T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/3594
Karar No : 2024/6255
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
... Yaşam Merkezi Adi Ortaklığı Ticari İşletmesi, ... Akvaryum Turizm Ticaret Limited Şirketi, ... Eğitim Turizm ve Sağlık Yatırımları İşletme ve Ticaret Anonim Şirketi ile ... Tesis Yönetim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili Av. ...tarafından; İstanbul İli, Adalar İlçesi, ... Mahallesi,... Sokak, No:... adresinde bulunan ... Merkezi Adi Ortaklığı Ticari İşletmesini işletmek amacıyla Turizm İşletmesi Belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair Kültür ve Turizm Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle ... Bakanlığına karşı açılan davada; İstanbul 12. İdare Mahkemesinin 15/08/2024 tarih ve E:2024/1290, K:2024/1618 sayılı kararı ile davanın görüm ve çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 32. maddesinin 1. fıkrası uyarınca dava konusu idari işlemi tesis eden Kültür ve Turizm Bakanlığının bulunduğu yer İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılarak dosyanın gönderildiği Ankara 2. İdare Mahkemesinin 25/09/2024 tarih ve E:2024/1499, K:2024/1321 sayılı kararı ile İstanbul İlinde bulunan tesise Turizm İşletmesi Belgesi düzenlenmesi talebinin reddine ilişkin işlemden dolayısıyla taşınmaz mala ilişkin mevzuatın uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlık niteliğinde olması nedeniyle davanın görüm ve çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 34. maddesinin 1. fıkrası uyarınca taşınmazın bulunduğu yer olan İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılarak yetkili yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Dairemize gönderilmesi üzerine, ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına dair dosya incelenerek 2577 sayılı Kanunun 43. maddesi uyarınca işin gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinin birinci fıkrasında "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir."; aynı Kanunun "Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki" başlıklı 34. maddesinin birinci fıkrasında ise, "İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir." hükümlerine yer verilmiştir.
Anılan Kanunun "Görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlem" başlıklı 43. maddesinde ise, "1. İdare ve vergi mahkemeleri, idari yargının görev alanına giren bir davada görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle davanın reddine karar verirlerse dosyayı Danıştaya veya görevli ve yetkili idare veya vergi mahkemesine gönderirler.
a) Görevsizlik sebebiyle gönderilen dosyalarda Danıştay, davayı görevi içinde görmezse dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesine karar verir.
b) Görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle dosyanın gönderildiği mahkeme kendisini görevsiz veya yetkisiz gördüğu takdirde, söz konusu mahkeme ile ilk görevsizlik veya yetkisizlik kararını veren mahkeme aynı bölge idare mahkemesinin yargı çevresinde ise, uyuşmazlık bölge idare mahkemesince, aksi halde Danıştayca çözümlenir.
2. Görev ve yetki uyuşmazlıklarında Danıştay ve bölge idare mahkemesince verilen kararlar ilgili mahkemelere bildirilir ve bu husus taraflara tebliğ olunur.
3. Danıştay ve bölge idare mahkemesince görev ve yetki uyuşmazlıkları ile ilgili olarak verilen kararlar kesindir.
4. Bu madde hükümleri gereğince verilen kararlar ile görevli ve yetkili kılınan mahkemeye yeniden dava açılması halinde harç alınmaz." hükmü yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; İstanbul İli, Adalar İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde bulunan ... Merkezi Adi Ortaklığı Ticari İşletmesini işletmek amacıyla Turizm İşletmesi Belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair Kültür ve Turizm Bakanlığının... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlığın; İstanbul İlinde bulunan tesise Turizm İşletme Belgesi düzenlenmesi talebinin reddine dair işlemden kaynaklandığı, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davanın, taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara ilişkin olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Bu durumda, davanın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanunun 34. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, taşınmazın bulunduğu yer olan İstanbul İlinin yargı yetkisi bakımından bağlı olduğu İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu uyuşmazlığın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dava dosyasının anılan Mahkemeye gönderilmesine, kararın Ankara 2. İdare Mahkemesine ve davanın taraflarına bildirilmesine, 11/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.