T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2024/443
Karar No : 2024/985
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Derneği
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLLERİ : Huk. Müş. …
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onikinci Dairesinin 16/05/2023 tarih ve E:2020/1655, K:2023/2575 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin ekindeki "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda, nükleer tıp uzmanları için "2,73" olarak belirlenen hizmet alanı - kadro unvan katsayısının iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 16/05/2023 tarih ve E:2020/1655, K:2023/2575 sayılı kararıyla;
04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin dava konusu hükümlerinin, 12/08/2022 tarih ve 31921 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği'nin 16. maddesiyle yürürlükten kaldırılması nedeniyle işbu davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından, davanın esası hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı,
Dava, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden incelendiğinde;
04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin eki dava konusu "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda düzenlenen katsayılarla ilgili olarak, Daireleri nezdinde açılan ve bakılan uyuşmazlıkla aynı veya benzer mahiyette olan davaların reddine karar verildiği (örneğin; radyoloji uzmanları için "2,78" olarak belirlenen katsayıyla ilgili olarak Dairelerinin 31/05/2022 tarih ve E:2020/1654, K:2022/3154 sayılı kararıyla; tıbbi biyokimya uzmanları için "2,20" olarak belirlenen katsayılarla ilgili olarak ise 31/05/2022 tarih ve E:2020/2182, K:2022/3166 kararıyla davaların reddedildiği) göz önüne alındığında; dava konusu düzenlemenin hukuka uygun olduğunun yargı kararı ile saptandığı hususunda duraksama bulunmadığı,
Bu durumda; yargı yerince hukuki incelemesi yapılarak hukuka uygunluğu tespit edilen; ancak, daha sonra yürürlükten kaldırılması nedeniyle hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilen Yönetmelik hükmünün iptali istemine ilişkin işbu davada, davalı idarenin haksızlığından ve bu nedenle yargılama giderlerinden sorumlu olacağından söz edilemeyeceğinin açık olduğu gerekçesiyle,
Dava konusu düzenleyici işlem yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 566,30-TL yargılama gideri ile karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 19.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, her davanın kendine özgü bazı durumlar içerdiği, başka davalarda verilen kararlardan bahisle esasına girilmeyen işbu davada taleplerinin yersiz olduğu sonucuna varılamayacağı, dava konusu işlem ile nükleer tıp hekimlerin katsayılarının radyasyon maruziyeti riskli çalışan radyoloji uzmanı ve radyasyon onkolojisi için 2,78 olduğu halde, düşük bir biçimde 2,73 olarak belirlenmesinin ücrette adaletin sağlanması ve eşitlik ilkesine aykırı olduğu, dava konusu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 12/08/2022 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmeliğin ekinde yer alan tabloda nükleer tıp uzmanları için katsayının 3 olarak belirlendiği ve radyoloji ve radyasyon onkolojisi uzmanları ile katsayılarının eşitlenmiş olmasının haklılıklarını ortaya koyduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Danıştay Onikinci Dairesince verilen kararın yargılama gideri ile vekalet ücretine ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01/04/2020 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe konulmuştur.
Davacı Dernek tarafından; 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin ekindeki "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda, nükleer tıp uzmanları için "2,73" olarak belirlenen hizmet alanı - kadro unvan katsayısının iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Diğer yandan, dava açıldıktan sonra, 12/08/2022 tarih ve 31921 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği'nin 16. maddesiyle, dava konusu Yönetmelik hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
Dairece, temyize konu karar ile davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına; toplam 566,30-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 19.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin yargılama giderleri konusunda yollamada bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Yargılama giderlerinin kapsamı" başlıklı 323. maddesinde;
"Yargılama giderleri şunlardır:
a) Celse, karar ve ilam harçları.
b) Dava nedeniyle yapılan tebliğ ve posta giderleri.
...
ğ) Vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekalet ücreti.
h) Yargılama sırasında yapılan diğer giderler." ;
"Yargılama giderlerinden sorumluluk" başlıklı 326. maddesinde;
"(1) Kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir.
(2) Davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırır.
..." hükümlerine yer verilmiştir.
6100 sayılı Kanun'un 331. maddesinin 1. fıkrasında ise; "Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder." kuralı yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu uyuşmazlıkta, Daire tarafından yapılan yargılamanın sonucunda davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ve toplam 566,30-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 19.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.
2577 sayılı Kanun'un 2. maddesinde, düzenleyici veya bireysel bir işlem nedeniyle menfaati ihlal edilenler tarafından iptal davası açılabileceği belirtilerek, kişilere, dava açma yolu ile iddialarını yargı yerinde ileri sürme hakkı düzenlenmiştir.
Hukukumuzda, iptal davası açıldıktan sonra, yargılama faaliyeti devam ederken, kamu hizmetinin sürekliliği ve değişkenliği kapsamında idarece işlemin, yürürlükten kaldırılması, hukuk aleminde geçerliliğinin kalmaması ve artık işin esasının incelenmesinde menfaat görülmeyen hallerde davanın konusuz kaldığından söz edilmektedir.
Davanın konusuz kaldığı durumlarda, yargı yerince dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilebileceği tabii olmakla birlikte, yargılama faaliyeti esnasında yapılan yargılama giderlerinin hangi tarafa yükletileceğinin de kararda ayrıca belirlenmesi gerekmektedir.
Bu noktada, 6100 sayılı Kanun'un yukarıda yer verilen 331. maddesinde, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlemesine yer verilmiş; böylece, kural olarak, yargılama giderlerinin davada haksız çıkan tarafa yükletilmesi esası benimsenmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin ekindeki "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda, nükleer tıp uzmanları için hizmet alanı - kadro unvan katsayısının "2,73" olarak belirlendiği, bunun üzerine davacının anılan hizmet alanı - kadro unvan katsayısının iptali istemiyle bakılan davayı ikame ettiği anlaşılmaktadır.
Dairece, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin dava konusu hükümlerinin, 12/08/2022 tarih ve 31921 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği'nin 16. maddesiyle yürürlükten kaldırıldığı, dolayısıyla dava konusu düzenleme yönünden davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmekle birlikte, bu hususun, düzenleyici işlemde, dava tarihinden sonra değişiklik yapan idarenin doğrudan haksız çıkan taraf olduğu ve yargılama giderlerinden sorumlu olacağı sonucunu doğurmayacağı; zira, dava konusu "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda düzenlenen katsayılarla ilgili olarak açılan ve bakılan uyuşmazlıkla aynı veya benzer mahiyette olan davaların reddine karar verildiği (örneğin; radyoloji uzmanları için "2,78" olarak belirlenen katsayıyla ilgili olarak Dairelerinin 31/05/2022 tarih ve E:2020/1654, K:2022/3154 sayılı kararıyla; tıbbi biyokimya uzmanları için "2,20" olarak belirlenen katsayılarla ilgili olarak ise 31/05/2022 tarih ve E:2020/2182, K:2022/3166 kararıyla davaların reddedildiği) sonuç olarak, yargı yerince hukuki incelemesi yapılarak hukuka uygunluğu tespit edilen Yönetmelik hükümleri yönünden davalı idarenin, davada haksız çıkan taraf olarak kabul edilemeyeceği ve bu sebeple yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması gerektiği sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakıldığı ve davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedildiği görülmektedir.
Bu duruma göre, İdarenin düzenlemeyi yürürlükten kaldırması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilen işbu davada, nükleer tıp uzmanları için "2,73" olarak belirlenen hizmet alanı - kadro unvan katsayısı yönünden esasa girilerek verilen ve kesinleşen bir ret kararı bulunmadığı anlaşıldığından, yürürlükten kaldırılan dava konusu düzenleme yönünden işbu dosyada hukuka uygunluk değerlendirmesi yapılmadan, diğer branşlar bakımından belirlenen hizmet alanı - kadro unvan katsayılarına karşı açılan davalarda davanın reddi yolunda verilen kararlara atıfla davacının haksız çıktığı kabul edilerek bu dosyanın yargılama giderlerinden sorumlu olacağından söz edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin ekindeki "Ek-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları" başlıklı Tabloda, nükleer tıp uzmanları için "2,73" olarak belirlenen hizmet alanı - kadro unvan katsayısına karşı dava açan davacının, davada haksız çıkan taraf olarak kabul edilemeyeceği, dolayısıyla yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenmesinde isabet bulunmadığı anlaşılmaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Danıştay Onikinci Dairesinin temyize konu 16/05/2023 tarih ve E:2020/1655, K:2023/2575 sayılı kararının temyize konu yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. Kesin olarak, 06/05/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; Danıştay Onikinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun olduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, davacının temyiz isteminin reddi ile Daire kararının yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısmının aynen onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.