T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/1194
Karar No : 2024/2534
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) ... Valiliği
2- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL) ... Oto Nakliye Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Tekirdağ İli, Çorlu İlçesi, ... Mahallesi, ... Mevkii, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ... Otomotiv Nakliye Tic. Ltd. Şti. Tarafından gerçekleştirilmesi planlanan "Kum-Çakıl Madeni Ocak İşletmeciliği" projesine ilişkin olarak Tekirdağ Valiliği tarafından verilen 25/05/2023 tarih ve 202359 sayılı "ÇED Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; Mahkemece yaptırılan keşif ve bilirkişi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporu ile dosyadaki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden; proje tanıtım dosyasında sadece literatüre dayanılarak bölgede endemik türlerin bulunmadığından bahsedildiği, flora ve faunaya ilişkin olarak yeterli gözlem ve incelemenin yapılmadığı, faaliyet alanı çevresinde bulunan derelerde yaşaması muhtemel ikiyaşamlılara, sürüngenlere, kuşlara ve diğer memelilere ilişkin gözlem ve inceleme yapılmadığı, proje alanından stabilize malzeme alımının yer altı suyunun kurmuş olduğu doğal akış yönlerini tamamen etkileyeceği, bu hususta yapılması gerekli detaylı çalışmaların yapılmadığı ve alınması gerekli önlemlerin alınmadığı, proje alanının tarım alanlarının ortasında ve doğal drenaj ağ sisteminin bir kolu olan dere yatağının yamacında kaldığı, topoğrafik konum gereği açılacak kum-çakıl ocağı işletmesinin tarım alanlarına ve bunlardan elde edilecek tarımsal üretime zarar vereceği, faaliyet kapsamında iş makina ve ekipmanlarında kullanılacak motorinden kaynaklanan gaz emisyonları oluşacağı, oluşacak toz (PM), Karbon Monoksit (CO), Azot Dioksit (NO2), toplam organik bileşikler (HC) ve Kükürt Dioksit (SO2) gaz emisyonları ile ilgili toplam kütlesel debilerin hesaplanmadığı, tesis etki alanı içerisinde kalan Balabanlı Rüzgar Enerji Santralinin çevresel etkiler yönünden kümülatif etki oluşturacak uzaklıkta bulunmasına rağmen Hava Kalitesi Dağılım Modeli Raporundaki kümülatif etki değerlendirmesinde Senaryo-3 Kümülatif modele dahil edilmediği, proje alanının 1/25000 ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planında tarımsal niteliği birinci derecede öncelikli alan olarak tanımlı olduğu, dolayısıyla 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında değerlendirme yapılması gerektiği, projenin 03/06/2022 tarih ve 106 nolu İl Toprak Koruma Kurulunda görüşüldüğü ancak konunun yeniden görüşülmesi kararı alındığı, İl Toprak Koruma Kurulunun uygun görüşünün bulunmadığı, dava konusu "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 1-Davalı idare tarafından; davanın yasal süresi içerisinde açılmamış olduğu, proje tanıtım dosyasında flora, fauna ve lokal endemik türler başlığı altında yeterli değerlendirmelerin yapıldı ve taahhütlerin verildiği, faaliyet kapsamında patlatma yapılmayacağı dolayısıyla faaliyetin yeraltı suyuna olumsuz etkisinin olmayacağı, DSİ tarafından da faaliyetin yeraltı suyuna etkisinin olmayacağı yolunda görüş verildiği, Tekirdağ İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün faaliyete ilişkin olumlu görüş bildirdiği, proje kapsamında yürütülmesi planlanan projenin herhangi bir patlatmalı taş ocağı ve/veya maden ocağı olmadığı sadece kum ocağı ve kum yıkama tesisi içeren kum ocağı işletmeciliğinden ibaret olduğu, projenin etki alanında herhangi bir sanayi tesisinin bulunmadığı, yalnızca Balabanlı Rüzgar Enerji Santraline ait rüzgar türbininin bulunduğu, söz konusu türbinin kümülatif hesaba dahil edilecek herhangi bir atık su, toz emisyonu vb.atık ve emisyon kaynağı olmadığı ve kümülatif hesaba dahil edilmemesinin uygun bulunduğu, ÇED Gerekli Değildir kararına konu alanın tarım alanı niteliğinde olmadığı, hususi orman alanı niteliğinde olduğu, İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü tarafından projeye ilişkin olumlu görüş verildiği, ... Mahalle Muhtarlığı tarafından projeye ilişkin olumlu görüş bildirildiği, proje tanıtım dosyası kapsamında yeterli incelemelerin yapıldığı, gerekli taahhütlerin verildiği ve ilgili kurum ve kuruluşlardan görüş alındığı ileri sürülmektedir.
2-Davalı Yanında Müdahil tarafından, proje tanıtım dosyasından anlaşılacağı üzere projenin çevreye zararının olmadığı, bölgenin kalkınmasına ve istihdamın artmasına olumlu katkısının olacağı, proje tanıtım dosyası kapsamında yeterli incelemelerin yapıldığı, gerekli taahhütlerin verildiği ve ilgili kurum ve kuruluşlardan görüş alındığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 17/04/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.