirme ve Onarım Projelerinin Revize Edilmesi ve Yaklaşık Maliyet Dosyalarının Hazırlanması" ihalesi uhdesinde kalan davacı şirketin sözleşme kapsamındaki taahhütlerini mücbir sebepler dışında sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmediğinden bahisle 1 yıl süreyle kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 22/09/2021 tarih ve 31606 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işe ilişkin olarak 03/06/2021 tarihinde imzalanan Sözleşmenin 9. maddesinde işin süresinin 30 takvim günü olarak belirlendiği, 07/06/2021 tarihinde Bolu İl Özel İdaresi elemanları ile davacı şirket tarafından birlikte imza edilen iş yeri teslim tutanağıyla iş yerinin teslim edildiği, buna göre işin bitim süresinin 07/07/2021 olarak belirlendiği, davacı firma tarafından Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle İçişleri Bakanlığı'nın 01/06/2021 tarihinde yayınlanan Genelgesiyle tüm ülkede 6 günlük tam kapanma uygulamasına gidildiği, bu tam kapanma nedeniyle 6 günlük ek süre verilmesinin 05/07/2021 tarihli dilekçeyle talep edildiği, ancak davalı idarece 09/07/2021 tarihinde alınan kararla, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 35. maddesi uyarınca sürenin uzatılmasını gerektiren nedenin ortaya çıkmasından itibaren 20 gün içerisinde başvuru yapılmadığı, ayrıca 30 takvim günü belirlenirken çalışılamayacak günlerinde göz önüne alınarak belirlendiği gerekçesiyle başvurunun reddedildiği, 07/07/2021 tarihinde işin bitirilmemesi üzerine 12/07/2021 tarihinde davacı firmaya tebliğ edilen Bolu İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı ihtar yazısıyla, davacı şirketin 07/07/2021 tarihinden itibaren cezalı çalıştığı ve işin 15 takvim günü içerisinde bitirilmemesi hâlinde sözleşme ve eklerindeki hükümlerin uygulanacağının bildirildiği, ihtar süresinin bitim tarihi olan 07/08/2021 tarihine kadar işin teslim edilmemesi üzerine, 09/08/2021 tarihinde sözleşmenin feshedildiği, akabinde işin sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmediğinden bahisle davacı firmanın 4735 sayılı Kanun'un 25/f. maddesi ve 26. maddesi uyarınca 1 yıl süreyle kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin işlemin tesis edilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı;
Dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, davacı firma tarafından 07/07/2021 tarihinde teslim edilmesi gereken işin bitirilmediği, yapılan ihtarda tanınan süreye rağmen 09/08/2021 tarihine kadar işin teslim edilmediği, bu itibarla, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmeyen davacı şirketin 4735 sayılı Kanun'un 26. maddesi uyarınca 1 yıl süreyle kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, davacı şirket tarafından, yasaklama işleminin Bakan tarafından tesis edilmediği, işlemin yetki unsuru yönünden sakat olduğu ve süresinde tesis edilmediği ileri sürülmüş ise de, 06/03/2019 tarihli İçişleri Bakanı tarafından imzalanan İmza Yetkileri Yönergesiyle İl Özel İdareleri tarafından yapılan ihalelerde yasaklama kararı yetkisinin İller İdaresi Genel Müdürü'ne verildiği, dava konusu işlemin de anılan Genel Müdür tarafından imzalandığı ve söz konusu fiilin … tarih ve … sayılı Bolu İl Özel İdaresi yazısıyla davalı idareye bildirildiği, işlemin de 20/09/2021 tarihinde tesis edildiği dikkate alındığında, anılan iddiaların yerinde görülmediği,
Ayrıca Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle İçişleri Bakanlığı'nın 01/06/2021 tarihinde yayınlanan Genelgesiyle tüm ülkede 6 günlük tam kapanma uygulamasına gidildiği, bu tam kapanma nedeniyle 6 günlük ek süre verilmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 35. maddesi uyarınca sürenin uzatılmasını gerektiren nedenin ortaya çıkmasından itibaren 20 gün içerisinde yapılmayan başvuruların dikkate alınmayacağının düzenlendiği, davacı firmanın 01/06/2021 tarihinden itibaren hesaplanan 20 günlük sürenin son günü olan 21/06/2021 tarihinde başvurması gerekirken bu süre geçirildikten sonra 05/07/2021 tarihinde başvurduğu dikkate alındığında, davacının bu iddiasına da itibar edilmediği belirtilmiştir.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, usule ilişkin olarak; yasaklama işleminin Bakan tarafından tesis edilmesi gerekirken tesis edilmediği, işlemin yetki unsuru yönünden sakat olduğu; esasa ilişkin olarak; Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle İçişleri Bakanlığı'nın 01/06/2021 tarihinde yayınlanan Genelgesiyle tüm ülkede 6 günlük tam kapanma uygulamasına gidildiği, bu tam kapanma nedeniyle 6 günlük ek süre verilmesi gerektiği, sözleşmeye göre işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 30 (otuz) gün olduğu, ancak ihale makamınca idareden kaynaklı nedenlerle, covid salgınına bağlı çalışma yapılmasını engelleyen durumlar ve tam kapanma tedbirleri kapsamında geçirilen sürelerin işin süresine eklenmesi konusunda yapılan başvurulara olumlu yanıt verilmediği, yasaklama kararının süresi içerisinde verilip verilmediğinin araştırılması gerektiği, sözleşmenin feshi ve yasaklama kararlarının usulüne uygun tebliğ edilmediği, idarece gönderildiği belirtilen ihtar yazısından haberlerinin olmadığı, sözleşme konusu işin güçlendirme, onarım projelerinin revize edilmesi ve yaklaşık maliyet dosyalarının hazırlanması olduğu, okulların tek tek gezilerek ihtiyaç listelerinin oluşturulmasının yüklenicinin değil, idarenin sorumluluğunda olduğu, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 35. maddesi gereğince idareden kaynaklı olarak işin yapılmasını engelleyen her durum için yükleniciye süre uzatımı verilmesi gerektiği, Teknik Şartname’nin ÖBF-05, ÖBF-06, ÖBF-08, ÖBF-09 ve ÖBF-10 maddelerinin tümünde yer alan düzenlemelere göre revize ve güçlendirme projesi yapılacak okulun görevli personeli, okul müdürü ve kontrol teşkilatı ile irtibata geçilerek yerinde tespit ve belirlemeler yapılması gerektiği, şirketin yer tesliminden itibaren zemin etüt çalışmalarına başlamış ve tek tek tüm okulların iç ve dış mekanlarını gezerek rölöve çalışmalarını tamamlamış olduğu, ancak ne idare ne kontrol teşkilatı ne de okul yöneticileri tarafından şirkete ihtiyaçlar ve yapılacaklarla ilgili herhangi bir belge verilmediği, somut olayda her ne kadar idarece yer teslimi yapılmış olduğu belirtilmiş ise de, idarece gerçek anlamda bir yer teslimi yapıldığından söz edilemeyeceği, şirketlerine okullara ait ihtiyaç listeleri teslim edilmediği, kontrol teşkilatı elemanları ile birlikte okulların gezilerek ihtiyaç listelerinin oluşturulması gerekirken bunun yapılmadığı, okul idarecilerinden ihtiyaç listeleri alınsa da, alınan bu listeler kontrol mühendisleri tarafından incelenerek (değiştirilerek, ihtiyaç kaldırılarak) yüklenici şirkete teslim edildiği, dolayısıyla müvekkil şirketin kontrol mühendislerinden bağımsız olarak okul idarecilerinden ihtiyaç listesi toplanması söz konusu olmadığından projelerin yapımına başlanamadığı, ayrıca şirketin iş bitirme süresi içinde temin ettiği ihtiyaç listelerinin idare tarafından yeniden ihale edilen işlerde diğer yüklenicilere işin en başında verildiği, kendilerine bu tutumun sergilenmediği, … ihale kayıt numaralı, … ihale kayıt numaralı, … ihale kayıt numaralı ihale dosyalarının, bu ihaleler neticesinde hazırlanan sözleşmelerin ve yer teslimi ile belgelerinin teslimlerinin araştırılmasının önem arz ettiği, söz konusu ihalelerde aynı idarenin aynı iş için farklı yüklenicilere farklı iş bitirme süreleri belirlemesinin de eşitlik ilkesine aykırılık oluşturduğu, okullara ait ihtiyaç listelerinin idare, kontrol teşkilatı yahut okul yöneticilerince hazırlanmaması nedeniyle meydana gelen gecikmenin şirketin iş süresinden sayılmasının hakkaniyete aykırı olduğu, ifa imkânsızlığı oluşturduğu, 60 günlük iş bitirme süresi ve talep ettiği ilave süreler verilmiş olsa idi herhangi bir gecikme meydana gelmeyeceği, yasaklama kararına mesnet gösterilen sebebin şirketin kusurundan kaynaklanmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek temyiz istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 05/10/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.