T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/13155
Karar No : 2025/745
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait bilet satış noktası olarak kullanılan İstanbul ili, Beyoğlu ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... (... Bankası önü sahil bandı) adresinde bulunan işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle 30/03/2022 tarihinde mühürlenmesine ve aynı işyeri ile ilgili olarak davacı şirket hakkında 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ile yapılan yollama nedeniyle 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesi uyarınca 581,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Belediye Encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; iş yerinin mühürlenmesine ilişkin işlem yönünden, iş yerinde turistik şehir içi tur bileti satışı faaliyetinde bulunulduğunun 29/03/2022 tarihli denetimde tespit edildiği, tespit tarihinden sonraki tarihte (30/03/2022) davacı şirket tarafından dava konusu iş yerine ilişkin ruhsat talebinde bulunulduğu, bu bakımdan, dava konusu işlem tarihinde davacıya ait iş yerinde ruhsatsız olarak faaliyet gösterildiğinin sabit olduğu anlaşıldığından, işyerinin faaliyetten men edilerek mühürlenmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine; 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesine istinaden Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca 581,00-TL idari para kesilmesine ilişkin işlem yönünden yapılan incelemede, Kabahatler Kanunu’nun 5560 sayılı Kanun’la değişik 3. maddesinde belirtildiği üzere, idarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacağı, para cezasına karşı başvurulacak kazai mercinin gösterilmediği hallerde görevli mahkemenin belirlenmesinde 5326 sayılı Kanun hükümleri dikkate alınacağı ve para cezasının dayanağı olan 1608 sayılı Kanunda idari para cezalarına karşı açılacak davalarda idari yargı yerlerinin görevli olduğuna dair açık bir düzenlemeye yer verilmediği anlaşıldığından, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 3. ve 27/1. maddeleri uyarınca idari para cezasından doğan bu uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varıldığından, idari para cezasına ilişkin işlem yönünden davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu mühürleme işleminin belediye encümeni kararı olmaksızın yapıldığı, bu durumun hukuka aykırılık oluşturduğu, encümen kararının daha sonradan alındığı, belediye encümeninin dava konusu edilen kararı ile verilen idari para cezasına karşı açılacak davanın 5326 sayılı Kanunun 27/8. maddesi uyarınca idari yargı yerinde görülmesi gerektiği, bu kısım yönünden de kararın usul hükümlerine uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İstanbul ili, Beyoğlu ilçesi, Kemankeş ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... (... Ziraaat Bankası önü sahil bandı) adres sayılı yerde bulunan iş yerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle mühürlenmesine ilişkin işlem yönünden temyiz istemi incelendiğinde;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyiz incelemesi yapılan karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
1608 sayılı Kanun'un 1. maddesine istinaden Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca 581,00-TL idari para verilmesine ilişkin işlem yönünden temyiz istemi incelendiğinde;
1608 sayılı Umru Belediyeye Mütealik Ahkamı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde; "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir." kuralına yer verilmiştir.
5326 sayılı Kabahatlar Kanununun 27. maddesinin 8. fıkrasında; "İdari yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idari yargının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde; idari yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddiaları bu işlemin iptali talebiyle birlikte idari yargı merciinde görülür" kuralı yer almıştır.
Dava konusu işlemde bahsi geçen 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca verilen idari para cezasının işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet göstermesi nedeniyle ve aynı işyeri ile ilgili olarak tesis edilmiş olduğu anlaşıldığından, yukarıda anılan Kabahatlar Kanunu'nun 27/8. maddesi uyarınca, işlemin idari para cezasına ilişkin kısmının çözümünde de idari yargının görevli olduğu sonucuna varılmış olup, işin esasının incelenerek bir karar verilmesi gerektiğinden kararın buna ilişkin kısmında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, davanın reddine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, davanın görev yönünden reddine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 04/02/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.