T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/4179
Karar No : 2024/3756
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı-...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Hatay ili, Dörtyol ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parseli de kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi ve 2981 sayılı Yasanın Ek-1 maddesi uyarınca yapılan parselasyonun kabulüne ilişkin ... tarihli, ... sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararda; dosyanın ve Mahkemenin E:... sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, adı geçen dosyada verilen 28/08/2018 tarihli ara kararıyla; uyuşmazlık konusu parsellerin bulunduğu alana ilişkin 09/05/1985 tarihinden önce özel parselasyon veya tapuya şerh edilmiş rızai taksim sözleşmesinin bulunup bulunmadığının davacıdan ve davalı idareden sorulması üzerine gönderilen ara kararı cevaplarından, anılan hüküm kapsamında dava konusu kadastral parselin bulunduğu alana ilişkin 09/05/1985 tarihinden önce özel parselasyon planı veya tapuya şerh edilmiş rızai taksim sözleşmesinin bulunmadığı anlaşıldığından, yasal koşullar bulunmadığı halde 3290 sayılı Yasa ile değişik 2981 sayılı Yasanın Ek-1 maddesine göre yapılan dava konusu parselasyonda hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmış ve belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alanda dava konusu 27/02/2013 tarihli, 182 sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararı ile 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi ve 2981 sayılı Yasanın Ek-1 maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına karar verildiği, bu karardan sonra parselasyona ait düzenleme sınırı, dağıtım cetvelleri ve parselasyon haritalarının kabul edilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararının alındığı, bu kararların Hatay Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylandığı, anılan parselasyon işleminin kabulüne ilişkin ... tarihli, ... sayılı belediye encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada, yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor esas alınarak, davacıya ait taşınmaza ilişkin olarak yapılan tahsisler yönünden hukuka aykırı bulunan parselasyonun iptali yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği ve dosyanın Danıştay'da temyiz aşamasında olduğu, ancak anılan karara esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın bulunduğu alandaki gecekondu benzeri fiili yapılaşma nedeniyle 2981 sayılı Kanunun Ek-1 maddesinin uygulama koşullarının bulunduğunun belirtildiği, bu duruma göre dava konusu belediye encümeni kararının taşınmazın bulunduğu alanda 3194 Sayılı Kanunun 18. maddesi ile 2981 sayılı Kanunun Ek-1 maddesi uygulanarak düzenleme yapılmasına ilişkin olduğu, yani düzenlemeye gitme kararı olduğu dikkate alındığında dava konusu işlemde bu yönden hukuka aykırılık bulunmadığı, ancak davalı idarece yeniden yapılacak parselasyonda ... İdare Mahkemesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararında yer alan iptal gerekçelerinin dikkate alınacağının açık olduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Hatay ili, Dörtyol ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parseli de kapsayan alanda ... tarihli, ... sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararı ile 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi ve 2981 sayılı Yasanın Ek-1 maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına karar verilmiş, ardından parselasyona ait düzenleme sınırı, dağıtım cetvelleri ve parselasyon haritalarının kabul edilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararı alınmış ve bu kararlar Hatay Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanmıştır.
Bunun üzerine, parselasyon işleminin kabulüne ilişkin ... tarihli, ... sayılı belediye encümeni kararının iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Yasasının işlem tarihinde yürürlükte olan hâliyle "Arazi ve arsa düzenlemesi" başlıklı 18.maddesinin 1.fıkrasında; "İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakati aranmaksızın birbirleri ile yol fazlaları ile kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya Belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler Valilikçe kullanılır." hükmüne yer verilmiştir.
2981 sayılı Yasanın Ek 1. maddesinde ise; “İmar planı olan yerlerde, 09/05/1985 tarih ve 3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci maddesi gereğince arsa ve arazi düzenlemelerinde, binalı veya binasız arsa ve arazilere bu Kanundan önce özel parselasyona dayalı veya hisse karşılığı satın alınan yerler dikkate alınarak müstakil, hisseli parselleri veya üzerinde yapılacak binaların daire miktarları gözönünde bulundurularak kat mülkiyeti esasına göre arsa paylarını sahipleri adlarına resen tecsil ettirmeye valilik veya belediyeler yetkilidir.” hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve Danıştay Altıncı Dairesinin 06/04/2021 tarihli, E:2020/6981, K:2021/5047 sayılı kararının birlikte incelenmesinden; dava konusu parseli kapsayan alana yönelik olarak hazırlanan parselasyona ait düzenleme sınırı, dağıtım cetvelleri ve parselasyon haritalarının kabul edilmesine ilişkin 26/03/2014 tarihli, 303 sayılı Dörtyol Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, Danıştay Altıncı Dairesinin 06/04/2021 tarihli, E:2020/6981, K:2021/5047 sayılı kararı ile, "...Her ne kadar uyuşmazlığa konu Hatay İli, Dörtyol İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselin (eski ... ada, ... parsel) parselasyon sonucunda oluşan ... (...) ada, ... parsel sayılı taşınmazın derinliğinin 17,70 metre olması nedeniyle Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği gereğince 18 metre olması gereken parsel derinliği şartını taşımadığı belirtilerek bu gerekçeye de yer verilmek suretiyle sözkonusu parselasyon işleminin iptaline karar verilmiş ise de; bahsi geçen ölçüler arasındaki fark (0,30 mt.) tecvizi hata kabilinden olup, ihmal/tolere edilebilir bir düzeyde olduğundan, parsel derinliğine dayanılarak parselasyonun iptaline yönelik bu gerekçede hukuki isabet bulunmamış olmakla birlikte karardaki diğer gerekçelerde hukuka aykırılık nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, dava konusu işlemin iptaline yönelik mahkeme kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine dair kararda sonuç itibariyle hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Nitekim, aynı parselasyon işleminin iptali istemiyle başka bir parsel maliki tarafından açılan davada, dava konusu işlemlerin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun "parsel derinliğine ilişkin gerekçe çıkarıldıktan sonra diğer gerekçeler yönünden hukuka uygun bulunarak" reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Dairemizin 06.04.2021 tarihli, E:2020/7855, K:2021/5048 sayılı kararıyla onandığı görülmüştür..." gerekçesiyle onandığı anlaşılmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davaya konu parselasyon işleminin iptali istemiyle açılan davada, koşulları bulunmadığı halde 2981 sayılı Yasanın Ek-1 maddesi uyarınca parselasyon yapılmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle parselasyon işleminin bütünüyle iptaline karar verildiği ve anılan kararın kesinleştiği görüldüğünden, davacı tarafından aynı parselasyon işleminin iptali istemiyle açılan iş bu davada da hukuka aykırılığı yargı kararıyla ortaya konulan işlemin iptali gerektiği sonucuna varılmıştır.
Kaldı ki, dava konusu parselasyona ilişkin düzenleme sınırı da hatalı belirlendiğinden parselasyonun bu yönüyle de iptali gerekmektedir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararının kaldırılarak davanın reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararının kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine dair temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 06/06/2024 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.