T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/6144
Karar No : 2025/2505
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1-... Bakanlığı-...
VEKİLİ : Av. Hukuk Müşaviri ...
2- (DAVALI YANINDA MÜDAHİLLER) -... Komutanlığı
VEKİLİ : Av. ...
- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 19/08/2019 tarihli işlemiyle onaylanan Muğla ili, Bodrum ilçesi, ... Mahallesi Sahil Güvenlik Limanı Amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve anılan planlara ...günlü, E... sayılı dilekçe ile yapılan itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda;... İdare Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu Sahil Güvenlik Limanı Amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planı plan kararlarının üst ölçekli planlarla getirilen plan kararları ile çelişmediği, plan hiyerarşisi ve planların kademeli birlikteliği ilkesine uygun olduğu, söz konusu planlarla getirilen plan kararlarının birbirleri ile uyumlu bulunduğu, liman olarak belirlenen alanın konumunun, çevrede mevcut yoğun turizm faaliyetleri, kesintisiz sürdürülmesi gerekli arama – kurtarma ve denetim çalışmaları ile düzensiz göçmenlerle mücadele bakımından uygun olduğu, kamusal kıyı kullanımı bakımından ortaya çıkabilecek sorunların tasarım odaklı uygulamalar ve yaratıcı çözümlerle giderilebileceği, uyuşmazlık konusu sahil güvenlik limanının belirlenen alanda tesisinde üstün nitelikli kamu yararı bulunduğu, planların planlama esaslarına, şehircilik ilkelerine ve ilgili yasal mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı III.Bölge Müdürlüğü tarafından hazırlanarak Muğla Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ...... tarihli, ... sayılı yazı ekinde davalı idareye sunulan Muğla ili, Bodrum ilçesi, ... Mahallesi “Sahil Güvenlik Limanı” amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı teklifinin... tarihli, ... sayılı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı işlemi ile onaylandığı, 25/09/2019 – 24/10/2019 tarihleri arasında bir ay süre ile askıya çıkarılarak ilan edildiği, askı süresi içerisinde davacı idarece ... tarih ve E... sayılı yazı ile imar planlarına itiraz edilmesi ve itirazın zımnen reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde, nazım imar planı, varsa bölge planlarının mekana ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden davacı tarafından Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, Muğla ili, Bodrum ilçesi, ... Mahallesi, "Sahil Güvenlik Limanı" amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının onama sınırı ile güncel onaylı kıyı kenar çizgisi arasında kalan alanın dava konusu planın onama sınırlarına dahil edilerek yol olarak planlanması talebiyle uyuşmazlık konusu planlara itiraz edildiği itiraz dilekçesinin eki bilgi paftasında kırmızı ile işaretli yol alanının dava konusu planın onama sınırına dahil edilmeyerek bu alanın plansız bırakılmasının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, imar mevzuatına ve kamu yararına aykırı olduğu ileri sürülerek bakılan davanın açıldığı buna karşılık İdare Mahkemesince başka bir dosyada yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor esas alınarak dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği, davacının ileri sürdüğü iddialar bakımından taleple bağlılık ilkesi gereği herhangi bir değerlendirme yapılmadan sonuca ulaşıldığı görülmüştür.
Bu durumda yerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak davacının itiraz dilekçesinin ekinde yer alan paftada kırmızı ile işaretli yol alanın plansız alanda kalıp kalmadığı, plansız alanda kalıyor ise bu durumun şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, imar mevzuatına ve kamu yararına aykırı olup olmadığı değerlendirilerek elde edilecek sonuca göre yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarihli, E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 05/05/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.