T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/3941
Karar No : 2025/2089
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Akaryakıt Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin ili, Mezitli ilçesi, ... Mahallesi,... Bulvarı No:... adresinde bulunan, ... ada ... parsel sayılı taşınmazda akaryakıt istasyonu faaliyeti gösteren davacı şirket tarafından, aynı adreste LPG (Oto Gaz) satışı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin... tarih ve...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; akaryakıt ve LPG istasyonlarının işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin yönetmelikte ikinci sınıf gayrisıhhî müessese olarak nitelendirildiği, ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseselerin ruhsat alma ve aldıktan sonraki aşamalarda, insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere uygun bir şekilde faaliyette bulunmaları gerektiği, hâlihazırda akaryakıt istasyonu olarak işletilen iş yerlerine de ilave işler eklenmek istenildiğinde anılan hususlara uygunluğun arandığı, bu tür yerlere izin verilmeden önce iş yerinin etrafında ikamet edenlerin sıhhat ve istirahatleri üzerine gerek tesisatları ve gerekse vaziyetleri itibarıyla bir zarar vermeyeceğine kanaat oluşturulması için yetkili idarelerce inceleme yapılması gerektiği, asgari mesafeye ilişkin işlem ve uygulamalarda akaryakıt istasyonlarının kendi aralarında, LPG istasyonlarının kendi aralarında değerlendirmeye tabi tutulacağı, davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda LPG faaliyeti yürütülmesine ilişkin olarak 5307 sayılı Kanun'un geçici 2. maddesi uyarınca, maddede belirtilen süre içerisinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na herhangi bir başvuruda bulunulmadığı, davacı şirkete ait LPG piyasasına ilişkin olarak düzenlenmiş herhangi bir lisans bulunmadığı, bu nedenle davacı şirketin kazanılmış hakkından söz etmenin hukuken mümkün olmadığı, öte yandan, davacı şirkete ait akaryakıt istasyonu ile davacı şirket isteminin reddine esas olan en yakın diğer akaryakıt istasyonu arasında bir kilometreden az mesafe bulunduğu noktasında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, dolayısıyla kazanılmış hakkı olmayan davacı şirketin asgari mesafe koşullarını taşımadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğu, kazanılmış hakkının İdare Mahkemesince hatalı değerlendirildiği, EPDK'nın asgari mesafe şartının aranmayacağına ilişkin kararlarının da bulunduğu, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün de bayilik lisansı bulunan akaryakıt istasyonlarına LPG ruhsatı istenilmesi durumunda mesafe şartının aranmayacağına dair görüşünün bulunduğu belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/03/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 2. maddesinin 6. bendinde, akaryakıt istasyonu; dağıtıcı veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, bir veya farklı alt başlıktan birer akaryakıt dağıtıcısının tescilli markası altında faaliyette bulunan ve esas itibarıyla araçların akaryakıt, madeni yağ, otogaz LPG, temizlik ve ihtiyari olarak bakım ile kullanıcıların tüplü LPG hariç diğer asgari ihtiyaçlarını karşılayacak imkanları sunan yerleri ifade eder şeklinde tanımlanmış, anılan Kanunun 8. maddesinin son fıkrasında ise, akaryakıt ve LPG istasyonları arasındaki mesafelerin, aynı yönde olmak üzere, şehirler arası yollarda on kilometreden, şehir içi yollarda bir kilometreden az olmamak üzere Kurul tarafından çıkarılacak ve 01/01/2005 tarihinde yürürlüğe girecek yönetmelikle düzenleneceği hükme bağlanmıştır.
5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2. maddesinin (ö) bendinde, otogaz istasyonu; dağıtıcı veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, dağıtıcının tescilli markası ve amblemi altında faaliyette bulunan ve esas itibarıyla motorlu araçların otogaz LPG, madeni yağ, temizlik ve ihtiyarî olarak bakım ile kullanıcıların, tüplü LPG hariç, diğer asgarî ihtiyaçlarını karşılayacak imkânları sunan akaryakıt istasyonu içinde veya müstakil olarak hizmet veren tesisleri ifade eder şeklinde tanımlanmış, aynı maddenin (ü) bendinde, kilometre tahdidi: şehir içi veya şehirlerarası trafiğe açık yollarda aynı istikamette iki akaryakıt ve otogaz istasyonu arasındaki Kurul tarafından çıkarılacak yönetmelikte belirlenecek asgarî mesafeyi ifade eder şeklinde tanımlanmıştır.
Bu Kanuna dayanılarak hazırlanan 16/09/2005 tarih ve 25938 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 37. maddesinde, "Şehir içi veya şehirlerarası trafiğe açık yollarda aynı istikamette iki akaryakıt ve/veya otogaz istasyonu arasındaki mesafe, aynı yönde olmak üzere; şehirlerarası yollarda on, şehir içi yollarda bir kilometreden az olamaz." hükmüne yer verilmiştir.
5015 sayılı Kanunun 2. maddesinde, araçların LPG otogaz ihtiyaçlarının karşılanması hususu akaryakıt istasyonlarında esas yapılabilecek faaliyetlerden biri olarak tanımlanmıştır. Bu itibarla imar planlarında akaryakıt servis alanı içerisinde kalan, inşaat izni veya yapı kullanma izni, yol geçiş izni alınan ve gayri sıhhi müessese izni bulunan akaryakıt istasyonlarının bu müktesep hakları korunarak, mevzuata uygun ruhsatlandırılmış lisanslı akaryakıt istasyonu içinde ikinci faaliyet olarak LPG satışına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurularda akaryakıt istasyonlarının 01/01/2005 tarihinden önce İmar Kanunu hükümlerine göre inşaat veya yapı kullanma ruhsatına sahip olması halinde kilometre tahdidi uygulanmaması, başka bir anlatımla öteden beri akaryakıt satış faaliyetleri ile uğraşan istasyonlarda bu faaliyetle birlikte ikinci faaliyetin yürütülmesinin istenmesi halinde mesafe şartının aranmaması gerekmektedir.
Bu durumda, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nda akaryakıt istasyonu tanımında LPG satışının da düzenlendiği göz önüne alındığında, 02/05/1986 tarihinden beri ikinci sınıf gayri sıhhi müesseselere ait açılma ruhsatı bulunan işyerinde 08/07/2021 tarihli devir ruhsatı ile faaliyetine devam eden davacı şirketin, aynı yerde açılması istenen LPG istasyonu için yaptığı başvurunun asgari masafe şartının sağlanmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla karara katılmıyoruz.