T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/1895
Karar No : 2025/2015
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- ...
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi ... ve ... No'lu parsellerin önünde yer alan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazın 10.360,00 m²' si üzerinde plaj (işletmesi) yapılmak suretiyle 05/07/2013-14/06/2016 tarihleri arasında fuzulen işgal edildiğinden bahisle düzenlenen ... tarihli, ... sayılı ve 1.479.436,40 TL tutarlı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve hazırlanan bilirkişi raporuna istinaden, dava konusu 1.479.436,40 TL bedelli ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin 798.666,63 TL'lik kısmında hukuka aykırılık, 680.769,77 TL'lik kısmında ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 680.769,77 TL'lik kısmının iptaline, 798.666,63 TL'lik kısmına ilişkin davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Dava konusu yerin sadece 4 ay aktif olarak kullanıldığı, işgal döneminin 05/07/2013-14/06/2016 tarihleri arasını tümüyle kapsamadığı, yalnızca yaz sezonunda tasarruflarında bulunduğu, plajlardan faydalanabilme dönemine ilişkin ecrimisil talep edilmesi gerektiği, dava konusu olan yerle ilgili taşınmazın etrafında çit örgü ya da denize ulaşımı etkileyen bir kapı ya da güvenliğin bulunmadığı, taşınmazın etrafını kapatmadan yalnızca yaz aylarında plajın kullanımının gerçekleştiği, yalnızca yaz aylarına ilişkin ecrimisil talep edilmesi gerektiğinden hukuka aykırı işlem tesis edildiğinden kararın aleyhe hüküm fıkralarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Dava konusu alanın sadece plaj olarak değil balık lokantası, etkinlik alanı, düğün ve aktiviteler düzenlenen dört mevsim sürekli aktif olarak kullanılan bir tesis olduğu, eksik incelemeye istinaden rapor düzenlendiği, ... Mahallesinde bulunan Devletin hüküm ve tasarrufundaki alanın aynı amaçlı işgalinden dolayı düzenlenen ecrimisil ihbarnamelerine karşı ... İdare Mahkemesinde açılan... sayılı dava dosyasında belirlenen birim bedelin dikkate alınması gerektiği, belirledikleri emsal bedellerin usule uygun şekilde belirlendiği, bilirkişilerce 2016 yılı birim m² değerinin 28,90 TL/ m² belirlendiği, bu belirlemenin somut verilere dayanmadığı, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerin plajlara ve deniz kenarı lokantalara ev sahipliği yapan İstanbul’un önemli bir sayfiye bölgesi olduğu, buraların sadece plaj olarak kullanmadığı aynı zamanda festivaller ve düğünlerin yapıldığı bölge olduğu, yaz mevsimi dışında da kişilerin sahile girişinin zor olduğu, halkın kullanımına açık olmadığı, ancak davacıya ait tesise gelenlerin kullandığı, tek girişi olan binanın davacının kullanımında olan otoparktan ulaşıldığı, usule ve hukuka uygun işlem tesis edildiğinden kararın aleyhe hüküm fıkralarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz isteminin incelenmesinden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin temyiz isteminin incelenmesinden;
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan haliyle 75. maddesinin 1. fıkrasında; "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz.'' hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanun'un 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik'in 85. maddesinin 2. fıkrasında; "Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur. İşgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dosyada, temyize konu kararın dayanağı bilirkişi raporunda davacının emsal olarak sunmuş olduğu Sarıyer ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ..., ... ve ... parseller önünde bulunan 13.200,00 m²' lik kısmının "plaj işletmesi ve alanı" olarak fuzulen işgal edildiğinden bahisle düzenlenen ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle açılan davaya yer verildiği, taşınmazın dava konusu taşınmaza 550 metre mesafede olup kullanım amacının da aynı olduğu, anılan taşınmaza müsteniden düzenlenen ecrimisil ihbarnamesine karşı açılan davada verilen ... İdare Mahkemesi'nin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyiz edilmesi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 24/12/2024 tarih ve E:2023/12837, K:2024/7803 sayılı kararıyla "davalı idare tarafından, ecrimisil bedeli belirlenirken, söz konusu taşınmazın bulunduğu yere yakın mevkide bulunan plaj olarak işgal edilen taşınmaz için düzenlenen ecrimisil ihbarnamesindeki birim bedellerin dikkate alındığı, emsal alınan ecrimisil ihbarnamesine karşı açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, davacının istinaf başvurusunun reddi üzerine de Danıştay Dördüncü Dairesinin 21/10/2024 tarih ve E:2023/5713, K:2024/5828 sayılı kararıyla, davacının temyiz isteminin reddi ile temyize konu kararın onandığı, emsal alınan ecrimisil ihbarnamesindeki birim bedellerin yargı incelemesinden geçerek kesinleştiği, işbu davada da bu hususa dikkat ederek karar verilmesi gerektiğinden, temyize konu kararın iptale ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varıldığı" gerekçesiyle bozma kararı verildiği görülmektedir.
Bu durumda; bilirkişi raporunda emsal olarak sunulan taşınmazın dava konusu taşınmaza 550 metre mesafede olup kullanım amacının da aynı olduğu, yukarıda belirtilen yargı incelemesinden de geçerek kesinleşen Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2023/5713 sayılı dosyasındaki birim bedellerin 2013 yılı için 39,76 TL/ m² , 2014 yılı için 44,03 TL/ m², 2015 yılı için 45,47 TL/ m², 2016 yılı için 48,17 TL/ m² olduğu ve bu birim bedellerin emsal olarak alınması gerektiği, işbu davada da bu birim bedeller esas alınarak 1.355.940,97 TL ecrimisil bedeli hesaplandığından dava konusu 1.479.436,40 TL tutarlı ecrimisil ihbarnamesinin 123.495,43 TL'lik kısmında hukuka uyarlık, 1.355.940,97 TL' lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından temyize konu İdare Dava Dairesi kararının iptale ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin kısmen davanın reddine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan İdari Dava Dairesi kararının dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin kısmen iptaline ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 26/03/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.