T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8626
Karar No : 2023/7442
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): … Motorlu Araçlar Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ankara ili, Çankaya ilçesi, … Bulvarı No: … adresinde "0" kilometre araçların perakende ticaretini yapan davacı şirket tarafından, Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararına istinaden tesis edilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile bu işleme bağlı olarak tesis edilen işyerinin faaliyetten men'ine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirket tarafından, dava konusu işlemlere dayanak olan Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle Mahkemelerinde açılan E:… esasına kayıtlı davada 20/06/2016 tarihinde" ... davacının işyerinde "sıfır kilometre" araçların perakende ticaretini yaptığı, … Otomobil Fabrikası A.Ş'nin ana bayisi olup, … Automobiles S.P.A'dan ithal edilen Jeep marka otomobilleri satmaya yetkili olduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla 2 el oto alım satımı yapan galeri işyerlerinin ayrılan bölgelere taşınmalarına yönelik alınan dava konusu Belediye Meclis kararının davacı şirkete ait işyerinde uygulanma imkanı bulunmadığı (0 km. araç satışı yapan bir işyerini kapsamadığı) kanaatine ulaşılmıştır." gerekçesiyle yürütmesinin durdurulması yönünde karar verildiği, davalı idarece yapılan itiraz üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:… sayılı kararı ile itiraz isteminin reddedildiği görülmekte olup, yürütmesi durdurulan Belediye Meclisi kararına istinaden tesis edilen dayanaktan yoksun dava konusu işlemlerde bu yönüyle hukuka uyarlılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı şirkete davalı idare tarafından verilen … tarih ve … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatında işyeri faaliyetinin "oto show room" olarak ve " 2. El araba alış ve satışı yapamaz, oto kiralama yapamaz" şerhi düşülerek verildiği, davacı şirket tarafından yetkili servis olarak ruhsat almak için idarelerine başvuruda bulunulmuş olsa da; encümen kararının kendilerine tebliğ olduğu tarihten sonra gerekli işlemlere başladıkları, bu nedenle, davacının dava konusu encümen kararının alınmasına sebebiyet verdiği, işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 14. maddesinde; ''Belediye, mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafi ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ambulans; şehir içi trafik;...hizmetlerini yapar ve yaptırır'' hükmü yer almakta olup, aynı Kanun'un 15. maddesinin (a) bendinde; ''Belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmak.'', b bendinde; ''Kanunların belediyeye verdiği yetki çerçevesinde yönetmelik çıkarmak, belediye yasakları koymak ve uygulamak, kanunlarda belirtilen cezaları vermek.'' Belediyenin yetkileri arasında gösterildiği, yine 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasının (i) bendinde; ''Sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak çevrenin, tarım alanlarının ve su havzalarının korunmasını sağlamak; ağaçlandırma yapmak; (Ek ibare: 5393 - 3.7.2005 /m.85/ (d) )'' gayrisıhhi işyerlerini, eğlence yerlerini, halk sağlığına ve çevreye etkisi olan diğer işyerlerini kentin belirli yerlerinde toplamak; inşaat malzemeleri, hurda depolama alanları ve satış yerlerini, ''hafriyat toprağı, moloz, kum ve çakıl depolama alanlarını, odun ve kömür satış ve depolama sahalarını belirlemek, bunların taşınmasında çevre kirliliğine meydan vermeyecek tedbirler almak;...'' hükme bağlandığı aynı maddenin 3. fıkrasının (c) bendinde; sıhhi işyerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerin görev ve sorumlulukları arasında sayılmak suretiyle; işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin yönetmeliğin Sıhhi Müesseseler Listesi Ek - 1/N bendinde sıhhi müesese olarak gösterilmiş olan davaya konu oto galerileriyle ilgili ruhsatlandırma ve denetleme işlemleri ilçe belediyelerine bırakıldığı, ayrıca, 5216 sayılı Kanun'un 27. maddesinin 1. fıkrasında; ''Büyükşehir kapsamındaki belediyeler arasında hizmetlerin yerine getirilmesi bakımından uyum ve koordinasyon , büyükşehir belediyesi tarafından sağlanır. Büyükşehir belediyesi ile ilçe belediyeleri veya ilçe belediyelerinin kendi aralarında hizmetlerin yürütülmesiyle ilgili ihtilaf çıkması durumunda, büyükşehir belediye meclisi yönlendirici ve düzenleyici kararlar almaya yetkilidir.'' hükmünün yer aldığı görülmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; Ankara İli, Çankaya İlçesi, … Bulvarı No:... adresinde "sıfır kilometre" araçların perakende ticaretini yapan davacı şirkete, davalı idare tarafından, … tarih, … dosya no'lu, oto show room, faaliyet konusunda, sıhhi müessese olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği, daha sonra, 2. el oto alım satımı yapan galeri işyerlerinin ayrılan bölgelere taşınmalarına yönelik Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararına dayanılarak, davacı şirkete verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının … tarih ve … sayılı Çankaya Belediye Başkanlık Olur'u ile iptal edilmesi ve anılan işyerinin faaliyetten men'ine ilişkin Çankaya Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararının alınması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, oto show room faaliyet konusunda, sıhhi müessese olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan davacıya ait işyerinde, "sıfır kilometre" araçların perakende ticaretinin yapıldığı, davacı şirketin, … Otomobil Fabrikası A.Ş'nin ana bayisi olup, … Automobiles S.P.A'dan ithal edilen Jeep marka otomobilleri satmaya yetkili olduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla, "sıfır kilometre" araçların perakende ticaretini yapan davacı şirkete ait işyerinin, "2. el oto alım satımı" yapan galeri işyerlerinin ayrılan bölgelere taşınmalarına yönelik alınan Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı kapsamında bulunmadığı açık olduğundan, anılan Belediye Meclis kararına dayanılarak davacı şirkete ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin dava konusu … tarih ve … sayılı Başkanlık Olur'u ile anılan işyerinin faaliyetten men'ine ilişkin Çankaya Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararında hukuka uyarlık, işlemin iptali yolunda verilen idare mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 26/12/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.