T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/12128
Karar No : 2025/5613
TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Antalya İli, Demre İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın "I. Derece Arkeolojik Sit Alanı"ndan çıkarılması veya sit derecesinin düşürülmesi isteğiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin... tarih ve ... sayılı Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararına karşı Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kuruluna yapılan itirazın zımnen reddine (dosyadaki verilere göre itirazın Koruma Yüksek Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmıştır) ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda her ne kadar taşınmazın bulunduğu alanın genel topoğrafik yapısı dikkate alındığında, alanda iş makinesi kullanılarak tesviye işleminin yapılmış olduğu, dolayısıyla kültür ve peyzaj karakterinin değiştirilmiş olduğu ve alan yüzeyinde dolgu yapılmış olduğu, bu kapsamda alanda 2863 sayılı Kanunda tanımlı taşınmaz kültür varlığı olup olmadığının sondaj çalışmaları ile kesinleşebileceği bilirkişi heyetince belirtilmiş ise de, bu tahribata rağmen taşınmazın tarımsal faaliyet için kullanıldığı anlaşılan bölümünde 2863 sayılı Kanun kapsamında tanımlı taşınır kültür varlığı niteliğinde olan ve bazıları form veren seramik ile çatı kiremidi malzemelerin gözlemlendiği, ayrıca taşınmazın yakın çevresinde 2863 sayılı Kanun kapsamında tanımlı taşınmaz kültür varlığı niteliği gösteren yapı kalıntıları (doğu cephesinde yoğunluk göstermektedir), lahit mezar ve sarnıç ile yine 2863 sayılı Kanun kapsamında tanımlı olan seramik malzemelerin gözlemlendiği, söz konusu yapı kalıntılarının ve lahit mezarın; “...yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent kalıntıları ile yerleşim alanları ve sosyal yaşama konu olmuş; taşınmaz kültür varlıklarına ait kalıntılar...''a örnek teşkil edecek yerleşim alanı niteliğini ortaya koymakta olduğu, dolayısıyla taşınmazın sit alanı özellikleri gösterdiği ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunundaki ve 658 sayılı İlke Kararındaki “sit” tanımına, “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitlerin Tespit ve Tescili Hakkında Yönetmelikteki “Arkeolojik Sit” ve “1. Derece Arkeolojik Sit” tanımlarına uygun bir alan olduğu, “1. Derece Arkeolojik Sit” niteliği taşıdığı ve parselin arkeolojik sit sınırlarından çıkartılması ya da sit derecesinin düşürülmesi durumunda sit bütünlüğünün bozulacağı değerlendirildiğinden, davacının maliki olduğu taşınmaza ilişkin olarak I. Derece Arkeolojik Sit Alanı kararının kaldırılması ve/veya sit derecesinin III. derece olarak düzeltilmesi talebinin Antalya Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kurulunca reddedilmesi üzerine, buna karşı yapılan itiraz başvurusunun süresinde cevaplanmayarak zımnen reddine dair dava konusu işlemde hukuka ve ilgili mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, bilirkişi raporundaki tespitler dikkate alındığında, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, davanın reddi yolundaki İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Aşağıda yer verilen gerekçe ile usul hükümlerine uygun olmayan temyize konu İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, Antalya İli, Demre İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın "I. Derece Arkeolojik Sit Alanı"ndan çıkarılması veya sit derecesinin düşürülmesi isteğiyle yapılan başvuru, ... tarih ve ... sayılı Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile reddedilmiş, bu karara karşı 16/03/2021 tarihinde Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kuruluna itiraz edilmiştir.
Bunun üzerine, davacı tarafından (her ne kadar itiraz, Koruma Yüksek Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla reddedilmiş ise de), itiraz tarihi itibarıyla başvurunun zımnen reddedildiği belirtilerek, anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tutanaklar" başlıklı 23. maddesinde; "Her dava dosyası için görüşmelere katılan başkan ve üyelerin, Danıştay'da düşünce veren savcının, tetkik hakiminin ve tarafların ad ve soyadlarını, incelenen dosya numarasını, kısaca dava konusu ve verilen kararın neticesini, çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren bir tutanak düzenlenir. Bu tutanaklar görüşmelere katılanlar tarafından aynı toplantıda imzalanır ve dosyalarında saklanır." hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun'un "Kararlarda bulunacak hususlar" başlıklı 24. maddesinin (g) bendinde ise; kararlarda, kararın tarihi ve oy birliği ile mi, oy çokluğu ile mi verildiğinin belirtileceği hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen maddelerin birlikte değerlendirilmesinden; kararın verildiği gün görüşme tutanağı düzenlenmesi gerektiğinden, görüşme tutanağında yer alan tarih ile kararda yer alan tarihin uyumlu olması gerektiği açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden; temyize konu İdare Dava Dairesi kararındaki karar tarihinin 14/09/2022; görüşme tutanağındaki tarihin ise 21/09/2022 yazıldığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, görüşme tutanağındaki tarih ile karardaki tarihi birbirinden farklı olan temyize konu İdare Dava Dairesi kararında usul kurallarına uyarlık bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 27/10/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.