Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2025/565 E. , 2025/5044 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/565
Karar No : 2025/5044
İstemde Bulunan: ... Valiliği
Karşı Taraf : ...
İstemin Özeti : ... İli, ... İlçesi Belediye Meclis Üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan...'in seçilme yeterliliğini yitirdiğinden bahisle 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 29. maddesi uyarınca Belediye Meclis üyeliğinden düşürülmesine karar verilmesi istemidir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hakimi : ...
Düşüncesi:İstemin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı: ...
Düşüncesi: İstem; ... İli, ... İlçesi Belediye Meclis Üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan ...'in "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmış olması nedeniyle seçilme yeterliliğini kaybettiğinden bahisle 5393 sayılı Yasanın 29. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca meclis üyeliğinin düşürülmesine ilişkindir.
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 24. maddesinin 2. fıkrasında; Danıştayın, belediyeler ile il özel idarelerinin seçimle gelen organlarının organlık sıfatlarını kaybetmeleri hakkındaki istemleri inceleyip, karara bağlayacağı hükme bağlanmıştır.
2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun "Seçilme yeterliliği" başlıklı 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşının belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği hükmü yer almaktadır.
2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun "Milletvekili seçilemeyecek olanlar" başlıklı 11. maddesinin (f) fıkrasında ise; "Affa uğramış olsalar bile;
1. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle mahkûm olanlar,
2. Türk Ceza Kanununun İkinci Kitabının, birinci babında yazılı suçlardan veya bu suçların işlenmesini aleni olarak tahrik etme suçundan mahkum olanlar,
3. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Terör eylemlerinden mahkûm olanlar,
4. Türk Ceza Kanununun 536 ncı maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yazılı eylemlerle aynı Kanunun 537 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yazılı eylemleri siyasi ve ideolojik amaçlarla işlemekten mahkum olanlar." milletvekili seçilemeyecekler arasında sayılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanununun "meclis üyeliğinin sona ermesi" başlıklı 29.maddesinin üçüncü fıkrasında; belediye meclisi üyeliğine seçilme yeterliliğinin kaybedilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verileceği kuralı yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden, ... İli, ... İlçesi Belediye Meclisi üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan ...'in "Resmi Belgede Sahtecilik, Bilişim Sistemleri Banka veya Kredi Kurumlarının Araç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık" suçundan yargılandığı davada, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararıyla "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve bu kararında ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Ceza Dairesinin ...tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile onanmak suretiyle kesinleştiği, ... Valiliğinin ... tarihinde Danıştay kaydına giren ... gün ... sayılı yazısıyla, 5393 sayılı Yasanın 29. maddesi üçüncü fıkrası gereği bahse konu şahsın belediye meclis üyeliğinden düşürülmesinin istenildiği; Danıştay Sekizinci Dairesinin 24/01/2025 tarihli savunma istemli yazısına 15 günlük yasal süre içerisinde savunma verilmediği anlaşılmıştır.
Bu durumda, ... İli, ... İlçesi Belediye Meclisi üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis üyesi olarak görev yapan...'in almış olduğu bu ceza nedeniyle 2839 sayılı Yasanın 11. maddesinin (f) fıkrasının 1. bendinde yer alan "dolandırıcılık suçu" kapsamında, seçilme yeterliliğini kaybettiği açıktır.
Açıklanan nedenlerle, ... İli, ... İlçe Belediyesi Meclis üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan ...'in, anılan belediye meclis üyeliklerinden düşürülmesi isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
İstem; ... İli, ... İlçesi Belediye Meclis Üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan ...'in seçilme yeterliliğini kaybettiğinden bahisle 5393 sayılı Kanunun 29. maddesi uyarınca belediye meclis üyeliğinin düşürülmesine karar verilmesine ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 29. maddesinde, belediye meclis üyeliğine seçilme yeterliğinin yitirilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verileceği kuralı yer almıştır.
2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun'un "Seçilme yeterliliği" başlıklı 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşı belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği hükmü yer almaktadır.
2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun "Milletvekili seçilemeyecek olanlar" başlıklı 11. maddesinde ise; taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis veya süresi ne olursa olsun ağır hapis cezasına hüküm giymiş olanlar ile affa uğramış olsalar bile; basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle mahkûm olanların milletvekili seçilemeyeceği hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, ... İli, ... İlçesi Belediye Meclisi üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan...'in "Resmi Belgede Sahtecilik, Bilişim Sistemleri Banka veya Kredi Kurumlarının Araç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık" suçundan yargılandığı davada, ...Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararıyla "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve bu kararın da ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Ceza Dairesinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile onanmak suretiyle kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dolandırıcılık suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezası hapis cezasıyla mahkum olması nedeniyle seçilme yeterliliğini yitiren ...'in belediye meclisi üyeliğinden düşürülmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, istemin kabulü ile ... İli, ... İlçe Belediyesi Meclis üyesi olan ve aynı zamanda ... Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi olarak görev yapan ...'in, anılan belediye meclis üyeliklerinden düşürülmesine, kararın tebliğini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na itiraz yolu açık olmak üzere, 30/05/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
karar