T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/743
Karar No : 2023/1535
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına
…Gümrük Müdürlüğü - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Tekstil İnşaat Taahhüt Sanayi ve
Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :… Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına 2019 yılında tescilli 40 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya kıymetinin, referans kıymete yükseltilmesi suretiyle beyan edilerek ödenen gümrük, ilave gümrük ve katma değer vergileri ile dampinge karşı verginin, eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi isteminin reddine dair karara vaki itirazın reddi yolundaki işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.
… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Referans kıymet, 4458 sayılı Gümrük Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş gerçek satış bedeli değildir. Dolayısıyla, bu kıymetin ithalata konu edilen eşyaya ait gümrük vergilerinin hesaplanmasında esas alınması mümkün değildir. Bu nedenle, referans kıymetten kaynaklanan fark vergilerde ve bu vergilerin iadesi isteminin reddine ilişkin karara vaki itirazın reddinde hukuki isabet görülmemiştir.
07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7190 sayılı Gümrük Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 8. maddesiyle 4458 sayılı Kanun'un 216. maddesinin (1) numaralı fıkrası, ''Gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ödenir.'' şeklinde yeniden düzenlenmiştir.
Bu durumda dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan yukarıda yer verilen mevzuat hükmünün yalnızca yürürlüğe girdiği tarihten sonra tahsil edilen vergilerin iadesinde uygulanacağına ilişkin bir sınırlama içermediği hususu da dikkate alındığında, davacı tarafından talep edilen ''yasal faiz''den anlaşılması gerekenin anılan düzenlemeler uyarınca, 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu haliyle uyuşmazlıkta, tahsili hukuka aykırı bulunan ve idarece tahsili tarihinden itibaren kullanımından mahrum kalınan tutarın 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ile birlikte iadesi gerekmektedir.
Mahkeme, bu gerekçe ile dava konusu işlemi iptal etmiş, fazladan ödenen verginin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar vermiştir.
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Vergi Dava Dairesi, Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Yedinci Dairesinin 07/11/2022 tarih ve E:2021/1594, K:2022/4296 sayılı kararı :
Vergi Dava Dairesi kararının, mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline, ödenen vergilerin iadesine ve 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilen beyannameler için hükmedilen faiz tutarının yasal faize isabet eden kısmı ile 07/11/2019 tarihinden sonra tescil edilen beyannameler için hükmedilen tecil faizine ilişkin hüküm fıkralarına yöneltilen istinaf isteminin reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz isteminin incelenmesi:
Temyize konu kararın sözü edilen hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Vergi Dava Dairesi kararının, mahkeme kararının, 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilen beyannameler için faiz istemine ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmına yöneltilen istinaf isteminin reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz isteminin incelenmesi:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik (1) numaralı fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin bir kısmının tescil tarihlerinin, vergilerin geri verilmesinde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin yasal değişikliğin yürürlüğe girdiği 07/11/2019 tarihinden önce olduğu anlaşılmaktadır.
Buna göre fazla ödemeye konu serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin bir kısmının 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilmiş olması karşısında, gümrük yükümlülüğünün başladığı beyannamelerin tescil tarihi itibarıyla 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'da öngörülen yasal faiz oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerekmekte olup, bahse konu beyannameler için anılan tarihte yürürlükte olmayan hükme dayanılarak tecil faiziyle iadeye ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Karar sonucu:
Daire bu gerekçeyle Vergi Dava Dairesi kararının, 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilen beyannamelere ilişkin faiz istemine dair hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmını bozmuş, diğer hüküm fıkralarını onamıştır.
Yargısal yetki alanının yeniden belirlenmesi nedeniyle dosyanın gönderildiği … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik (1) numaralı fıkrasında, tecil faizine ilişkin düzenlemenin yalnızca yürürlüğe girdiği tarihten sonra tahsil edilen vergilerin iadesinde uygulanacağına ilişkin bir sınırlama bulunmamaktadır.
Bu nedenle tahsili hukuka aykırı bulunan ve idarece tahsili tarihinden itibaren kullanımından mahrum kalınan tutarın 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ile birlikte iadesi gerekmektedir.
Vergi Dava Dairesi, … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek olarak bu gerekçeyle bozulan hüküm fıkrası yönünden ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 10/04/2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 216. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yapılan değişiklik sonucu, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, (geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için) geri verilecek tutar üzerinden işleyecek faiz oranının, kanuni faiz olarak değiştirildiği; öte yandan, davacının dava dilekçesinde tecil faizi talebinde bulunmadığı belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Yedinci Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay Yedinci Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2-… Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3-Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına,
27/12/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.