T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9563
Karar No : 2024/2117
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Turizm Piyango Bayiliği İnşaat Nakliyat İhracat Ticaret Limited Şirketi
2- …
VEKİLİ : Av. …
3- … Valiliği …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacıların sahibi ve işletmecisi olduğu Yalova ili, … Mahallesi, … Caddesi, No …adresindeki "…'inde fuhuşa aracılık fiilinin işlendiğinden bahisle yedi gün süre ile kapatılmasına ilişkin Yalova Valiliği Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonunun … tarih ve … sayılı kararının mahkeme kararıyla iptal edilmesi üzerine, işyerinin kapatılması nedeniyle davacı şirket ve şirketin müdürü olan ortak için her biri için ayrı ayrı 10.000 TL manevi ve şirket için 7.490,00 TL tazminatın işyerinin kapatıldığı 08/07/2005 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacılara ait otelin kapatılmasında, Tüzüğün 95. maddesinde öngörülen usullere uyulmadığı, eksik inceleme ve soruşturmaya dayalı olarak otelin kapatılmasına ilişkin işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığının kesinleşmiş yargı kararı ile tespit edildiği, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı hizmet kusuru ilkesi gereği ödemekle yükümlü olduğu, otelin kapatılması işlemi nedeniyle 08/07/2005-15/07/2005 tarihleri arasındaki yedi günlük dönemde ticari faaliyetini yapamadığı ve bu işi nedeniyle elde etmekte olduğu kazançtan mahrum kaldığı, dolayısıyla da, mahrum kaldığı kazanç tutarında bir zarara uğradığı, alınan bilirkişi raporuna göre davacı şirketin yedi günlük dönemde kapatılmasından kaynaklı gelir kaybının toplam 1.421,50 TL olduğu, raporun hükme esas alınabilecek mahiyette bulunduğu; davacının işyerinin hukuka aykırı olarak kapatılması işlemi nedeniyle sıkıntı ve üzüntü duymasının doğal olduğu, davacı ortağın uğradığı manevi zararlarına karşılık takdiren 5.000,00 TL'nin idarece tazmini gerektiği; tüzel kişiliğin saygınlığını yitirmesine, ticari unvanının itibar kaybına uğramasına veya amaçlarını gerçekleştirmek bakımından zor duruma düşürülmesine yol açan hukuka aykırı tasarrufların manevi zarara yol açtığının kabul edilmesi ve bu tür zararların tazmininin gerektiği, şirketin manevi kişiliği olarak nitelenebilecek ticari itibarının zedelendiği, bu haliyle de olayın ve anılan idari işlemin niteliği, şirketin ticari hayatı üzerindeki neticeleri dikkate alınarak takdiren 2.500,00 TL'nin idarece tazmini gerektiği gerekçesiyle, davacı şirketin maddi tazminat isteminin 1.421,50 TL'nin kabulüne, fazlaya ilişkin istem yönünden davanın reddine; davacı …'un 5.000,00 TL ile davacı şirketin 2.500,00 TL.'ye ilişkin manevi tazminat istemlerinin kabulüne, fazlaya ilişkin istemle yönünden davanın reddine, kabule ilişkin 1.421,50 TL.' tutarına işyerinin kapatıldığı 08/07/2005 tarihinden itibaren, manevi tazminat istemlerinin ise davanın açıldığı 26/02/2009 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACILARIN İDDİALARI : Davalı idarenin vekille temsil ettirilmediği halde idare lehine vekâlet ücretine hükmedildiği, ticari itibar kaybının dikkate alınmayarak tazminata eksik hükmedildiği, yargılamanın yaklaşık onüç yıllık bir süreç kapsadığı, hükmedilen maddi ve manevi tazminatın zararı tazminin çok uzak olduğu ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Manevi tazminat kararının bozulması gerektiği, maddi zararın açık ve tereddüte yer vermeyecek şekilde belirlenmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Dosyanın incelenmesinden, vekille temsil ettirilmediği halde davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedildiği anlaşılmakla, temyiz istemlerinin reddi ile İdare Mahkemesi kararının düzelterek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Kararın, maddi ve manevi tazminata ilişkin kısmı yönünden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın bu kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Kararın, reddedilen maddi ve manevi tazminat üzerinden ayrı ayrı hesaplanan 1.090,00 TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine ilişkin kısmına gelince;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda, Danıştayın; kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik ve yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.
02/11/2011 tarih ve 28103 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin, "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; "Hukuk birimi; İdarelerde hukuk hizmetlerini yürüten birimi ifade eden", (b) bendinde ise; "Hukuk hizmetleri: Muhakemat hizmetleri ile hukuk danışmanlığına ilişkin her türlü iş ve işlemleri ifade eder." tanımları düzenlenmiştir.
Aynı Kanun Hükmünde Kararname'nin "Takip ve temsil yetkileri ile bunların kapsamı, niteliği ve kullanılması" başlıklı 6. maddesinin 1. ve 2. fıkrası; "İdareler, kendi iş ve işlemleriyle ilgili olarak açılacak adli ve idari davalar ile tahkim yargılaması ve icra işlemlerinde taraf sıfatını haizdir. İdareleri adli ve idari yargıda, icra mercileri ve hakemler nezdinde vekil sıfatıyla doğrudan temsil yetkisi; hukuk birimi amirleri, hukuk müşavirleri, muhakemat müdürleri ve avukatlara aittir." hükmünü, "Davalardaki temsilin niteliği ve vekalet ücretine hükmedilmesi ve dağıtımı" başlıklı 14. maddesinin birinci fıkrası ise, "Tahkim usulüne tabi olanlar dahil adli ve idari davalar ile icra dairelerinde idarelerin vekili sıfatıyla hukuk birimi amirleri, muhakemat müdürleri, hukuk müşavirleri ve avukatlar tarafından yapılan takip ve duruşmalar için, bu davaların idareler lehine neticelenmesi halinde, bunlar tarafından temsil ve takip edilen dava ve işlerde ilgili mevzuata göre hükmedilmesi gereken tutar üzerinden idareler lehine vekalet ücreti takdir edilir." hükmünü içermektedir.
Dosyanın incelenmesinden; davalı Yalova Valiliği tarafından, bizzat vali imzasıyla yasal süresi içerisinde dosyaya savunma dilekçesi sunulduğu anlaşıldığından, anılan idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerekirken, davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedildiği görülmüştür.
Bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca, beş numaralı hüküm fıkrasındaki "reddedilen maddi ve manevi tazminat üzerinden ayrı ayrı hesaplanan 1.090,00 TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine" ibaresinin çıkarılmak suretiyle mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Tarafların temyiz istemlerinin reddine,
2.Temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının maddi ve manevi tazminata ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Kararın, reddedilen maddi ve manevi tazminat üzerinden ayrı ayrı hesaplanan … TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine ilişkin kısmının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
4.Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
5.Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
6.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.