T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8586
Karar No : 2024/332
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gıda İşletmeciliği Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul İli, Büyükçekmece İlçesi, Esenyurt Köyü, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan restoran olarak faaliyet gösteren işyerinin mühürlenerek süresiz müddetle sanat ve ticaretten men edilmesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirkete "Restaurant" işletmek amacıyla işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, ruhsatta belirtilen alan dışında ruhsat ve eklerine aykırı yapılardan dolayı işyerinin süresiz müddetle mühürlenerek faaliyetten men edildiğine dair tutulan tutanağın şeklen ve içerik olarak 3194 sayılı Kanun'un 32. maddesinde ifade edilen şartları taşımadığı, ilgili idarece ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığının tespitinin söz konusu madde hükmünde belirtilen usulde yapılmadığı anlaşıldığından anılan mevzuata aykırı olarak tutulmuş faaliyetten men zaptına ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; yasal ve düzenleyici kurallarda, işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi için imar mevzuatına uygun bir yapının varlığına ilişkin olarak belirlenen şart ile yapının işyerinin faaliyet göstermesi için ruhsatlandırılırken imar mevzuatı açısından ihtilaflı bir konumda olmamasının öngörüldüğü, işyeri açma ve çalışma ruhsatına bağlanan faaliyetin yer aldığı yapının ruhsatlandırıldığı mevcut imar durumunun sürekliliği korunarak bu duruma aykırı bir niteliğe dönüştürülmesinin önlenmesi gerektiği, işyeri açma ve çalışma ruhsatının kapsadığı alan dışında olupta bu işyerinin yürüttüğü faaliyet nedeniyle oluşturulan imara aykırı yapıların işyeri açma çalışma ruhsatının hukuki geçerliliği üzerinde etki yaratacağına ilişkin bir kuralın bulunmadığı, uyuşmazlık konusu olayda; davacı şirketin işyeri açma ve çalışma ruhsatının kapsadığı alan dışında imar mevzuatına aykırı yapıların bulunduğundan bahisle süresiz müddetle sanat ve ticaretten men edilmesine yönelik olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline yönelik istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının sonucu itibariyle usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin ilgili yasa ve yönetmelikler doğrultusunda tesis edildiği, hukuka aykırı kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 17/01/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanunun 3. maddesinde; Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan işyerleri ve işletmelere işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyenin yetkili olduğu belirtildikten sonra; 4. maddesinde yetkili idarenin, iznin verilmesi için yapacağı beyan ve incelemelerde; a) İnsan sağlığına zarar vermemek, b) Çevre kirliliğine yol açmamak, c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacağı; 6. maddesinde ise, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4. maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsatın, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılacağı kurala bağlanmıştır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin "İşyeri Açılması" başlıklı 6. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.", 13. maddesinde, "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanuni işlem yapılır. İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır. ... " düzenlemelerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca; iş yeri açma ve çalışma ruhsatları verilirken yetkili idarelerce, insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelerin esas alınarak inceleme yapılacağı, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, söz konusu kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, iş yerine bir defaya mahsus olmak üzere 15 (onbeş) günlük süre verileceği, verilen süre içinde noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde verilmiş olan ruhsatların iptal edileceği açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket tarafından işletilmekte olan, İstanbul İli, Büyükçekmece İlçesi, ... Köyü, ... Mahallesi, ... Ada, ... Parselde bulunan Restaurant-Çay Bahçesi-Piknik ve Çocuk Alanı olarak faaliyet gösteren işyerinin ... tarih ve ... sayılı ... sicil numaralı işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu, ruhsatının 1000 metrekarelik alanı kapsadığı, 18/04/2016 tarihinde tutulan "faaliyetten men zaptı" ile ruhsat eklerine ilave ve aykırı yapılardan dolayı süresiz müddetle sanat ve ticaretten men edilmek üzere işyerinin giriş kapısından mühürlenerek kapatılması üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Dava konusu edilen faaliyetten men işlemine gerekçe olarak gösterilen ruhsat ve eklerine aykırı ilave yapı ve imalatlar somut olarak tespit edilmediği gibi, ruhsat dışındaki alanda faaliyette bulunulduğuna dair de herhangi bir tespit bulunmamaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinin ikinci fıkrası gereğince, öncelikle işyerinde varsa noksanlık ve hataların tespit edilerek, bunların giderilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere ilgiliye onbeş günlük süre verilmesi gerektiği, verilen süreye rağmen tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsatın iptal edilmesi gerektiği, uyuşmazlık konusu olayda ise, dava konusu işlemin mevzuatta öngörülen süreç işletilmeden ve davacıya, tespit edilen noksanlık ve aykırılıkların giderilmesi için süre verilmeden tesis edildiği, bu nedenle işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle; temyize konu kararın belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği oyuyla, Dairemiz onama kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.