T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/3623
Karar No : 2025/1149
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ... 2- ... 3- ...
4- ... Derneği
5- ... Derneği
6- ... (Müteveffa)
7- ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : ... İşletmeciliği Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Aydın İli, Kuşadası İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde ... İnş. Taah. Mad. İşl. San. ve Tic Ltd. Şti. tarafından 11,11 ha alanda yapılması planlanan "S:... Ruhsat Numaralı Kalker Ocağı" projesi ile ilgili olarak Aydın Valiliğince verilen 23/06/2022 tarih ve E-202268 karar nolu "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; davacılardan ...'un ... tarihinde vefat ettiği, iptali istenen "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararının yalnız öleni ilgilendiren davalardan olmadığı, davayı takip hakkı kendisine geçenin/geçenlerin başvurmasına kadar dosyanın ... yönünden işlemden kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığı, diğer davacılar yönünden ise; Danıştay Dördüncü Dairesinin 02/11/2023 tarihli, E:2023/12404, K:2023/5917 sayılı bozma kararına uyularak; dosyada yer alan bilgi ve belgelerin, Jeoloji Mühendisi, Maden Mühendisi, Çevre Mühendisi, Orman Mühendisi ve Ziraat Mühendisi bilirkişilerden oluşan heyet ile mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan kök ve ek Bilirkişi Raporunun birlikte incelenmesinden; toz emisyonunun azaltılması için PTD'de belirtilen önlemlerin hava kalitesinin korunması ve çevresel etkilerin minimize edilmesi için yeterli olduğu, proje sahasındaki işlemlerin yeraltı suyu açısından olumsuz bir etkisinin beklenmediği, bu çerçevede projeden kaynaklı olarak bölgenin su dengesinde ve tarımsal faaliyetlerde olumsuz etkilenmenin beklenmediği, açık ocak maden üretiminde maden planlamasının uygun olduğu, proje kapsamında patlatmalı kazı yöntemi uygulamasının ve çevresel etki hesaplamalarının uygun olduğu, faaliyet alanının orman sayılmayan alanlarda kalması ve çevresinde verimli Devlet ormanı bulunmaması nedeniyle orman alanlarına ve orman ekosistemine olası etkilerinin sınırlı ve kabul edilebilir düzeyde olacağı, projenin, tarımsal çevre üzerindeki muhtemel olumsuz etkilerinin, PTD'ye göre alınacak önlemler sonucu ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olduğu, projenin gerçekleşmesi durumunda zeytinlik alanlara olası etkilerinin sınırlı ve kabul edilebilir düzeyde olacağı anlaşılmakla; bu haliyle dava konusu proje kapsamında öngörülen faaliyetin çevresel etkilerinin ve bu etkilerin minimize edilmesi için Proje Tanıtım Dosyasında yer verilen önlemlerin yeterli olduğu kanaatine varıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle davanın ... mirasçıları yönünden işlemden kaldırılmasına, diğer davacılar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edilmediği, proje alanına yakın zeytinliklerin bulunduğu, bölgenin zeytinlik bölgesi olduğu, 3573 sayılı Kanun ve Danıştay içtihatları ile sabit olan zeytinlik sahalarda ve zeytinliklere 3 km mesafede yapılması yasak olan faaliyetlerden olan taş ocağı projelerine bilirkişi raporu marifetiyle izin verildiği, toz modellemelerinin mevzuata uygun olarak yapılmadığı, projenin çevresel etkilerinin kümülatif olarak değerlendirilmediği, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 25/02/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Aydın İli, Kuşadası İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde ... İnş. Taah. Mad. İşl. San. ve Tic Ltd. Şti. tarafından 11,11 ha alanda yapılması planlanan "S:... Ruhsat Numaralı Kalker Ocağı" projesi ile ilgili olarak Aydın Valiliğince verilen 23/06/2022 tarih ve E-202268 karar nolu "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararının iptali istemiyle açılan davada Dairemiz bozma kararından sonra uyuşmazlık konusu faaliyetin, 3 km mesafede olduğu belirtilen zeytinliklerin vegatatif ve generatif gelişmesine mani olacak şekilde kimyevi atık bırakıp bırakmadığı, toz ve duman çıkarıp çıkarmadığı hususu ile projenin, çevre üzerindeki muhtemel olumsuz etkilerinin, alınacak önlemler sonucu ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olup olmadığının açıklığa kavuşturulması amacıyla mahallinde yeniden yapılan keşif sonrası hazırlanan kök ve ek bilirkişi raporlarında yer verilen tespitlerin, Dairemiz bozma kararında yer verilen ve davacıların iddialarını karşılar mahiyette somut ve bilimsel veriler içermediği, projeden kaynaklı etkilerin detaylı olarak ele alınmadığı görüldüğünden işbu raporlara istinaden verilen davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği gerekçesiyle Kararın onanmasına ilişkin dairemiz kararına katılmıyoruz.