T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/13771
Karar No : 2024/7113
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Gayrimenkul Yatırım ve Turizm Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, İstanbul ili, Bakırköy ilçesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın yanında yer alan 7.000,00 m²'lik alan üzerine depo ve yapı alanı yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 01/04/2016-31/03/2021 dönemi için düzenlenen 2.501.832,00-TL tutarlı ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosya içeriğinde bulunan bilgi ve belgeler ile yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu ortaya konulan verilerden anlaşıldığı üzere; dava konusu taşınmazın davacıya ait taşınmaz bitişiğinde bulunan ve imar uygulaması sonrasında davalı idare tasarrufunda bulunan park nitelikli taşınmaz olduğu, parselasyon neticesinde alanın park işlevi ile belediyeye bırakılması nedeniyle davalı idarenin ecrimisil alma yetkisi bulunduğu, dava konusu işlem sonrasında taşınmaz üzerindeki işgal sonlandırılmış ise de; ihbarnameye konu dönemde davacı parselindeki fabrikalarla bütünlük arz edecek şekilde Depo ve Yapı
Alanı olarak fuzulen işgal edildiği sabit olduğundan, davacı şirketin fuzuli şagil sayılacağı bu kullanım nedeniyle davacıdan ecrimisil istenebileceği, anılan işgal nedeniyle davalı idarece tahakkuk ettirilen ecrimisil miktarının işgal edilen alan üzerinden taşınmaza ait emlak rayiç bedeli, taşınmaz çevresinde yer alan arazilerin değerleri ile emsal mahkeme kararları dikkate alınarak doğru bir şekilde belirlendiğinin bilirkişi raporu ile ortaya konulduğu ve Milli Emlak Genel Tebliğine uygun olarak emlak vergi değerinin %3'ünden az olmamak üzere belirlendiğinin görüldüğü, bilirkişilerce yapılan değerlendirmelerin bilimsel olarak makul olduğu göz önüne alınarak, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu taşınmazın belediyenin mülkiyetinde olmadığı, imar uygulaması sonucunda park alanı olarak terk edilen yerlerden olduğu ve bu alanların Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunduğu, belediye adına tescil edilmeyen taşınmaz hakkında ecrimisil talebinde bulunmaya davalı idarenin yetkisiz olduğu, dava konusu taşınmazın mülkiyetinin kazanılması veya mülkiyetin Hazine tarafından davalı idareye devredilmesi halinde ecrimisil talebinde bulunulabileceği, dava konusu taşınmazın şuyulandırıldığı, parselasyon işlemiyle meydana gelen yeni hukuki duruma göre şuyulandırılan taşınmazların ecrimisile konu edilemeyeceği, dava konusu ecrimisil tutanağının öngörülen şartları ihtiva etmediği ve hukuka uygun olarak düzenlenmediği, ecrimisil talebinin davalının tek taraflı olarak dosyaya sunmuş olduğu tespit tutanağına dayandırıldığı, söz konusu tutanak incelendiğinde davalı idarenin tek taraflı tanzim ederek imzaladığının görüldüğü, fuzuli işgalin ne şekilde tespit edildiğinin somut bilgi ve belgelerle ortaya konulamadığı, dolayısıyla işgalin açıkça ortaya konulamadığı, davalı idarenin 28/02/2022 tarihli beyan dilekçesi ekinde yer alan belgelerin işgal olmadığını ve tespit tutanağının gerçeği yansıtmadığını ortaya koyduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmazın bu hali ile ecrimisile konu olamayacağının tespit edildiği, işgalin varlığı kabul edilse dahi ecrimisil tutarının emsallerinin çok üzerinde hesaplandığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE : 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesinin 1. fıkrasında, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9. maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil isteneceği, ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olmasının gerekmeyeceği ve fuzuli şagilin kusurunun aranmayacağı hükmüne yer verilmiştir.
Anılan Kanun'un 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 85. maddesinin 2. fıkrasında; "Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur. İşgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir." hükmü yer almıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden, İstanbul ili, Bakırköy ilçesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın yanında yer alan 7.000,00 m²'lik alan üzerine depo ve yapı alanı yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 01/04/2016-31/03/2021 dönemi için düzenlenen 2.501.832,00-TL tutarlı ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta dosya içeriğinde mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapıların metruk ve harabe görünümlü olduğu, etrafının sac levhalar ile kapatıldığı ancak bu işlemin kim tarafından ve ne zaman yapıldığının belirtilmediği, taşınmaza yönelik bulunduğu mahelle sakinlerince çok sayıda şikayet dilekçesinin davalı belediyeye sunulduğu, bu dilekçelerin incelenmesinden "Osmaniye Mahallesi sakinleri olarak, eski aksu fabrikası olarak bilinen ve her an çökmeye hazır olan, ayrıca kötü kokuların olduğu işbu yıkık binaya arka tarafından giren çıkanın belli olmadığı ve ateşlerin yakıldığı, tinercilerin ve uyuşturucu satıcılarının sıklıkla geldiği bu alanda yine bu kişilerin sürekli olarak kaldıkları ve hurda kağıt ve pisliklerinin biriktiği şikayetimize konu alanın yıkılarak kaldırıması.." şeklinde birçok beyanın olduğu, davalı belediyenin dava konusu taşınmaza yönelik gerçekleştirdiği iç yazışmalar incelendiğinde de davacının fuzulen işgaline yönelik bir netlik olmadığı görülmektedir.
Bu durumda, yukarıda yer verilen açıklamalar göz önünde bulundurularak İdare Mahkemesince, fuzuli işgalin somut bilgi ve belgelere dayanılarak açıkça tespiti yapıldıktan sonra idarece takdir edilen ecrimisil bedelinin usul ve kanuna uygun olup olmadığına karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme sonucu verilen bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın reddi yolunda verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 09/12/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.