T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/5534
Karar No : 2024/7983
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyük Şehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Van ili, İpekyolu ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... sayılı parselleri kapsayan alanda İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca parselâsyon yapılmasına yönelik Van Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... kararda; dava dosyası içerisinde bulunan bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor bir bütün halinde değerlendirildiğinde; uyuşmazlığa konu parselasyon işleminin 1/1000 ölçekli uygulama imar planına uygun olarak yapıldığı, mahkemece verilen iptal kararı uyarınca kök parsellere dönüşlerin yapıldığı, düzenleme sahası ile düzenleme sınırının, düzenleme sonucu alınan düzenleme ortaklık payının (DOP) doğru olduğu, parselasyon işlemi sonucunda kapanan kadastral yollardan edinilen alanların dağıtım esnasında DOP alanından düşüldüğü, davacının mevcut taşınmazının müstakil olarak korunmasının hukuki ve teknik olarak mümkün olmadığı ve düzenleme sonucunda verilen taşınmazlarda kök parsellere göre değer kaybı olmadığı aksine taşınmazın değerinin arttığı, davacıya hisseli parsel tahsis edilmesinin mevzuatta belirtilen esas ve ilkelere uygun olduğu anlaşıldığından dolayısıyla dava konusu parselasyon işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Mahkemesi kararının özeti: ... İdari Dava Dairesince; dava konusu parselasyonun yargı kararının uygulanması maksadıyla yapıldığı, kapanan kadastral yolların önceki uygulama ile davalı belediye adına ihdas edildiği, dava konusu uygulama ile bu ihdasların kaldırılarak DOP hesabında kullanıldığı ancak önceki uygulamada ihdasen oluşturulan ve davacıya satılan ... ada ... parsel sayılı taşınmazın DOP alanlarından düşülmediğinin anlaşılması karşısında lehine ihdas yapılan tarafından elden çıkarılmış olsun ya da olmasın tüm yoldan ihdas alanlarının iade edilmesi ve bu alanların DOP hesabında kullanılması gerektiğinden, bu hususa uyulmaksızın tesis edilen parselasyon işleminde hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında hukukî isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu parselasyon işleminin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu parselasyon işleminde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile sonucu itibariyle usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Van ili, İpekyolu ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına ilişkin Van Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanunun 18. maddesinin ilk fıkrasında; " İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır." hükmüne yer verilmiştir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunun "Büyükşehir, İlçe ve İlk Kademe Belediyelerinin Görev ve Sorumlulukları" başlıklı 7. Maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; Çevre düzeni plânına uygun olmak kaydıyla, büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde 1/5.000 ile 1/25.000 arasındaki her ölçekte nazım imar plânını yapmak, yaptırmak ve onaylayarak uygulamak; büyükşehir içindeki belediyelerin nazım plâna uygun olarak hazırlayacakları uygulama imar plânlarını, bu plânlarda yapılacak değişiklikleri, parselasyon planlarını ve imar ıslah plânlarını aynen veya değiştirerek onaylamak ve uygulanmasını denetlemek; nazım imar plânının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmayan ilçe ve ilk kademe belediyelerinin uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmak veya yaptırmak, aynı fıkranın (c) bendinde; Kanunlarla büyükşehir belediyesine verilmiş görev ve hizmetlerin gerektirdiği proje, yapım, bakım ve onarım işleriyle ilgili her ölçekteki imar plânlarını, parselasyon plânlarını ve her türlü imar uygulamasını yapmak ve ruhsatlandırmak, 20.7.1966 tarihli ve 775 sayılı Gecekondu Kanununda belediyelere verilen yetkileri kullanmak büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta, öncelikle dava konusu parselasyon işlemini yapma yetkisinin hangi belediyeye ait olduğunun tespiti gerekmektedir. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, imar planlarına uygun olarak parselasyon yapma ve onaylama yetkisinin ilçe belediyesine ait olduğu, 5216 sayılı Kanunun 7. maddesinin, 1. fıkrasının, (b) bendi uyarınca, ilçe belediyelerin onayladıkları parselasyon planlarını büyükşehir belediyesine göndermesi gerektiği, ancak nazım imar plânının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde ilçe belediyesi tarafından uygulama imar plânlarını ve uygulama imar planı....... ve 1 yıl.... parselasyon plânlarının yapılmaması durumunda uygulama imar plânlarını ve parselasyon plânlarını yapmak veya yaptırmanın büyükşehir belediyesinin görev ve sorumluluğunda olduğu anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, 5216 sayılı Kanunda, parselasyon planlarının ilçe belediyesince yapılacağı ve ardından büyükşehir belediyesinin onayına sunulacağı açıkça belirtilmiş olup, dosya kapsamında, davaya konu alanda ilçe belediyesi tarafından 3194 sayılı İmar Kanunun 18. maddesi uyarınca parselasyon işlemi yapılmasının gerekçelerini ortaya koyacak somut bilgi ve belgenin bulunmadığı, Van Büyükşehir Belediyesi tarafından da parselasyon yapma yetkisinin bulunduğuna dair herhangi bir gerekçenin ortaya konulamadığı gibi 5216 sayılı kanunun 7. Maddesinin, 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca yetkili olduğunu gösteren ayrıca bir bilgi ve belge de sunulmadığından büyükşehir belediye encümenlerine imar uygulaması yapma yetkisi veren durumların davaya konu uyuşmazlıkta mevcut olmadığı anlaşıldığından, büyükşehir belediyesince doğrudan yapılıp onaylanan parselasyon işleminde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda dava konusu işlemin iptaline ilişkin kararda sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 23/12/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.