T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/7502
Karar No : 2024/969
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı (E-Tebligat)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir ili, Bornova ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde faaliyet gösteren iş yerine içkili lokanta faaliyetinde bulunmak üzere, iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Bornova Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin içkili lokanta ruhsatı verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvuru üzerine davalı idarece İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca Bornova İlçe Emniyet Müdürlüğünden görüş sorulduğu, emniyet personeli tarafından yapılan ölçümler neticesinde, davacı şirketin içkili lokanta olarak faaliyet göstermek istediği adrese 69,90 metre mesafede … Anaokulu'nun, 98,10 metre mesafede ise Ege Mavisi Kız Öğrenci Yurdu'nun bulunduğunun tespit edildiği, anaokulu ve öğrenci yurdunun davacı şirketin faaliyet göstermek istediği adrese olan uzaklıklarının mevzuatta belirtilen şekilde en yakın olan kapı esas alınarak ölçüldüğü, davacı şirket tarafından alkollü içki satışı yapılmak istenilen adresin örgün eğitim kurumları, özel öğretim kursları, yükseköğretim hariç öğrenci yurtları ile anaokullarından, kapıdan kapıya en az yüz metre uzaklıkta olması gerektiği yönünde mevzuatta aranan şartı sağlamadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Ruhsat talebinin genel emniyet ve ve asayiş açısından uygun bulunmadığından bahisle reddedildiği, kolluk kuvvetinin herhangi bir somut tespit yapmaksızın emniyet ve asayiş açısından uygunluk vermediği, mesafe ölçümlerine ilişkin bilgilerin gerçeği yansıtmadığı, dosyada mevcut olan ve kendilerince sunulan nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesi ile sabit olduğu, emniyet ve asayiş açısından ne gibi sakıncalar bulunduğunun belirtilmediği, hizmet verilen bölgede asayiş açısından herhangi olumsuz bir durumun yaşanmadığı, işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15.maddesinin 1.fıkrasının (l) bendinde; "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları şunlardır:..l) Gayrisıhhî müesseseler ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek." hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma Ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in Tanımlar başlıklı 4. maddesinin 1/a bendinde, Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi (...) ifade eder. "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılması" başlıklı 32. maddesinin 2. fıkrasında; "Umuma açık istirahat ve eğlence yerinin açılması ve faaliyette bulunmasına belediye sınırları ve mücavir alan sınırları içinde belediye, bu alanlar dışında il özel idaresi tarafından izin verilir." hükmüne, 3.fıkrasında; "İl özel idaresi ve belediyeler, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alır." hükmüne, 4. fıkrasında; "Yetkili kolluk kuvveti, açılacak yerin genel güvenlik ve asayişin korunması açısından kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olup olmadığını dikkate alarak, işyeri hakkındaki görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir." hükmüne, 6. fıkrasında; "Meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri, internet salonu gibi umuma açık yerler ile alkollü içkilerin açık olarak satışının yapıldığı yerlerin; örgün eğitim kurumları, özel öğretim kursları, yükseköğretim hariç öğrenci yurtları ile anaokullarından, kapıdan kapıya en az yüz metre uzaklıkta bulunması zorunludur. Özel eğitime muhtaç bireylerin devam ettikleri öğretim kurumları ile okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları için bu zorunluluk aranmaz. Ancak söz konusu özel öğretim kurumlarıyla yukarıda belirtilen türdeki işyerleri aynı binada bulunamaz." hükmüne, "Mesafe ölçümü" başlıklı 34.maddesinde; "Meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri, internet salonu gibi umuma açık yerler ile açık alkollü içki satılan yerlerin açılmasına izin verilirken mesafe ölçümünde, bina ve tesislerin varsa bahçe kapıları, yoksa bina kapıları; kapıların birden fazla olması durumunda en yakını esas alınır. Yüz metre uzaklığın ölçümünde, mevcut cadde ve sokaklar üzerinden yaya yolu kullanılarak, yaya kurallarına göre gidilebilecek en kısa mesafe dikkate alınır. Bu tür yerlerin açılmasına izin verilirken, o yerin en az yüz metre civarında okul bulunup bulunmadığının yanı sıra bu işyerlerinin özel eğitime muhtaç bireylerin devam ettikleri öğretim kurumları ve okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları ile aynı binada olup olmadığı ve içkili yer bölgesinde bulunup bulunmadığı yetkili idarelerce tespit edilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; İzmir ili, Bornova ilçesi, ...Mahallesi, ...Sokak, No:...adresinde faaliyet gösteren iş yeri için içkili lokanta faaliyetinde bulunabilmek amacıyla iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi istemiyle davalı idareye başvuru yapıldığı, davalı idarece anılan başvuru üzerine İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 32.maddesinin 3. fıkrası uyarınca 25/05/2021 tarih ve 49834 sayılı yazı ile 7 gün içinde görüş bildirilmesi istemiyle Bornova Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğüne durumun iletildiği, Bornova İlçe Emniyet Müdürlüğü personeli tarafından yapılan ölçümler neticesinde, davacı şirketin içkili lokanta olarak faaliyet göstermek istediği adrese 69,90 metre mesafede Çamlık Anaokulu'nun, 98,10 metre mesafede ise Ege Mavisi Kız Öğrenci Yurdu'nun bulunduğunun tespit edildiği, yapılan değerlendirme neticesinde... tarih ve ...sayılı yazı ile davacı şirketin içkili faaliyet göstermek istediği adrese 100 metre mesafeden daha yakın konumda kız öğrenci yurdu ve anaokulu bulunduğundan ve faaliyet gösterilmek istenilen sokağın araç trafiğine kapalı ve insan yoğunluğunun fazla olması nedeniyle denetiminin zor olacağı değerlendirildiğinden genel emniyet ve asayiş açısından davacı şirketin talebinin uygun görülmediğinin bildirildiği, anılan yazıya istinaden Bornova Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı yazısı ile davacının başvurusunun reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davacı şirket tarafından, belirtilen adreste içkili lokanta faaliyetinde bulunmak üzere işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, işyeri adresine 69,90 metre mesafede Çamlık Anaokulu'nun, 98,10 metre mesafede ise Ege Mavisi Kız Öğrenci Yurdu'nun bulunduğunun emniyet personeli tarafından yapılan ölçümler neticesinde tespit edildiği, bu tespitlere istinaden, genel emniyet ve asayiş yönünden uygun görülmediğinden bahisle olumsuz görüş verilmesi üzerine dava konusu işlemle ruhsat başvurusunun reddedildiği, davacı şirket vekilince verilen istinaf dilekçesinde, işyerinin bulunduğu alanın içkili yerler bölgesi içinde olduğu, mesafe ölçümlerine ilişkin bilgilerin gerçeği yansıtmadığı yönünde iddia ve itirazların bulunduğu görülmektedir.
Bu durumda, yukarıda aktarılan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 34. maddesinde, bu tür yerlerin açılmasına izin verilirken, o yerin en az yüz metre civarında okul bulunup bulunmadığı ile diğer hususların tespitinin, yetkili idare olarak ilçe belediyesi tarafından yapılması gerekirken, uyuşmazlıkta, emniyet personeli tarafından mesafe ölçümünün yapıldığı, bununla birlikte, davacı şirket vekilince istinaf ve temyiz dilekçesinde, işyerinin bulunduğu alanın içkili yerler bölgesi içinde olduğu, mesafe ölçümlerine ilişkin bilgilerin gerçeği yansıtmadığı yönünde iddia ve itirazların bulunduğu da dikkate alındığında; İdare Mahkemesince mesafe ölçümüne ilişkin tereddütün ortadan kaldırılması amacıyla, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma neticesinde verilen davanın reddi yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 14/02/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.