T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/1459
Karar No : 2025/2811
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... İthalat İhracat Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir ili, Konak ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... ... Apartmanı, D:... adresinde faaliyet gösteren Diş Protez İmalat Laboratuvarının iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatı bulunmadan faaliyette bulunduğu gerekçesi ile işyerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesine göre gayrisıhhi müessese ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına ve 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesine göre 1.295,00-TL idari para cezası verilmesine dair Konak Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; İzmir ili, Konak ilçesi, ..., ... Sokak No:... ... Apartmanı D:... adresinde faaliyet gösteren "Diş Protez İmalat Laboratuvarının" gayrisıhhi müessese olduğu ve faaliyette bulunabilmesi için iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alınması gerektiği, davacının iddiasının aksine bahse konu yerin depo, dinlenme alanı olarak değil laboratuvar olarak kullanıldığının denetim ekinde sunulan fotoğraflardan ve tespitlerden anlaşıldığı, bu kapsamda, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı almadan faaliyette bulunduğu anlaşılan iş yerinin gayrisıhhi müessese ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına ve 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesine göre 1.295,00-TL idari para cezası verilmesine dair Konak Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; uyuşmazlıkta her ne kadar davacı tarafından, "söz konusu taşınmazda İl Sağlık Müdürlüğünce düzenlenen ruhsata dayalı olarak diş polikliniği olarak faaliyet gösterdiği bir iş yerinin bulunduğu, işleme ve davaya konu taşınmazın ise bu iş yerine ait malzemelerin deposu ve personel dinlenme alanı olarak kullanıldığı, bu haliyle ilgili taşınmazda herhangi bir ticari faaliyet sürdürülmediği gibi ruhsat almasını gerektirecek başkaca bir faaliyette de bulunulmadığı" yolunda iddialara yer verilmiş ise de, dava dosyasında mevcut görsel belgelerde davacının bu iddiasını doğrular mahiyette bir kanaat edinilemediği, öte yandan bir an için söz konusu taşınmazın ruhsatlı olarak faaliyet gösteren iş yerinde kullanılacak malzemelerin depolanması ve iş yerinde görev yapan personelin dinlenme alanı olarak kullanıldığının kabulü halinde dahi, ruhsatlı olarak ticari faaliyette bulunulan iş yerinin faaliyetlerinin yürütülmesi için kullanılan taşınmazdaki faaliyetinin de ticari olduğunun kabul edilerek ruhsatlandırılmasının gerektiği, aksi durumun ticari faaliyete hizmet eden bu taşınmazın denetlenmemesi sonucunu doğuracağı değerlendirildiğinden irdelenen davacı iddiasına itibar edilmediği, yine, davacı tarafından "taşınmazın diş protez laboratuvarı olarak kullanıldığı kabul edilse dahi ilgili mevzuat düzenlemeleri gereğince bu nevi yerlerin denetiminin davalı idarenin görev alanında bulunmadığı" yolunda iddia da bulunulmuş ise de, davacının ticari faaliyetini dayalı olarak sürdüğü 29/12/2021 günlü "Poliklinik Ruhsatnamesinin" dayanağı olan Ağız ve Diş Sağlığı Hizmeti Sunulan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte, "Poliklinik" ve "Muayenehane"nin farklı tanım ve iş yerlerini ifade ettiğinin açık olduğu, yer verilen 3572 sayılı Kanunda sadece "muayenehanelerin" istisna iş yerleri arasında sayıldığı, bu haliyle "poliklinik" veya "laboratuvar" olarak işletilen sağlık kuruluşlarının da işyeri açma ve çalışma ruhsatına tabi oldukları ve bu kapsamda yetkili belediyelerce denetime tabi tutulabileceklerinin açık olduğu, bu durumda, yapılan açıklamalar ile mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, davacının İzmir ili, ... ilçesi, ..., ... Sokak, No:... ... Apartmanı D:... adresinde faaliyette bulunabilmesi için işyeri açma ve çalışma ruhsatı alması gerektiği, ancak davacının söz konusu taşınmazda işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan faaliyette bulunduğu anlaşıldığından mevzuatına uygun olarak iş yerinin gayrisıhhi müessese ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına dair Konak Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararında hukuka aykırılık bulunmadığı, her ne kadar istinafa konu Mahkeme kararı; davanın kurulması ve gerekçe yönlerinden usul ve yasaya uygun görülmemiş ise de, dava konusu davacının faaliyetinden men edilmesine ilişkin işlem yönünden davanın reddine hükmedilmiş olduğu nazara alındığında, netice itibarıyla Mahkeme kararında sonucu itibariyle hukuka aykırılık görülmemiştir. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun değişik gerekçeyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Polikliniğe bağlı olduğu nitelendirmenin idare tarafından yanlış yapıldığı, özel poliklinik malzemelerinin deposu ve personel dinlenme alanı olduğu, yetkili idarenin İl Sağlık Müdürlüğü olduğu, diş protez malzemelerinin deposu olarak kullanılıp kullanılmadığının da bilirkişi heyeti tarafından tespit edilebileceği, alanın hiç bir ticari amaç taşımadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 30/04/2025 tarihinde faaliyetten men kısmı yönünden oybirliğiyle, para cezası yönünden (... ve ...) oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY : 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun'nun 5. maddesinde, başvurunun yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek ilgiliye verileceği, İlgili, bu belgeye dayanarak işyeri açabilir. hükmü yer almaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin "İşyeri açılması" başlıklı 6. maddesinde ise, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz; işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır düzenlemesine yer verilmiştir.
1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında... Kanun'un 1. maddesinde, "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir..." hükmü yer almaktadır.
5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesinde, "Yetkili makamlar tarafından adlî işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idarî para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir. Bu madde, ancak ilgili kanunda açıkça hüküm bulunan hallerde uygulanabilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatı bulunmadan faaliyette bulunduğu gerekçesi ile işyerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesine göre gayrisıhhi müessese ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına ve 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesine göre 1.295,00-TL idari para cezası verilmesine dair Konak Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptalinin istenildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, yukarıda yer verilen mevzuatın birlikte incelenmesinden; işyerlerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyet gösteremeyecekleri 3572 sayılı Kanun ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte düzenlenmiş olup, bu mevzuat uyarınca işlem tesis edilmesi gerekirken, başka mevzuat uygulanmak suretiyle ayrıca para cezası verilmesi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığından, işlemin para cezasına ilişkin kısmının iptaline karar verilmesi gerekmekte iken, bu kısım yönünden davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bu kısım yönünden bozulması gerektiği oyuyla, Dairemiz çoğunluk kararına kısmen katılmıyoruz.