T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/922
Karar No : 2025/1446
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. E...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:..., BB:... adresinde tercüme bürosu faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için davacı tarafından yapılan başvurunun kira sözleşmesi ile tapudaki mal sahibinin isimlerinin uyuşmadığından bahisle reddine ilişkin ... tarih ve E...-... sayılı işlemi ile işyerinin mühürlenmesine ilişkin ... tarihli işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurusunun reddine ilişkin işlem yönünden; davacı ile taşınmazın eski maliki arasında yapılan kira sözleşmesi devam ederken taşınmazın el değiştirdiği, yeni malikin kira sözleşmesinin tarafı haline geldiği, yeni malik tarafından bir ay içinde tahliye bildiriminde bulunulduğu ancak ruhsat başvuru tarihi itibariyle kira sözleşmesinin sona erdirilmesine ilişkin bir dava açılmadığı, bu haliyle mevcut kira sözleşmesinin devam ettiği, bu nedenle kira sözleşmesinin tapudaki mal sahibi ile uyuşmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı, iş yerinin mühürlenmesine yönelik dava konusu işlem yönünden ise; iş yerlerinin ruhsatsız olarak faaliyette bulunamayacağından bahisle dava konusu işlemde usule ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptaline, işyerinin mühürlenmesine ilişkin işlem yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, temyize konu İdare Dava Dairesi kararının gerekçesiz olduğu, taşınmazın yeni maliki ile davacı arasında yapılmış bir kira sözleşmesi sunulması halinde davacının ruhsat başvurusunun yeniden değerlendirileceğini davacıya bildirildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinin (b) bendinde; "Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere" işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu, 4. maddesinde, ruhsat vermeye yetkili mercilerin izin için yapılacak beyan ve incelemelerde, genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları, 5. maddesinin 1. fıkrasında; başvuru formunun doldurularak yetkili merciye verileceği, 2. fıkrasında; bu başvurunun ilgili yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak yapıldığının tespiti üzerine başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek, ilgiliye verileceği, bu belgeye dayanılarak, işyerinin açılabileceği, 6. maddesinin 1. fıkrasında; ruhsatlı işyerlerinin, ruhsatın veriliş tarihinden itibaren 1 ay içinde kontrol ettirilecekleri, kontrolün yapılmaması halinde ilgilinin çalışma ruhsatı almış sayılacağı, 2. fıkrasında da; kontrollerde ilgili Yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde verilmiş olan ruhsatın ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci tarafından iptal edilerek, işyerinin kapatılacağı hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 gün ve 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesinde; yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı hükmüne yer verilmiş olup; 12. maddesinde, sıhhî işyeri açmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1’de yer alan başvuru ve beyan formuyla yetkili idareye müracaat edeceği, başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olduğunun tespiti halinde başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek aynı gün içinde verileceği, işyeri açma ve çalışma ruhsatı müracaatı sırasında bu Yönetmelikte belirtilen bilgi ve belgeler dışında başka herhangi bir belgenin istenemeyeceği ve başvuru formundaki beyana göre ruhsat işlemlerinin sonuçlandırılacağı, ilgilinin beyanına göre tanzim edilen ruhsatın müktesep hak doğurmayacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı yönetmeliğinin ekinde bulunan örnek 1'de yer alan ruhsat başvurusu sırasında istenilecek belgeler arasında iş yerinin kiralanmış olması durumunda kira sözleşmesi örneğinin ibraz edileceği belirtilmiştir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinin incelenmesinden; sıhhi iş yerleri için yapılacak iş yeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunda sunulan bilgi ve belgelerin geçerliliğinin yetkili idarelerce inceleme görev ve yetkisinin bulunduğu, buna göre ilgililer tarafından sunulan belgeler arasında bulunan kira sözleşmesinin güncel olup olmadığının ve kiracılık ilişkisinin taraflar arasında ihtilaflı bulunup bulunmadığının idarece değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:..., BB:... adresinde tercüme bürosu faaliyet konulu iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvuru sonucunda, davacının ruhsat başvurusunun ekinde taşınmazın eski maliki ile yapılan kira sözleşmesini ibraz etmiş ise de, davalı idare tarafından kira sözleşmesine konu taşınmazın el değiştirdiğinin anlaşılması üzerine, yeni malikle imzalanan kira sözleşmesi bulunmadığından bahisle başvurunun reddedildiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar; davacının önceki malik ile kira sözleşmesi imzaladığı ve kiracılık ilişkisinin yeni mal sahibi ile devam ettiği ileri sürülmekte ise de; yeni malik tarafından kira sözleşmesinin yenilenmeyeceği hususunun ... Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle davacıya bildirildiği de dikkate alındığında, davacının ruhsat başvurusunda bulunduğu tarih itibariyle güncel kira sözleşmesi ibraz etmemesi nedeniyle anılan başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Belirtilen nedenlerle; dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının iptale ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 06/03/2025 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının onanması gerektiği oyuyla Dairemizin bozma kararına katılmıyoruz.