T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/5204
Karar No : 2025/39
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ..
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, gayrimenkul alım satımından sağladığı ticari kazancını kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolundaki tespitleri içeren vergi tekniği raporu uyarınca tanzim edilen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2018 yılının Nisan, Temmuz ve Ekim dönemleri için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının farklı yıllarda iktisap ettiği 13 adet taşınmazı ticari faaliyet kapsamında olacak şekilde 2018 yılında satmak suretiyle elde ettiği kazancı kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle dava konusu tarhiyatın yapıldığı uyuşmazlıkta, davacı ve alıcıların beyanlara göre söz konusu satışların, davacının ortağı bulunduğu şirketin yaşadığı ekonomik sıkıntılar nedeniyle zararına ya da düşük bir karla gerçekleştirildiği dolayısıyla bahse konu satışların belli bir organizasyon dahilinde ve devamlı surette olmaksızın ticari kazanç oluşturmayacak şekilde yapıldığı sonucuna varıldığından aksi yöndeki değerlendirmeyle yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu cezalı vergi kaldırılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ..'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Mükellefiyet kaydı bulunmayan davacının 2018 yılında gerçekleştirdiği taşınmaz satışları yönünden incelenmesi neticesinde ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu ile bu raporun done alındığı ve dava konusu cezalı verginin dayanağı olan ... tarih ve ... sayılı Vergi İnceleme Raporu düzenlenmiştir.
... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; davacının 2014 ila 2017 yıllarında edindiği 13 adet taşınmazı 2018 yılı içerisinde farklı kişilere sattığı, davacı vekili tarafından inceleme elemanına verilen beyanda, söz konusu satışların ticari amaçlı olarak yapılmadığı, daha önce yatırım amaçlı alınan bu taşınmazların davacının ortağı bulunduğu şirketin yaşadığı ekonomik sıkıntılar nedeniyle zararına ya da düşük bir karla satıldığı veya daha önce aynı nedenle alınan borçlara karşılık devredildiğinin ifade edildiği, uyuşmazlık konusu taşınmazların alıcıları tarafından verilen beyanlarda da benzer ifadelerde bulunulduğu, davacı ile alıcılar tarafından satış tutarlarına ilişkin aynı miktarların beyan edildiği, tarafların banka bilgilerinin incelenmesinde satış tutarları kadar para hareketi olduğu ya da hiç para transferi yapılmadığının tespit edildiği, uyuşmazlık konusu satışların devamlılık arz edecek şekilde organizasyon dahilinde yapıldığından bahisle ticari faaliyet niteliğinde olduğunun belirtildiği, tarafların beyanları, banka hareketleri ve sistem kayıtları arasında uyumsuzluk bulunmadığından hareketle beyan edilen alış ve satış tutarları doğru kabul edilerek gelir vergisi ve katma değer vergisi yönünden dönem matrahlarının hesaplandığı, yapılan hesaplamaya göre satış işlemlerinden zarar edilmesi nedeniyle gelir vergisi yönünden yapılacak bir işlem bulunmadığı sonucuna varıldığı, katma değer vergisi yönünden ise vergi inceleme raporu düzenleneceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.
Katma değer vergisi yönünden düzenlenen ... sayılı Vergi İnceleme Raporu'nda, vergi tekniği raporundaki tespitlere atıfla belirlenen matrah üzerinden 150 m2 altındaki konut için %1 diğer taşınmazlar için %18 oranında hesaplanan katma değer vergisinin satışların gerçekleştirildiği dönemler için davacı adına tarh edilmesi gerektiğinin belirtilmesi üzerine dava konusu cezalı tarhiyat yapılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun, vergi kanunlarının uygulanması ve ispatı düzenleyen 3. maddesinin (B) bendinde; vergilendirmede, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu ve yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği, vergiyi doğuran olayla ilgisi doğal ve açık olmayan tanık anlatımının kanıtlama aracı olarak kullanılamayacağı, iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfeti bunu iddia eden tarafa ait olduğu kurala bağlanmış, 30. maddesinde, resen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlanmış, aynı maddenin 1. bendinde vergi beyannamesinin kanuni süresi geçtiği halde verilmemesi halinde matrahın re'sen takdir edileceği belirtilmiş, 134. maddesinde vergi incelemesinden maksadın ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunun araştırılması, saptanması ve sağlanması olduğu hükmüne yer verilmiştir.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde, Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi olduğu, ticari, sınai, zirai faaliyet ile serbest meslek faaliyetinin devamlılığı, kapsamı ve niteliği Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre; Gelir Vergisi Kanununda açıklık bulunmadığı hallerde, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre tayin ve tespit edileceği, 8. maddesinde ise, mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde bu işleri yapanların katma değer vergisinin mükellefi olduğu kurala bağlanmıştır.
hizmetler ise gerçek gelirin vergilendirileceği ilkesi benimsenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3. maddesinin (B) bendinde yazılı kural, davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki saptamaların maddi delil olarak kabulünü gerektirmektedir.
Davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden, uyuşmazlık konusu taşınmaz satışlarının devamlılık arz edecek şekilde ve organizasyon dahilinde yapılması nedeniyle ticari faaliyet niteliğinde olduğu, satışların ortağı bulunduğu şirketin yaşadığı ekonomik sıkıntılar nedeniyle yapıldığı dolayısıyla ticari amaçla yapılmadığını iddia eden davacı tarafından bu durumun ispat edilemediği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu nedenle, aksi yöndeki gerekçeyle verilen Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararının, tarh matrahının hukuka uygunluğu yönünden yapılacak inceleme sonucuna göre yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 20/01/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek nitelikte bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.