Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2025/768 E. , 2025/353 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/768
Karar No : 2025/353
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR (DAVALILAR):
1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Şırnak ili, Merkez ilçesi sınırları dahilinde bulunan IV-b grubu ER:... sayılı maden sahasına yönelik davacının arama ruhsatı talebinin, uygun bulunmamasına ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davalı idarece, dava konusu işlemde herhangi bir gerekçe belirtilmeksizin sadece Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile uygun bulunmadığının belirtildiği, dava dosyasına sunulmuş olan savunma dilekçesinde ise, işin teknik boyutuna ilişkin inceleme ve değerlendirmeye dayalı somut bir bilgi ve belgenin ortaya konulmadığı ve davacı şirketin talebinin, salt Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda uygun olmadığına dair verilen karara atıf yapılmak suretiyle reddedildiği anlaşıldığından, somut ve hukuken kabul edilebilir bir gerekçeye dayanmayan dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Karar davalı idarelerce karar istinaf edilmiştir.
... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... İstinaf No:... sayılı kararı ile davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yönünden, istinaf posta gideri yatırılmadığından hükmün istinaf edilmemiş sayılmasına karar verilmiştir.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca hakkında verilen istinaf edilmemiş sayılmasına ilişkin kararına karşı istinaf kanun yoluna gidilmiştir.
... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından, Bölge İdare Mahkemesinin kararı ile ... İdare Mahkemesi'nin 28.02.2023 tarihli istinaf edilmemiş sayılmasına ilişkin kararların bozulması gerektiği, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun Devlete gelir getiren taşınmazların hangi şekilde en verimli kullanılacağı konusunda takdir hakkının bulunduğu ileri sürülmektedir.
Davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından, taşınmaz olarak değerlendirilen maden sahalarına ilişkin müracaatların Genel Müdürlüklerinin bağlı olduğu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu kararı ile reddedildiği, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, kanunda yer alan bozma nedenlerinin somut olayda bulunmadığı belirtilerek, temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Şırnak ili, Merkez ilçesi sınırları dahilinde bulunan IV-b grubu ER:... sayılı maden sahasına yönelik davacının arama ruhsatı talebinin, uygun bulunmamasına ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İlk derece Mahkemesince dava konusu işlem iptal edilmiş, anılan karar davalı idarelerce istinaf edilmiştir. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... sayılı yazısı ile davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının posta ücretini yatırmadığı belirtilerek, yedi gün içinde 300,00-TL posta ücretinin yatırılması istenilmiş, aksi halde istinaf başvurusundan vazgeçmiş sayılarak kararın istinaf edilmemiş sayılmasına kararı verileceği hususu ilgili idareye ihtaren tebliğ edilmiştir.
... İdare Mahkemesinin ... tarih E:... K:... İstinaf No:... sayılı Ara Kararı ile davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından istenilen posta ücreti yatırılmadığından 2577 sayılı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrası uyarınca davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yönünden hükmün istinaf edilmemiş sayılmasına kararı verilmiştir. Anılan karara karşı tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde Gaziantep Bölge İdare Mahkemesine istinaf kanun yolu açık tutulmuştur. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının 13.03.2023 tarihli dilekçesi ile sistemsel bir arıza nedeniyle 31.01.2023 tarihli para isteme yazısının Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğüne ulaşmadığı, istinaf başvurularının kabulü kararı verildiği takdirde istenilen posta ücretinin geciktirilmeden yatırılacağı belirtilerek ... İdare Mahkemesinin ... tarih E:... K:... İstinaf No:... sayılı kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile "istinaf edilmemiş sayılmasına ilişkin kararı yönünden" istinaf incelemesi yapıldığı belirtilmesine rağmen hüküm fıkrasında ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine karar verildiği görülmüştür.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasında; "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödenmemiş olması halinde kararı veren; merci tarafından verilecek yedi günlük süre içerisinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçilmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, ilgili merci, kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir. Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde de kararı veren merci, temyiz isteminin reddine karar verir. İlgili merciin bu kararları ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir." hükmüne, aynı maddenin 7. fıkrasında "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin ödenmemiş olduğu, dilekçenin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmediği, temyizin kanuni süre içinde yapılmadığı veya kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hâllerde, 2 ve 6 ncı fıkralarda sözü edilen kararlar, dosyanın gönderildiği Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca, kesin olarak verilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyize konu karar her iki idare tarafından temyiz edilmiştir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının temyiz dilekçesinde hem ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı hem ... İdare Mahkemesinin ... tarihli E:... K:... İstinaf No:... sayılı istinaf edilmemiş sayılmasına ilişkin kararına karşı temyiz kanun yoluna gelindiği belirtilmiştir.
Temyize konu kararın ilk sayfasında istinaf incelemesinin "istinaf edilmemiş sayılmasına" ilişkin kararı yönünden yapıldığı belirtilmesine rağmen hüküm fıkrasında ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı "dava konusu işlemin iptaline" kararı yönünden yapılan istinaf başvurusu reddedilmiştir.
Uyuşmazlıkta temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ile hangi karar yönünden istinaf incelemesi yapıldığı tam olarak anlaşılamamıştır. İstinaf edilmemiş sayılmasına ilişkin kararın incelemesinin yapıldığının kabulü halinde, diğer davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün istinaf başvurusu karara bağlanmamış olacakken, dava konusu işlemin iptaline yönelik Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün istinaf isteminin incelendiğinin kabulü halinde de Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı hakkında verilen istinaf edilmemiş sayılmasına kararı yönünden istinaf kararı verilmemiş olacağı anlaşılmıştır.
Bu nedenle Bölge İdare Mahkemesince her iki idarenin istinaf istemleri yönünden ne tür bir karar verildiği, idareler yönünden, ayrı başlıklar halinde incelenerek, her idare yönünden ayrı ayrı olacak şekilde yeni bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz istemlerinin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 04/02/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
karar