T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/1200
Karar No : 2024/3771
TEMYİZ EDENLER (DAVACILAR) :
1-...
2- ...
3-... Derneği
4- ...
5- ...
6- ...
7- ...
...
16- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
MÜDAHİLLER (DAVALI YANINDA): 1- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Beton Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kayseri İli, Sarıoğlan İlçesi, ... Mahallesi, ...,... sayılı taşınmazlar üzerinde davalı yanında müdahillerden Kayseri Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından yapılması planlanan "ER:... Numaralı I (A) Grubu Maden (Kum-Çakıl) Ocağı" projesi ile ilgili olarak Kayseri Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce verilen ... tarih ve ... sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlığın çözümü amacıyla çevre mühendisi, maden mühendisi, ziraat mühendisi, jeoloji mühendisi, harita mühendisi, sanat tarihçisi ve biyologdan oluşan bilirkişi heyetiyle yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu ile dava dosyasındaki bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ÇED mevkii bilgilerinde herhangi bir hatanın bulunmadığı, proje alanının, Kayseri İl merkezinin kuş uçumu 56 km kuzeydoğusunda, Sarıoğlan İlçe merkezinin 8,1 km kuzeybatısında, ... Mahallesi Merkezinin 1,8 km güneyinde yer aldığı, proje alanına en yakın konumda bulunan konutun ... Mahallesine bağlı bulunmakta olup, ÇED alanı sınırının kuş uçumu 1,40 km kuzeyinde, ... Mahallesine 2.50 km kuzeyinde ve Yahyalı Mahallesine 3.70 km kuzey doğusunda yer aldığı, proje alanına en yakın korunan alanın proje alanının güneyinde yer alan Tuzla Palas Gölü Sulak Alanı
olup, tescil sınırına kuş uçumu 2,76 km mesafede yer aldığı, ÇED alanı sınırları içerisinde arkeoloji ve sanat tarihi alanı açısından ulusal ve uluslararası mevzuat kapsamında korunması gerekli bir alanın bulunmadığı, arkeoloji ve sanat tarihi alanı açısından herhangi bir sakıncanın olmadığı, proje tanıtım dosyası (PTD) incelendiğinde, oluşacak olumsuz etkiler karşısında alınacak önlemlerin ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeyde olduğu, söz konusu raporun çevresel etki ve mevzuat yönüyle de uygun biçimde hazırlandığı, PTD'de çevresel risk
oluşturabilecek nitelikte su, hava kirleticileri ve katı atıklar için alınacak önlemlerin yeterli olduğu, proje kapsamında ÇED alanı içerisine çakıl-kum ocağı kurulması düşünülmekte
olup, bu işlem sırasında PTD'de belirtilen; gerekli önlemlerin alınması, taahhütlerin
yerine getirilmesi, Kayseri DSİ 12. Bölge müdürlüğü tarafından alınan kurum görüşünde belirtilen
hususlara ve KASKi tarafından alınması gereken önlemlere uyulması, ayrıca ilgili kanun, yönetmelik ve
tebliğlere uyulması durumunda proje kapsamında yapılacak iş ve işlemler nedeniyle hidrojeolojik,
jeolojik yapının etkilenmeyeceği, çevre yapısına muhtemel bir zararın olmayacağı, mevcut
faaliyetlere göre tarım arazilerine olumsuz etki durumun beklenilmediği, bölgede literatürde
ve keşif sırasında fauna ve flora bakımından endemik türlerin tespit edilmediği, üretim sırasında
çıkacak pasa malzeme miktarının, üretim sırasında kullanılacak maddelerin kullanım miktarlarının, taşınmaları
ve depolanmalarına ilişkin projede gerekli belirlemenin, tespit ve önlemlerin yapıldığı, bölgenin
yapısı göz önünde bulundurularak birim başına oluşabilecek olumsuz etkilerin, projenin yaşam alanına
uzaklığının ve proje nedeniyle etkilenmesi muhtemel olan çevrenin ve çevre özelliklerinin dikkate alınarak
kümülatif risk açısından herhangi bir risk teşkil etmeyeceği, mevcut işletme ruhsatı alanında Maden Kanununun 7. maddesine göre alınması gereken izinler
alındıktan sonra işletme ruhsatı alanı içerisinde faaliyet gösterilmesinde Maden Kanununa göre bir
sakınca bulunmadığı belirlendiğinden, dava konusu "ÇED Gerekli Değildir" kararında hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, ... Mahallesinde faaliyet gösteren kum ocağı ile oluşan toz ve hava kirliliğinin mahalle halkının sağlığını tehdit ettiği, aynı zamanda kum ocağı faaliyetinden tarım ve hayvancılığın olumsuz etkilendiği, çekilen kumlar nedeniyle Kızılırmak su seviyesinin düştüğü ve ağaçların kuruduğu, projenin gürültüye neden olduğu, çekilen kum nedeniyle tarihi köprünün de zarar gördüğü, dolayısıyla bu durumlar söz konusu iken bu hususları göz ardı eden bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağı belirtilerek, Mahkeme kararının bozularak, hukuka aykırı olan dava konusu işlemin iptal edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, proje alanı ile tarihi köprü arasında 7 km mesafe olduğu ve proje alanının suyun akış yönünün tersinde olduğu, proje alanında endemik türe rastlanılmadığı, gürültü ve tozun mevzuatın öngördüğü sınır değerleri sağladığı, dolayısıyla ÇED Gerekli Değildir kararının hukuka uygun olduğu, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş iken, davalı yanında müdahiller tarafından savunma verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz istemlerinin reddine,
2. Temyize konu...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 05/06/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.