T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/4052
Karar No : 2024/2890
DAVACI : … … Kooperatifi
VEKİLİ : Av. …
DAVALILAR : 1- … Bakanlığı/ANKARA
VEKİLİ : Av. …
2- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı/…
VEKİLİ : Av. … - Av. …
İSTEMİN KONUSU : Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, İmrendi, ..., ..., ... ve ... Mahallerinde yer alan yaklaşık 456.353,39 m2 büyüklüğündeki muhtelif ada/parselleri kapsayan alana yönelik olarak Kahramankazan Belediye Encümeninin … tarihli, … sayılı kararı ile uygun bulunan … sayılı parselasyonun onaylanması istemiyle yapılan … tarihli, … sayılı başvurunun reddedilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E…. sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Dava konusu Yönetmelik hükümlerinin aşağıda ayrıntısı yazılı iddialarla hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVALILARIN SAVUNMASI :
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, davanın süresinde açılmadığı, davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı, dava konusu Yönetmelik hükümlerinin aşağıda ayrıntısı verilen savunmalarla hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, dava konusu Yönetmelik hükümlerinin ve işlemin aşağıda ayrıntısı verilen savunmalarla hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Anayasa'nın 124. maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabileceği hükmü yer almaktadır.
Buna göre, idari teşkilat yapısı içinde yer alan Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları görev alanlarına ilişkin olarak yönetmelik, yönerge, tebliğ, genelge ve talimat gibi çeşitli adlar altında düzenleme yapabilmektedirler.
Bu düzenlemeler arasında uyulması gereken "normlar hiyerarşisi" kuramına göre, hukuk düzeni, farklı kademede yer alan Anayasa, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemlerden oluşan birçok normu içermekte ve her norm geçerliliğini bir üst basamakta yer alan normdan almaktadır.
Normlar hiyerarşisine göre kanundan ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinden sonra gelen yönetmelik, genelge, tebliğ, talimat gibi düzenlemelerin ancak kanunda ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde verilmiş olan hakkın kullanılmasının açıklanması ile ilgili olacağı, bu metinlerde kanun ile verilmiş olan hakkı genişletici veya daraltıcı mahiyette hükümlere yer verilemeyeceği hukukun genel ilkelerindendir.
7181 sayılı Kanunun 15.maddesiyle eklenen 3194 sayılı Kanunun Geçici 19. maddesinde, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edileceği, hükme bağlanmıştır.
Yönetmeliğin Geçici 1.maddesinde yer alan "Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinde, Kanun hükmü ile 7181 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 10/07/2019 tarihinden önce ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarına iki yıl süre ile devam edileceği düzenlenmiş iken dava konusu düzenleme ile 3194 sayılı Kanunun anılan hükümlerine aykırı olarak parselasyon işlemine devam edilmesinin takdire bırakılması ve idarenin isteği halinde yeniden yürürlükteki mevzuata göre parselasyon yapabileceği düzenlemesi getirilerek Kanunda idareye tanınan yetkiyi genişletecek ve değiştirecek nitelikte bir takdir yetkisi tanınmasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün ... tarihli, E... sayılı işlemine ilişkin olarak,
Dayanağı Yönetmelik hükmünün hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşıldığından anılan Yönetmelik hükmüne göre tesis edilen işlemin de hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu Yönetmeliğin Geçici 1. Maddesinde yer alan "Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresi ile dava konusu işleminin iptaline karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI …'IN DÜŞÜNCESİ : Dava, Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, ..., ...., ...., .... ve ... Mahallerinde yer alan yaklaşık 456.353,39 m2 büyüklüğündeki ada/parselleri kapsayan alanda çalışmalarına başlanılan 91057 sayılı parselasyon planının onaylanması istemiyle yapılan başvurunun reddedilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … günlü, E… sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan 22.02.2020 günlü, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği bakanlığının usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.
Dosyanın incelenmesinden, Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, İmrendi, ..., ..., ..., ... Mahallelerine ilişkin onaylı uygulama imar planlarına dayanılarak Kahramankazan belediye encümeninin … günlü, … sayılı, … günlü, … sayılı kararlarıyla kabul edilen … sayılı parselasyon planının Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararıyla onaylandığı, askıya çıkarılan bu işleme karşı yapılan itirazların … günlü, … sayılı ilçe belediye encümeni kararıyla kısmen kabul edildiği, kısmen reddedilerek 26.06.2019 tarihinde Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına gönderildiği, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının … günlü, … sayılı yazısıyla, 10.07.2019 tarihinde 7181 sayılı Kanunla 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinde yapılan değişikliğin göz önünde bulundurularak parselasyon planının yeniden hazırlanmasının gerektiğinden bahisle parselasyon planının ilçe belediyesine iade edildiği, davacı kooperatif tarafından 7181 sayılı Kanunla 3194 sayılı Yasaya eklenen geçici 19. madde uyarınca parselasyon planının onaylanmak üzere encümene havale edilmesi istemiyle Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına yapılan … günlü, … sayılı başvurunun dava konusu işlemle reddedilmesi üzerine bu işlem ile dayanağı olan yönetmelik hükmünün iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
3194 sayılı İmar Kanununun "Yönetmelik" başlıklı 44. maddesinin (I) fıkrasının (c) bendinde arazi ve arsa düzenlemesinin uygulanma şekil ve şartlarının Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği hükme bağlanmıştır.
10.07.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanunun 15.maddesiyle 3194 sayılı İmar Kanununa eklenen Geçici 19.maddede, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edilir." hükmüne yer verilmiştir.
22.02.2020 günlü, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin "Bu Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları" başlıklı Geçici 1. maddesinde;" (1)Parselasyon planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin onayı ile 10/7/2019 tarihinden önce onaylanmış olması halinde; parselasyon planları bu tarihten önceki imar mevzuatına göre sonuçlandırılarak tescil işlemleri yapılabilir. Bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/7/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerekir. Bu süre büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlar. Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir. 10/7/2019 tarihinden önce onaylanıp da parselasyon planında imar planı değişikliği ile yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda, 10/7/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak zorunda kalınan parselasyon planları, yürürlükteki İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenir." ve "Yürürlük" başlıklı 40.maddesinde, "(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer." kuralına yer verilmiştir.
22.02.2020 günlü, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresi yönünden;
İdarelerin, düzenleyici işlemlerinin normlar hiyerarşisi gereği üst hukuk normlarına uygun olması, düzenlemenin kanunlarla idarelere tanınan yetkiler çerçevesinde ve kanunla belirlenen sınırlara bağlı olarak, tamamlayıcı, açıklayıcı ve üst normların uygulanmasına yönelik olması gerekmektedir. Buna göre, yönetmelik hükümleri ile idareye Kanunla düzenlenmemiş bir yetkinin verilmesi veya verilen yetkinin sınırlarının genişletilmesine olanak bulunmamaktadır.
İmar planlarının uygulanmasına yönelik olarak yapılacak arsa ve arazi düzenlemeleri 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinde tanımlanmış ve genel ilke ve esaslar belirlenmiştir. 10.07.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanun hükümleri ile arazi ve arsa düzenlemelerine ilişkin olarak pek çok köklü değişiklik yapılmış, aynı Kanunla getirilen geçici 19. madde hükmü ile de tamamlanmamış parselasyon işlemleri bakımından, hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edileceği belirtilerek geçiş dönemi nedeniyle önceki düzenlemelerden doğan hakların korunarak uygulama çalışmalarının belirtilen süreyle sürdürülerek sonuçlandırılması yolunda hüküm getirilmiştir.
Dava konusu, Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde de, tamamlanmamış parselasyon işlemleri bakımından anılan yasa hükmü tekrarlanmakla birlikte, maddenin iptali istenilen ibaresinde, idarelerin istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabileceği, onaylayabileceği kurala bağlanmıştır.
Bu durumda, 3194 sayılı Yasanın geçici 19. madde hükmü ile 7181 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 10.07.2019 tarihinden önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarına iki yıl süre ile devam edileceği düzenlenmiş olmasına karşın, dava konusu Yönetmelik hükmü ile yasanın anılan hükmüne aykırı olarak parselasyon işlemine devam edilip edilmeyeceğinin idarenin takdirine bırakılmasında, yasaya ve hukuka uyarlık görülmemiştir.
Dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün 08.04.2020 tarihli, E.29081 sayılı işlemine gelince;
Dava konusu işlemin dayanağı olarak Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan iptal istemine konu ibare yer almakla birlikte , işlemde aynı zamanda onaylanması istenilen parselasyon planının yasanın geçici 19. maddesi kapsamında bulunmadığına da yer verilmiştir.
3194 sayılı Kanun'un geçici 19. maddesi hükmünün gerekçesinde, hâlihazırda parselasyon planına başlanmış ve parselasyon planları onaylanmış ancak tescil işlemleri tamamlanmamış imar uygulamalarında yeniden başa dönülmemesi, kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulama çalışması kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmamasının amaçlandığının belirtildiği, diğer taraftan, Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde, devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin sonuçlandırılması gereken 10/7/2021 tarihine kadar geçecek sürenin büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlayacağının öngörüldüğü gözönünde bulundurulduğunda, dava konusu işleme esas parselasyon planının 3194 sayılı Kanun'un geçici 19. maddesi kapsamında olduğu sonucuna varılmıştır.
Buna göre, Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin hukuka aykırı olması nedeniyle, bu hükme dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … günlü, E… sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan 22.02.2020 günlü, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, İmrendi, ..., ..., ..., ... Mahallelerini kapsayan 1/1000 ölçekli uygulama imar planının Kazan Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla uygun görülerek Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla nazım imar planıyla birlikte tadilen onaylanarak 02/09/2013-02/10/2013 tarihleri arasında askıya çıkarıldığı, askıda yapılan itirazların kısmen kabul edilip kısmen reddedilmesi üzerine … tarihli, … sayılı belediye meclisi kararıyla onaylandığı, diğer yandan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin de 13/12/2013 tarihinde ilçe belediyesi tarafından askıya çıkarıldığı, askıdaki itirazların … tarihli, … sayılı belediye encümeni kararıyla kısmen kabul edilip, kısmen reddedilmesi üzerine … tarihli, … sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla onaylandığı anlaşılmaktadır.
Daha sonra, Kazan Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı ve Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 13/03/2015 tarihli, 567 sayılı kararlarıyla karayolu düzenlemeleri sebebiyle 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin onaylandığı, bu planlara istinaden ilçe belediye encümeninin … tarihli, … sayılı ve … tarihli, … sayılı kararlarıyla … sayılı parselasyon planının kabul edilerek Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin … tarihli, … sayılı kararıyla onaylandığı, 25/03/2019-25/04/2019 tarihleri arasında askıya çıkarılan işleme karşı yapılan itirazların … tarihli, … sayılı ilçe belediye encümeni kararıyla kısmen kabul edildiği, kısmen reddedildiği bu haliyle Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına 26/06/2019 tarihinde gönderildiği görülmektedir. 10/07/2019 tarihinde 7181 sayılı Kanunla yapılan değişikliğin yürürlüğe girmesi üzerine Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından … tarihli, … sayılı yazıyla ilçe belediyesine parselasyon planı iade edilmiştir.
Davacı kooperatif tarafından, parselasyon işleminin sonlandırılmasına ilişkin yapılan … tarihli, … sayılı başvurunun Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E…. sayılı yazısı ile reddedilmesi üzerine anılan işlem ile dayanağı 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin iptali talep edilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun "Yönetmelik" başlıklı 44. maddesinin (I) fıkrasının (c) bendinde arazi ve arsa düzenlemesinin uygulanma şekil ve şartlarının Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği belirtilmiştir.
04/07/2019 tarihinde kabul edilip 10/07/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanunun 15.maddesiyle 3194 sayılı Kanununa eklenen Geçici 19.maddesinde, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edilir." hükmüne yer verilmiştir.
22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin "Bu Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları" başlıklı Geçici 1. maddesinde;" (1)Parselasyon planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin onayı ile 10/7/2019 tarihinden önce onaylanmış olması halinde; parselasyon planları bu tarihten önceki imar mevzuatına göre sonuçlandırılarak tescil işlemleri yapılabilir. Bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/7/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerekir. Bu süre büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlar. Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir. 10/7/2019 tarihinden önce onaylanıp da parselasyon planında imar planı değişikliği ile yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda, 10/7/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak zorunda kalınan parselasyon planları, yürürlükteki İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenir." ve "Yürürlük" başlıklı 40.maddesinde, "(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Usul Yönünden;
Davanın süresinde açılmadığı iddiası ile ilgili olarak;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 7.maddesinde, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri hüküm altına alınmakla, ilanı gereken düzenleyici işlemler yönünden ilgililere uygulama üzerine dava açma olanağı tanındığı tartışmasızdır.
Davacı tarafından çalışmalarına başlanılan 91057 sayılı parselasyonun onaylanması istemiyle yapılan başvurunun reddedilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E… sayılı işlemi ile işlemin dayanağı 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin ilgili maddesinin iptalinin istendiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacının uygulama işlemi ile birlikte dayanağı Yönetmelik hükmünün iptalini talep ettiği davanın süresinde açıldığı sonucuna ulaşılmıştır.
Davacının dava açma ehliyeti bulunmadığı iddiası ile ilgili olarak;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun, 4577 sayılı Kanunla değişik 2. maddesinde; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar "iptal davası" olarak tanımlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, çalışmalarına başlanılan 91057 sayılı parselasyon işleminin düzenleme sınırı içinde taşınmazları bulunan davacı kooperatifin dava konusu işlem ve dayanağı Yönetmelik hükmünün uygulanması halinde menfaatinin etkileneceği bu itibarla, dava konusu işlemle meşru ve güncel bir menfaat ilişkisinin bulunduğu sonucuna varıldığından davalı idarenin ehliyet itirazı yerinde görülmemiştir.
Esas Yönünden;
22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresine ilişkin olarak;
Dava dilekçesinde, 3194 sayılı İmar Kanununda, 7181 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklere ilişkin olarak Yönetmelik ile getirilen geçici madde hükmünün idareye işlemi eski mevzuata veya yeni mevzuata göre sonuçlandırma konusunda takdir yetkisi tanıdığı ancak dayanağı Kanun hükmünde böyle bir yetkinin verilmediği, Kanunla öngörülen yükümlülüğün kaldırıldığı, sınırsız bir serbesti tanıyan hükmün hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. Yönetmelik ile 7181 sayılı Kanun ile 3194 sayılı Kanuna getirilen değişikliklere ilişkin olarak bir geçici madde hükmü getirildiği, bu hükmün idareye işlemi eski mevzuata veya yeni mevzuata göre sonuçlandırma konusunda takdir yetkisi tanıdığı ancak dayanak Kanun hükmünde böyle bir yetki verilmediği, Kanunla öngörülen (şartları olan planların onaylanması) yükümlülüğün kaldırıldığı, sınırsız bir serbesti tanıyan hükmün hukuka aykırı olduğu iddia edilmektedir.
Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının savunma dilekçesinde, 3194 sayılı Kanunun Geçici 19.maddesinin parselasyon planına başlanmış ve parselasyon planları onaylanmış ancak tescil işlemleri tamamlanmamış imar uygulamalarında başa dönülmemesi, kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulaması çalışmaları kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmaması amacıyla kabul edildiği, 3194 sayılı Kanunun 18.maddesi uyarınca belediyelerin zaten onama, değiştirme, iptal etme, yenileme gibi yetkilerinin bulunduğu, 7181 sayılı Kanunun yürürlüğe girişi tarihinden önce belediye encümeni kararıyla onaylanan parselasyon planlarının da yine belediye encümenince her zaman iptal edilebileceği, değiştirilebileceği, yeni Kanun hükümlerine göre yeniden yapılabileceğinin görüldüğü, Kanun hükümlerinin nasıl uygulanacağı Yönetmelik ile açıklandığından 3194 sayılı Kanundaki değişiklilerden kaynaklanan dava konusu Yönetmelik hükmünde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.
Davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının savunma dilekçesinde, 3194 sayılı Kanunun 18.maddesinin, 7181 sayılı Kanunun 9.madesiyle değişikliğe uğradığı, yapılan 91057 sayılı parselasyon işleminde %37 düzenleme ortaklık payı (DOP), %5 kamu ortaklık payı (KOP) kesintisi yapıldığı, ancak 04/07/2019 tarihinde kabul edilip 10/07/2019 tarihinde yürürlüğe giren kanun değişikliği ile KOP'un kaldırıldığı DOP'un ise tanımı ve oranı değiştirildiğinden ilçe belediyesine kanun hükmü göz önünde bulundurularak yeniden işlem yapması için parselasyon işleminin iade edilmesinin hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
Dairemizce yapılan değerlendirmede,
2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın "İdarenin bütünlüğü ve kamu tüzel kişiliği" başlıklı 123. maddesinde; idarenin, kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceği hüküm altına alınmıştır. "İdarenin kanuniliği" ilkesinin Anayasal dayanaklarını oluşturan hükümler, aynı zamanda "yetkinin kamu düzeninden olduğu" yolundaki idare hukuku ilkesinin de Anayasal dayanağını oluşturmaktadır.
İdari işlemlerin yasal dayanağının olması "Kanuni idare" ilkesinin sonucudur. Bu sebeple, idarenin yasal dayanağı bulunmayan bir yetkiyi kullanması olanaklı değildir.
3194 sayılı İmar Kanununun "Arsa ve Arazi Düzenlemesi" başlıklı 18. maddesinde, imar sınırı içindeki binalı ve binasız arazi ve arsaların plan ve mevzuata uygun, inşaata veya tespit edilmiş olan diğer kullanma şekillerine elverişli duruma getirilmesi amacıyla düzenlenmesi için, sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın bunları birbirleriyle, yol fazlalarıyla ve belediyeye, kamu kurumlarına ait yerlerle birleştirerek plan ve mevzuat gereklerine göre hisseli ve hissesiz olarak yeniden parsellere ayırmaya ve bu parselleri kişilere dağıtmaya belediyelerin yetkili oldukları kurala bağlanmıştır. Bu çerçevede 3194 sayılı Kanunun 18. maddesinde tanımlanan parselasyon işlemi, bir düzenleyici işlem olan uygulama imar planının uygulanmasının (hayata geçirilmesinin) araçlarından birini oluşturmaktadır.
Parselasyon işleminin amacı; imar planı, plan raporu ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, imar adasının biçim ve boyutu, yapı düzeni, inşaat yaklaşma sınırı ve bahçe mesafeleri, yapı yüksekliği ve derinliği, yerleşme yoğunluğu, taban alanı ve kat alanı katsayısı, arazinin kullanılma şekli, mülk sınırları, mevcut yapıların durumu göz önüne alınmak suretiyle üzerinde yapı yapmaya elverişli imar parseli oluşturmaktır. Düzenleme sınırı içerisinde bulunan yol, yeşil alan gibi kamusal alanların bedelsiz olarak kamuya kazandırılması için imar parsellerinde oluşacak değer artışı karşılığında düzenleme ortaklık payı alınması mümkün olmakla birlikte, asıl amaç plana uygun yapı yapmaya elverişli imar parselleri oluşturmaktır.
04/07/2019 tarihinde kabul edilen ve 10/07/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanun hükümleri ile arazi ve arsa düzenlemelerine ilişkin olarak pek çok köklü değişiklik yapılmış olup bu değişikliklerin tamamlanmamış parselasyon işlemleri bakımından düzenleme yürürlüğe girinceye kadar geçecek süre içinde yapılacak işlem ve düzenlemeler ya da uyulacak ilke ve kurallar ile daha önceki düzenlemelerden doğan hakların korunmasına ilişkin hususlar için yine aynı Kanunla geçici madde hükmü getirilmiştir.
7181 sayılı Kanunun 15.maddesiyle eklenen 3194 sayılı Kanunun Geçici 19. maddesinde, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edileceği, hükme bağlanmıştır.
Dava konusu, 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin "Bu Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları" başlıklı Geçici 1. maddesinde ise, parselasyon planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin onayı ile 10/07/2019 tarihinden önce onaylanmış olması halinde; parselasyon planlarının bu tarihten önceki imar mevzuatına göre sonuçlandırılarak tescil işlemlerinin yapılabileceği, bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/07/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerektiği, bu sürenin büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümeni kararıyla onaylanmasıyla başlayacağı belirtilmiştir. Ancak, idarelerin istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabileceği, onaylayabileceği, 10/07/2019 tarihinden önce onaylanıp da parselasyon planında imar planı değişikliği ile yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda, 10/07/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak zorunda kalınan parselasyon planlarının ise yürürlükteki İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre düzenleneceği kuralına yer verildiği görülmüştür.
İdarelerin, yönetmeliklerle yapacakları düzenlemelerin normlar hiyerarşisi gereği üst hukuk normlarına uygun olması, düzenlemenin kanunlarla idarelere tanınan yetkiler çerçevesinde ve kanunla belirlenen sınırlara bağlı olarak, tamamlayıcı, açıklayıcı ve üst normların uygulanmasına yönelik olması gerekmektedir. Yönetmelik hükümleri ile idareye Kanunla düzenlenmemiş bir yetkinin verilmesi veya verilen yetkinin sınırlarının genişletilmesi mümkün değildir.
Kanun hükmü ile 7181 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 10/07/2019 tarihinden önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarına iki yıl süre ile devam edileceği düzenlenmiş iken dava konusu Yönetmelik hükmü ile 3194 sayılı Kanunun anılan hükümlerine aykırı olarak parselasyon işlemine devam edilmesinin takdire bırakılması ve idarenin isteği halinde yeniden yürürlükteki mevzuata göre parselasyon yapabileceğinin düzenlemesi suretiyle Kanunda idareye tanınan yetkiyi genişletecek ve değiştirecek nitelikte bir takdir yetkisi tanınmasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, dava konusu Yönetmelik hükmünün Geçici 1.maddesinin "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün 08/04/2020 tarihli, E.29081 sayılı işlemine ilişkin olarak,
Dava dosyasının incelenmesinden; maddi olay kısmında detaylı olarak anlatılan şekilde ilçe belediye encümeni ve büyükşehir belediye encümeni kararları ile onaylanıp askıya çıkarılan parselasyon planına yapılan itirazlardan bir kısmının kabulü üzerine planın onaylanmak üzere yeniden Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına gönderildiği ancak anılan idare tarafından 7181 sayılı Kanunla 3194 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerin yürürlüğe girdiğinden bahisle söz konusu parselasyon planının ilçe belediyesine iade edildiği, bunun üzerine davacı tarafından anılan parselasyonun onaylanması istemiyle Ankara Büyükşehir Belediyesine yapılan başvurunun da … tarih ve E…. sayılı işlem ile reddedildiği ve anılan işlemin iptalinin istenildiği anlaşılmaktadır.
Dava konusu işlemin gerekçesinde ise; 3194 sayılı Kanun'un Geçici 19. maddesinde onaylanmış fakat tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planları bakımından önceki mevzuata göre hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen işlemlere iki yıl süreyle devam edileceğinin belirtildiği, oysa parselasyon planının 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7/b maddesi uyarınca henüz onaylanmamış olduğu ve dolayısıyla başvuruya konu parselasyon planının anılan geçici madde kapsamında bulunmadığı, ayrıca 22/02/2020 tarih ve 31047 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." kuralı ile de idarelerine açıkça takdir hakkı tanındığı hususlarına yer verildiği görülmektedir.
İşlemin gerekçelerinden biri olan Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin dava konusu edilen kısmında hukuka uygunluk bulunmadığından anılan Yönetmelik hükmüne göre tesis edilen işlemde de hukuka uyarlık bulunmadığı açık olmakla birlikte; işleme gerekçe olarak gösterilen bir diğer husus olan 5216 sayılı Kanun'un 7/b maddesi uyarınca onaylanmış bir parselasyon planı bulunmadığından, anılan planın 3194 sayılı Kanun'un geçici 19. maddesi kapsamında olmadığı tespiti yönünden de bir değerlendirme yapılması gerekir.
Bu bağlamda, 3194 sayılı Kanun'un yukarıda metnine yer verilen geçici 19. maddesinin gerekçesi incelendiğinde; "Teklifin çerçeve 9 uncu maddesiyle 3194 sayılı Kanunun 18 inci maddesinde parselasyon planlarının hazırlanmasına ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Yeni ihdas edilen Geçici 19 uncu madde ile hâlihazırda parselasyon planına başlanmış ve parselasyon planları onaylanmış ancak tescil işlemleri tamamlanmamış imar uygulamalarında yeniden başa dönülmemesi, kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulama çalışması kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmaması amaçlanmaktadır." ifadelerine yer verilmek suretiyle kanun koyucu tarafından hükmün getiriliş amacı açıklanmaktadır.
Öte yandan Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde: "...Bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/7/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerekir. Bu süre büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlar." kuralına yer verilmiştir.
Bu durumda, büyükşehirlerde ilçe belediyelerince yapılan parselasyon planlarının, ilçe belediye encümeni kararı ve büyükşehir belediyesi encümeni kararı ile onaylanarak yürürlüğe gireceği açık ise de; kanun koyucunun 3194 sayılı Kanun'un geçici 19. maddesini öngörürken kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulama çalışmaları kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmaması yönündeki iradesi ile Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin geçiş süreci için öngörülen iki yıllık süreyi ilçe belediye encümeni kararından itibaren başlatıyor olduğu birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işleme esas parselasyon planının 3194 sayılı Kanun'un geçici 19. maddesi kapsamında olmadığının söylenemeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Dava konusu Yönetmeliğin Geçici 1.maddesinde yer alan "Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin İPTALİNE,
2. Dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E…. sayılı işleminin İPTALİNE,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 13/05/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY (X) : Dava, Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, İmrendi, ..., ..., ... ve ... Mahallerinde yer alan yaklaşık 456.353,39 m2 büyüklüğündeki muhtelif ada/parselleri kapsayan alana yönelik olarak Kahramankazan Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile uygun bulunan 91057 sayılı parselasyonun onaylanması istemiyle yapılan ... tarihli, ... sayılı başvurunun reddedilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E…. sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde yer alan "...ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Yönetmelik" başlıklı 44. maddesinin (I) fıkrasının (c) bendinde arazi ve arsa düzenlemesinin uygulanma şekil ve şartlarının Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği belirtilmiştir.
10/07/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanun'un 15. maddesiyle 3194 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 19. maddede: "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edilir." hükmüne yer verilmiştir.
3194 sayılı Kanun'un yukarıda metnine yer verilen geçici 19. maddesinin gerekçesi incelendiğinde; "Teklifin çerçeve 9 uncu maddesiyle 3194 sayılı Kanunun 18 inci maddesinde parselasyon planlarının hazırlanmasına ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Yeni ihdas edilen Geçici 19 uncu madde ile hâlihazırda parselasyon planına başlanmış ve parselasyon planları onaylanmış ancak tescil işlemleri tamamlanmamış imar uygulamalarında yeniden başa dönülmemesi, kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulama çalışması kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmaması amaçlanmaktadır." ifadelerine yer verilmek suretiyle kanun koyucu tarafından hükmün getiriliş amacı açıklanmıştır.
22/02/2020 tarih ve 31047 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin "Parselasyon planlarının onayı" başlıklı 25. maddesinin 2. fıkrasında: "Parselasyon planları, parselasyon planına ait belgelerle beraber; büyükşehirlerde, Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında parselasyon planlarının büyükşehir belediyesince yapılması halinde büyükşehir belediyesi encümeni kararı ile; parselasyon planlarının ilçe belediyesince yapılması halinde, ilçe belediye encümeni kararı ve büyükşehir belediyesi encümeni kararı ile; diğer belediyelerde, belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni kararı; dışında ise il idare kurulu kararı veya parselasyon planlarını onaylamaya yetkili idarenin onayından sonra yürürlüğe girer." hükmü, "Bu Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları" başlıklı Geçici 1. maddesinde; "(1)Parselasyon planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin onayı ile 10/7/2019 tarihinden önce onaylanmış olması halinde; parselasyon planları bu tarihten önceki imar mevzuatına göre sonuçlandırılarak tescil işlemleri yapılabilir. Bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/7/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerekir. Bu süre büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlar. Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir. 10/7/2019 tarihinden önce onaylanıp da parselasyon planında imar planı değişikliği ile yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda, 10/7/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak zorunda kalınan parselasyon planları, yürürlükteki İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenir." ve "Yürürlük" başlıklı 40.maddesinde, "(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer." kuralı yer almaktadır.
Dava konusu, 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin "Bu Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları" başlıklı Geçici 1. maddesinde, parselasyon planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin onayı ile 10/07/2019 tarihinden önce onaylanmış olması halinde; parselasyon planlarının bu tarihten önceki imar mevzuatına göre sonuçlandırılarak tescil işlemlerinin yapılabileceği, bu şekilde devam eden arazi ve arsa düzenlemelerinin 10/07/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması gerektiği, bu sürenin büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlayacağı belirtilmiştir. Ancak, idarelerin istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabileceği, onaylayabileceği, 10/07/2019 tarihinden önce onaylanıp da imar planı değişikliği nedeniyle parselasyon planında yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda 10/07/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak zorunda kalınan parselasyon işleminin ise yürürlükteki İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre düzenleneceği kuralına yer verildiği görülmüştür.
İdarelerin yönetmeliklerle yapacakları düzenlemelerin normlar hiyerarşisi gereği üst hukuk normlarına uygun olması, düzenlemenin kanunlarla idarelere tanınan yetkiler çerçevesinde ve kanunla belirlenen sınırlara bağlı olarak tamamlayıcı, açıklayıcı ve üst normların uygulanmasına yönelik olması gerekmektedir.
7181 sayılı Kanunun 15.maddesiyle eklenen 3194 sayılı Kanunun Geçici 19. Maddesinde yer alan; bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, ilgili idare veya yetkili kurumca onaylanmış ancak tescil işlemi tamamlanmamış parselasyon planlarında hesaplanmış olan düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesintilerine göre yürütülen iş ve işlemlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl süreyle devam edileceği, hükmü ve anılan hükmün gerekçesi dikkate alındığında;
Yönetmeliğin Geçici 1.maddesinde yer alan "Ancak idareler istediği takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden yapabilir, onaylayabilir." ibaresi yönünden; kamu hizmetlerinin çeşitliliği ve teknik zorunlulukları idarenin davranış şekillerinin ve çözüm yöntemlerinin bütünüyle önceden belirlenmesini olanaksız hale getirmektedir. İdareye durumun gereğine göre farklı çözüm tarzlarından birini tercih etme ve genel yararın sağlanması için uygun iradeyi gösterme olanağının verilmesi zorunluluğu bulunmaktadır. İdareye tanınan bu serbest alana idarenin takdir yetkisi denilmektedir. Dava konusu Yönetmelik ibaresi ile, takdir yetkisi kapsamında kamusal ihtiyaçlar ve kamu yararı gözetilerek idarenin istediği zaman yürürlükteki mevzuata göre parselasyon yapabileceğinin düzenlendiği ve idareye tanın bu takdir yetkisinin dayanağı yasa maddesinin gerekçesini oluşturan "hâlihazırda parselasyon planına başlanmış ve parselasyon planları onaylanmış ancak tescil işlemleri tamamlanmamış imar uygulamalarında yeniden başa dönülmemesi, kaynak ve zaman kaybının önlenmesi ve halihazırda yürütülen imar uygulama çalışması kapsamında oluşturulmuş çözümlerin akamete uğratılmaması" amacı ile çelişmediği, bilakis düzenlemeye konu geçiş dönemine ilişkin parselasyonun yapılmasından sonraki tarihlere ilişkin hüküm getirilmek suretiyle konunun tüm yönleri ile açıklığa kavuşturulması yönünde düzenlemeye gidildiği anlaşılmakta olup belirtilen hükmün dayanağı yasa hükmüne herhangi bir aykırılık oluşturmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Dava konusu Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğünün … tarihli, E… sayılı işlemine ilişkin olarak, dayanağı Yönetmelik hükmünde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından anılan Yönetmelik hükmüne göre tesis edilen işlemde de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla dava konusu Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkındaki Yönetmeliğin Geçici 1. maddesi hükmü ve bu hüküm uyarınca tesis edilen işlem bakımından davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden aksi yöndeki Dairemiz kararına katılmıyorum.