T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/222
Karar No : 2025/1288
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı /...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- ... 2- ... 3-... 4- ... 5- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda ... Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararıyla kabul edilen, ... Büyükşehir Belediye Encümeninin ...... tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işleminin ve bu işleme yapılan itiraz üerine ... Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce tesis edilen ...tarihli,... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... K:... sayılı kararda; İdare Mahkemesince yerinde yaptırılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; dava konusu parselasyon işleminde davacılara ait parsel ile uygulama sonucu tahsis edilen parsel arasındaki ekonomik değer farklılığının dikkate alınmadığı, parselasyon işleminin herhangi bir kritere bağlı olmadan ve yeni bir ihtiyaç doğmadan yapıldığı, davacıların hisselerinin bulunduğu "park ve spor alanı" kullanımlı ... ada ... parselin imar uygulaması sonucu ... ada ... parsel olarak yine aynı yerde ''park ve spor alanı'' kullanımında kaldığı, davacılarının hisselerinin ise ''spor tesisleri alanı'' olarak belirlenen ... ada ... parsele hisselendirilerek aynı yerden verilmediği, bu durumun imar mevzuatına, dağıtım ilke ve tekniklerine, hakların aynı düzeyde korunması ilkesine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu parselasyon işleminin kamu yararı gözetilerek yapıldığı, temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
... ili, ... ilçesi, Bayındır Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın fonksiyonu uygulama imar planında "park ve spor alanı" olarak belirlenmiş olup yapılan imar uygulamasında kamu ortaklık payı olarak davacılara hisselendirme yapılmıştır.
... Belediye Encümeninin ...tarihli, ... sayılı kararıyla; söz konusu taşınmaz ve aynı kullanıma sahip ... ada, ... parsel ile ... Mahallesinde bulunan "pazar alanı" kullanımındaki ... ada, ... parsel ve "spor tesis alanı" kullanımındaki ... ada, ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda parselasyon planının kabulüne karar verilmiştir.
Yapılan parselasyon planında; "park ve spor alanı" olan ... ada, ... parsel ve ... parsel sayılı taşınmazlar yine aynı yerde ... ada ... ve ... parsel, "spor tesis alanı" kullanımındaki ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz ... ada, ... parsel ve "pazar alanı kullanımında olan ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz ise ... ada ... parsel olarak aynı yerlerinde belirlenmiştir. Ancak söz konusu taşınmazlarda bulunan hisselerin dağıtımında değişiklik yapılmıştır.
Anılan kararda; pazar alanı kullanımında olan ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan 4 kişiye ait hissenin kamulaştırılamaması sebebiyle sorunun parselasyon işlemi yapılarak çözülmeye çalışıldığı ve yukarıda belirtilen dört parselin dağıtım değişikliğine konu edildiği, bu nedenle park ve spor alanı kullanımında olan ve uygulama sonucu ... ada, ... parsel olarak numaralandırılan taşınmazın tamamen ... Belediyesine ait hisselerden oluşturulduğu, yine aynı kullanıma sahip ... ada, ... parselin de ... Belediyesi ve Maliye Hazinesine ait hisselerden oluşturulduğu, uygulama öncesi ... ada, ... parsel (pazar alanı) ve ... da, ... parsel de bulunan şahıs hisselerinin ise uygulama sonucu oluşan ... ada, ... parsel (spor tesis alanı) sayılı taşınmazdan tahsis edildiği, ... ada, ... parsel (pazar alanı) sayılı taşınmazda bulunan ve kamulaştırma işlemi tamamlanarak tescili beklenen şahıs hisselerinde ise değişiklik yapılmadığı belirtilmiştir.
Buna göre; davacılar ... ada, ... parselde (park ve spor alanı) bulunan hisseli iken uygulama sonucunda farklı mahallede bulunan ... ada, ... parselde (spor tesis alanı) hisselendirilmiştir.
... Belediye Encümenince kabul edilen parselasyon işlemi ... Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanmış, söz konusu kararda ada/parsel numaralarının hatalı yazılması nedeniyle söz konusu hususun düzeltilmesine yönelik ... tarihli, ... sayılı ek karar alınmıştır.
Davacılar tarafından yapılan parselasyon işleminin iptali istemiyle yapılan başvurunun reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Arazi ve Arsa Düzenlemesi" başlıklı 18.maddesinde; "İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır.Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında "düzenleme ortaklık payı" olarak düşülebilir. Ancak, bu maddeye göre alınacak düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde kırkını geçemez." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Anılan Yasa ve Yönetmelik hükümlerinin değerlendirilmesinden, parselasyon işlemiyle amaçlananın imar planı, plan raporu ve imar yönetmeliği hükümlerine göre imar adasının tüm biçim ve boyutu, yapı düzeni, inşaat yaklaşma sınırı ve bahçe mesafeleri, yapı yüksekliği ve derinliği, yerleşme yoğunluğu, taban alanı ve kat alanı katsayısı, arazinin kullanma şekli, mülk sınırları, mevcut yapıların durumu göz önüne alınmak suretiyle sorunsuz, üzerinde yapı yapmaya elverişli imar parseli oluşturmak olduğu anlaşılmakta olup uygulamanın bir imar adasından daha küçük alanda yapılmaması gerektiği, sadece düzenleme ortaklık payının konusuna giren kamusal alanları oluşturmak amacıyla parselasyon yapılamayacağı açıktır.
Uyuşmazlıkta, dosyada parselasyon sınırının tamamının gösterildiği bir belgenin bulunmadığı, ancak parselasyon işleminin onaylanmasına ilişkin belediye encümen kararından uygulamaya konu edilen parsellerin sadece "pazar alanı" kullanımındaki parselde bulunan şahıs hisselerinin kamulaştırılmasında sorun yaşanması sebebiyle söz konusu parseldeki bu hisseler ile imar uygulamasına konu edilen diğer üç parseldeki hisseler arasında takas edilmek suretiyle belediye ve hazine hisselerinin bir araya toplanması amacıyla yapıldığının belirtildiği, dosyadaki belgelerden alanda daha önce imar uygulaması yapılıp yapılmadığı hususunun anlaşılamadığı, dolayısıyla yapıldı ise işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yeniden parselasyon yapılmasının yasal koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespit edilemediği, bu haliyle ise sadece kamusal alanların hisseli mülkiyet durumunu değiştirmeye yönelik yapılan işlemin yukarıda belirtilen parselasyonun üzerinde yapılaşabilecek düzgün imar parseli oluşturma amacına aykırı olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Bu durumda dava konusu parselasyon işleminin ve buna yapılan itirazın reddine ilişkin işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 10/03/2025 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.