T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/3527
Karar No : 2025/7005
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLLERİ : Av. ..., Av. ...
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Altıncı Dairesinin 04/03/2021 tarih ve E:2020/3282, K:2021/3043 sayılı bozma kararına uyularak verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Antalya ili, Kepez ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... ve ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... ve ... parsel, ... Mahallesi, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca yapılan parselasyon işlemine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Antalya Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen raporun ve dosyanın birlikte değerlendirilmesinden, Hazineye ait kadastro parsellerinin mümkün olduğunca tam ve hissesiz dağıtım gördüğü, bu nedenle işlemin dağıtım ve tahsis ilkelerine uygun olduğu sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; Danıştay Altıncı Dairesinin 04/03/2021 tarih ve E:2020/3282, K:2021/3043 sayılı bozma kararına uyularak yeniden yaptırılan bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen raporun ve dosyanın birlikte değerlendirilmesinden, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin, ... ada, ..., ... ve ... ve ... sayılı parsellerin, ... ada, ... sayılı parselin, ... Mahallesi, ... ada, ..., .. ve ... sayılı parsellerin, göreceli uzak bir yerde dağıtım görse de, Hazineye ait diğer parsellerle birlikte müstakil bir imar parselinde dağıtım görmelerinin uygun olduğu, yine ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parsel ile ... ada, ... sayılı parselin diğer Hazineye ait kadastro parselleri ile birlikte eski parselinin bulunduğu yere yakın konumda müstakil olarak dağıtım görmesinin uygun olduğu, ... ada, ... sayılı parselin tamamının ilkokul alanı olan ... ada, ... sayılı parselde dağıtım gördüğü, parselin üzerinde ilkokul bulunduğu, DOP'tan karşılanacak bir alan olduğundan DOP kesintisi yapılmadan yine ilkokul alanında dağıtım görmesinin uygun olduğu, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin, minimum ifraz şartı nedeniyle hisseli olarak tahsis yapıldığı ve eski konumuna yakın yerlerde dağıtım gördüğü, ... ada, ... sayılı parselin, bir kısmının eski parselinin bulunduğu yere yakın konumda müstakil olarak, bir kısmının minimum ifraz şartı nedeniyle hisseli olarak eski konumuna yakın bir yerde tahsis yapıldığı, anılan parseller yönünden dava konusu işlemin tahsis ve dağıtım ilkelerine uygun olduğu; ... ada, ... sayılı parselin, birisi belediye hizmet alanı (KOP) parseli olmak üzere 7 ayrı imar parseline, ... ada, ... sayılı parselin birisi belediye hizmet alanı (KOP) parseli olmak üzere 4 ayrı imar parseline, ... ada, ... sayılı parselin birisi belediye hizmet alanı (KOP) parseli olmak üzere 12 ayrı imar parseline dağıtımının yapıldığı, bu hisselendirmelerden bazılarının eski konumuna uzak yerden yapıldığı, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin ise eksi konumuna uzak bir parselde dağıtım gördüğü, dolayısıyla anılan parseller yönünden tahsis ve dağıtım ilkelerine aykırılık taşıyan parselasyon işleminde ve bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu ... Mahallesi ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ..., ...., ..., ... ve ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar yönünden istinaf isteminin yukarıda yer verilen gerekçe doğrultusunda reddine, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, ... ada, ... ve ... parsel, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar yönünden 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılarak dava konusu işlemlerin ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, ... ada, ... ve ... parsel, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar yönünden iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu parselasyon işleminin iptali istemiyle başka bir parsel maliki tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, dava konusu alanda yer alan ve Karayolları Genel Müdürlüğünün sorumluluğu altında bulunan Batı Antalya Çevre Yolunun açılabilmesi için parselasyon işleminin onaylandığı, Karayolları Genel Müdürlüğüyle yapılan protokol kapsamında parselasyon işleminin ilçe belediyesince yapılmaksızın doğrudan büyükşehir belediyesince onaylandığı, ancak adı geçen protokolün büyükşehir belediyesine alanda parselasyon yapma yetkisini vermeyeceği, imar uygulamasının 5216 sayılı Kanunun 7/c maddesinde yer verilen hükme göre, Kanunlarla büyükşehir belediyesine verilmiş görev ve hizmetlerin gerektirdiği proje, yapım, bakım ve onarım işlerine ilişkin olmaması karşısında, büyükşehir belediyesinin kendisine tanınan yetkiyi aşacak şekilde, ilçe belediyesi yerine doğrudan dava konusu imar uygulamasını yapmasında yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... K:... sayılı karar, Dairemizin 17/12/2025 tarih ve E:2023/252, K:2025/7004 sayılı kararıyla onanmıştır.
Bu durumda, doğrudan Antalya Büyükşehir Belediye Encümeni tarafından onaylanan dava konusu parselasyon işleminde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, davacının temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının istinaf isteminin reddi yolundaki kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Antalya ili, Kepez ilçesi, ... Mahallesi, ... ada ... ve ... parsel, ... ada ..., ..., ..., ..., ... ve ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... ve ... parsel, ... Mahallesi, ... ada ..., ..., ..., ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca yapılan parselasyon işlemine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Antalya Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinin ilk fıkrasında, " İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır." hükmüne yer verilmiştir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 7. maddesinin 1. fıkrasının b bendinde, çevre düzeni planına uygun olmak kaydıyla, büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde 1/5000 ile 1/25000 arasındaki her ölçekte nazım imar planını yapmak, yaptırmak ve onaylayarak uygulamak; büyükşehir içindeki belediyelerin nazım plana uygun olarak hazırlayacakları uygulama imar planlarını, bu planlarda yapılacak değişiklikleri, parselasyon plânlarını ve imar ıslah plânlarını aynen veya değiştirerek onaylamak ve uygulanmasını denetlemek; nazım imar plânının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmayan ilçe ve ilk kademe belediyelerinin uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmak veya yaptırmak; anılan Kanunun 7. maddesinin 1. fıkrasının c bendinde de, kanunlarla büyükşehir belediyesine verilmiş görev ve hizmetlerin gerektirdiği proje, yapım, bakım ve onarım işleriyle ilgili her ölçekteki imar planlarını, parselasyon planlarını ve her türlü imar uygulamasını yapmak ve ruhsatlandırmak, 20.7.1966 tarihli ve 775 sayılı Gecekondu Kanununda belediyelere verilen yetkileri kullanmak büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda belirtilen Kanun hükümlerinin değerlendirilmesinden, nazım imar planının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde uygulama imar planlarını yapma yetkisinin ilçe belediyelerine ait olduğu açıktır.
Benzer biçimde parselasyon yapılmasına ilişkin yetkinin kural olarak, ilçe ve ilk kademe belediyelerinde bulunduğu, bu kapsamda, büyükşehir belediyelerinin görev ve yetkisinin parselasyon işleminin kabul edilmesine dair ilçe belediye encümeni kararının onaylanmasıyla sınırlı olduğu, ancak istisnai olarak, 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarının (ilgili yetki kuralları uyarınca ilçe veya büyükşehir belediye meclisince) kesinleşmesinden sonraki bir yıl içerisinde yetkili ilçe belediyesince parselasyon yapılmamış olması halinde ya da kanunlarla büyükşehir belediyesine verilmiş görev ve hizmetlerin gerektirdiği proje, yapım, bakım ve onarım işleriyle ilgili durumlarda, büyükşehir belediye encümeninin doğrudan parselasyon yapmaya yetkili olduğu, aksi durumda ise parselasyon işlemlerinin büyükşehir belediyesince doğrudan yapılmasının mevzuata aykırılık teşkil edeceği açıktır.
Dava konusu parselasyon işleminin iptali istemiyle başka bir parsel maliki tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, dava konusu alanda yer alan ve Karayolları Genel Müdürlüğünün sorumluluğu altında bulunan Batı Antalya Çevre Yolunun açılabilmesi için parselasyon işleminin onaylandığı, Karayolları Genel Müdürlüğüyle yapılan protokol kapsamında parselasyon işleminin ilçe belediyesince yapılmaksızın doğrudan büyükşehir belediyesince onaylandığı, ancak adı geçen protokolün büyükşehir belediyesine alanda parselasyon yapma yetkisini vermeyeceği, imar uygulamasının 5216 sayılı Kanunun 7/c maddesinde yer verilen hükme göre, Kanunlarla büyükşehir belediyesine verilmiş görev ve hizmetlerin gerektirdiği proje, yapım, bakım ve onarım işlerine ilişkin olmaması karşısında, büyükşehir belediyesinin kendisine tanınan yetkiyi aşacak şekilde, ilçe belediyesi yerine doğrudan dava konusu imar uygulamasını yapmasında yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... K:... sayılı kararın, Dairemizin 17/12/2025 tarih ve E:2023/252, K:2025/7004 sayılı kararıyla onandığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, aynı alanda doğrudan Antalya Büyükşehir Belediye Encümeni tarafından onaylanan dava konusu parselasyon işleminde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddi yolundaki Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun; dava konusu ... Mahallesi ... ada, ... parsel ve ... parsel, ... ada, ..., ..., ..., ... ve ... parsel, ... ada, ... parsel, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar, ... Mahallesi, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... parsel sayılı taşınmazlar yönünden gerekçeli reddine, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, ... ada, ... ve ... parsel, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazlar yönünden kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılarak adı geçen taşınmazlar yönünden işlemin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyiz edilen kısmının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 17/12/2025 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.