T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/1845
Karar No : 2025/718
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Batman ili, ... (...) köyünde 76. Kısım Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında ... tarih ve ... sayılı toplulaştırma işleminin ... ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporundaki saptamalar dikkate alındığında, davacı tarafından, müştereken maliki olduğu Batman ili, ... (...) köyü, ... numaralı parselde bulunan alanda Tarım ve Orman Bakanlığı DSİ Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Daire Başkanlığınca yapılan ... tarih ve ... sayılı kararına konu olan toplulaştırma işleminde, kısmi toplulaştırmaya dâhil edilen davacıya ait parsel ile yeni tahsis edilen yerin ilişkisinin gözetilerek hukuka ve fiili duruma uygun işlem tesis edilmediği, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununda belirtilen asgari tarımsal arazi büyüklüğüne riayet edilmeksizin tahsisi yapılan parselde tarımsal üretimin mümkün olmadığı, bu haliyle toplulaştırma işleminin toplulaştırma amaç ve ilkelerine, dağıtım esaslarına ve hukuka uygun olarak yapılmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 2018 yılında Tarım Reformu Genel Müdürlüğü tarafından yapılan hatalı kısmi toplulaştırma işleminin düzeltilerek müşterekliğin giderilmesinin talep edildiği, mera gibi köylünün ortak menfaatine hizmet edecek tahsislerin yapılabilmesi için 2018 yılındaki hatalı işlemin düzeltilmesi zaruretinin doğduğu, parsellere bakıldığında binlerce dönüm hazine arazisinin çok küçük parçalı vatandaş arazileri ile müşterek yapılmasıyla toplulaştırmanın kötüye kullanıldığı, 2014 yılındaki toplulaştırma sonucu büyük parçalı olan vatandaş arazilerinin 2018 yılındaki hatalı kısmi toplulaştırma işlemi ile çok küçük parçalara ayrıldığı ve binlerce dönüm Hazine arazi ile müşterek yapıldığı, 2018 yılında yapılan kısmi toplulaştırma işlemi sonucunda Hazine arazilerini ekip biçmeye devam eden ... (...) köylüleri ile Hazine arazisine müşterek yapılan şahıslar arasında husumet oluşmasının dava konusu işlem ile önüne geçildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 03/02/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Batman ili, Liçik (...) köyünde 76. Kısım Arazi Toplululaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında ... tarih ve ... sayılı toplulaştırma işleminin ... ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararı, davalı idare tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü tarafından 76. Kısım Arazi Toplulaştırması ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında 1. Toplulaştırma işlemlerinin 07/04/2014 tarihinde, 2. Kısmi Toplulaştırma işlemlerinin 22/11/2017 tarihinde tapuda tescil edilerek tamamlandığı, Batman Milli Emlak Müdürlüğünün Hazineye ait parsellerin şahıs hisselerinden ifrazı talebinde bulunduğu, bu doğrultuda Batman ili, ... köyünde yapılan toplulaştırma işlemi ile ... ada ... parselin de kendi parsel sınırları içerisinde 03/03/2020 tarihinde ifraz edildiği, ilk derece Mahkemesi tarafından yaptırılan keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda, dava konusu ... ada ... parselde davacının 3 hisse payı, Maliye Hazinesinin 1 hisse payının olduğu, 37.500,00 m2 toplam alan genişiliğine sahip ... ada ... parselde, Maliye Hazinesinin 26.044,00 m2, davacının 11.456,00 m2 hisseli mülkiyetinin olduğu, Maliye Hazinesinin ... ada ... parseldeki hissesine karşılık kısmi toplulaştırma işlemi ile ... ada ... parselde tam hisse ile 26.191,38 m2 tahsisin yapıldığı, davacıya ise ... ada ... parseldeki hissesine karşılık tam hisse oranı ile ... ada ... parselde 11.308,62 m2 tahsisin yapıldığı görülmektedir.
... ada ... parselin sınırlarında herhangi bir değişiklik yapılmadan, bulunduğu parsel içerisinde ifraz edildiği, Maliye Hazinesine ait taşınmazların müstakil olarak önceden bulunduğu parsel içerisinde planlandığı, davacının hisselerinin de müstakil olarak önceden bulunduğu parsel içerisinde planlandığı, parselin yerinde korunduğu, parsel şeklinin ve en/boy oranının Teknik Talimata uygun olduğu, davacıya müstakil parsel verildiği dikkate alındığında, yapılan toplulaştırma işleminin hukuka uygun olduğu ve İdare Dava Dairesinin temyize konu kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle kararın bozulması gerektiği görüşü ile Dairemiz onama kararına katılmıyorum.