Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2025/4920 E. , 2025/5566 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/4920
Karar No : 2025/5566
DAVACI : ... Endüstri Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... Bakanlığı
İSTEMİN ÖZETİ : İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Başkanlığı tarafından düzenlenen ve 18/03/2018 tarihli, 30364 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğinin 3. maddesinde atıf yapılan, Yönetmelik ekinde yer alan Deprem Etkisi Altında Binaların Tasarımı İçin Esasların 14.8.1 maddesinde yer alan "Yalıtım birimleri 'CE' işaretine sahip olacaktır." cümlesinin iptali istenilmiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; 4. fıkrasında ise, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri; "Sürelerle ilgili genel esaslar" başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı; "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin süre aşımı yönünden inceleneceği; aynı maddenin 6. fıkrasında, ilk incelemeye ilişkin hususların tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükümlerinin uygulanacağı; "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinde ise, süre aşımı bulunduğu tespit edilen davaların reddedileceği hükümleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinde; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, süresi içerisinde idari davaya konu edilmeyen düzenleyici işlemlerin, bu tarihten sonra davaya konu edilebilmeleri için, ilgili hakkında uygulama işlemi yapılmış olması ve bu işlemin birlikte dava konusu yapıldığı düzenleyici işlemin uygulanması niteliğinde bulunması gerektiği belirtilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Denizli Şehir Hastanesi İkmal İnşaatı ile 400 Yataklı Acil Durum Hastanesi Yapım İşi ile ilgili olarak davacı tarafından teklif edilen malzemenin TDBY 2018 Bölüm 14.8.1 maddesinde belirtilen şartları taşımadığından bahisle hastane inşaatına yönelik malzeme teklifinin yüklenici firma (... Adi Ortaklığı) tarafından kabul edilmeyip buna ilişkin ... tarihli, ... sayılı yazının verilmesi üzerine, davacı tarafından dava konusu düzenleyici işlemin iptali istemiyle 21/10/2025 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğü kaydına giren dava dilekçesi ile görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
2577 sayılı Kanunun 7. maddesi uyarınca düzenleyici işlemin ilanı üzerine altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, düzenleyici işlemin uygulanması üzerine de, uygulama işleminin tebliğ tarihinden itibaren yine altmış gün içinde düzenleyici işleme veya düzenleyici işlemle birlikte uygulama işlemine karşı dava açılabilecektir. Bu şekilde, düzenleyici işlemin ilanı üzerine düzenleyici işleme karşı dava açmamış bulunan ilgililere, dava konusu edebilecekleri bir uygulama işleminin varlığına bağlı olarak, düzenleyici işleme karşı da dava açma imkanının sağlanması amaçlanmıştır.
Anılan Kanun hükmü uyarınca, ilan tarihinden itibaren işlemeye başlayan dava açma süresi içerisinde idari davaya konu edilmeyen düzenleyici işlemlerin, bu tarihten sonra davaya konu edilebilmeleri, söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak, ilgili hakkında uygulama işlemi tesis edilmiş olması, uygulama işleminin ise, birlikte dava konusu yapıldığı düzenleyici işlemin uygulaması niteliğinde bulunması ile kesin ve yürütülebilir nitelik taşıması ve uygulama işleminin tebliğ tarihine göre dava açma süresinin geçmemiş olması halinde mümkündür.
Bu durumda dava konusu Yönetmelik düzenlemesine dayanılarak davacı hakkında tesis edilmiş idari işlem niteliğinde herhangi bir uygulama işleminin mevcut olmadığı gibi davacı şirket ile Denizli Şehir Hastanesi İkmal İnşaatı ile 400 Yataklı Acil Durum Hastanesi Yapım İşini yüklenen firma (... Adi Ortaklığı) arasında 08/10/2025 tarihinde düzenlenen yazının dava konusu düzenleyici işlemin uygulanması niteliğinde olan idari bir işlem sayılamayacağı sonucuna varıldığından, 18/03/2018 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan dava konusu düzenleyici işlemin ilanını izleyen günden itibaren 60 günlük dava açma süresinden çok sonra 21/10/2025 tarihinde açıldığı anlaşılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 15. maddesinin 1/b bendi uyarınca davanın DAVANIN SÜRE AŞIMI NEDENİYLE REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Kullanılmayan ... TL yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL (ilk inceleme üzerine karar verildiğinden) vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen otuz (30) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, 23/10/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7/4. maddesinde, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri düzenlenmiştir.
18 Mart 2018 tarih ve mükerrer 30364 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Dava konusu Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'nin 3. maddesinde "Deprem etkisi altında binaların tasarımı için bu Yönetmeliğin ekinde yer alan esaslar uygulanır." kuralına, Yönetmeliğin eki niteliğindeki Deprem Etkisi Altında Binaların Tasarımı İçin Esasların 14.8.1 maddesinde de; "Yalıtım birimleri CE işaretine sahip olacaktır." kuralına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, Denizli Şehir Hastanesi İkmal İnşaatı ile 400 Yataklı Acil Durum Hastanesi Yapım İşi" ile ilgili olarak yüklenici firma (... Adi Ortaklığı) tarafından malzeme teminine gidildiği, bu kapsamda davacı şirket tarafından yüklenici firmaya teklif edilen malzemenin kabul edilmediği, daha sonra malzeme teklifinin kabul edilmemesine ilişkin olarak davacıya verilen ... tarihli, ... sayılı yazıda, söz konusu malzemenin TDBY 2018 Bölüm 14.8.1 maddesinde belirtilen şartları taşımadığının belirtildiği, bunun üzerine davacı şirket tarafından bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuatın değerlendirilmesinden; düzenleyici işlemin uygulanması üzerine açılan davalarda uygulama işlemi olarak nitelendirilen işlemin idari işlem olması gerektiğinin zorunlu tutulmadığı dikkate alındığında bakılan uyuşmazlıkta yüklenici firmanın talebi üzerine davacı şirket tarafından temin edilen malzemenin, firmaya sunulması üzerine dava konusu düzenleyici işlemin uygulanması suretiyle davacı şirketin teklifinin 08/10/2025 tarihinde reddedildiği, bu durumda davacı şirket yönünden söz konusu ret işlemi idari işlem niteliğinde olmasa da dava konusu Yönetmelik maddesinin uygulanması niteliğinde olduğu açıktır.
Bu durumda, dava konusu Yönetmelik kuralının davacıya uygulanması üzerine 60 günlük dava açma süresinde işbu davanın açıldığı görüşüyle süre aşımı nedeniyle davanın reddi yönündeki Daire kararına katılmıyoruz.
karar