T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2023/142
Karar No : 2024/2710
TEMYİZ EDENLER : I- DAVACI
...
VEKİLİ : Av....
II- DAVALILAR
1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Belediye Başkanlığı-...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF : I- DAVALILAR
1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
2- ... Belediye Başkanlığı
II- DAVACI
...
İSTEMİN ÖZETİ : İstanbul ili, Silivri ilçesi, ... Mahalle, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda ...tarih ve ... sayılı Silivri Belediye Meclis kararıyla kabul edilerek ...tarih ve ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisince onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile plan notlarından 3.11. maddenin ve dayanağı... tarih ve ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisince kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile plan notlarından 6. maddenin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Altıncı Dairesinin 08/10/2018 tarih ve E:2016/1516, K:2018/7509 sayılı bozma kararına uyularak; uygulama imar planında dava konusu taşınmazda tanımlanan konut alanı, sağlık tesis alanı, 30 metrelik yol alanı fonksiyonları ve nazım imar planı yönünden davanın reddi, uygulama imar planında taşınmaza tanımlanan 10 metrelik yol alanı fonksiyonu ve plan notlarından 3.11. maddenin iptali, nazım imar planı notlarının 6. maddesi yönünden ise davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddi yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, taraflarda aleyhe olan kısımlarının usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMALARIN ÖZETİ :
Davacı tarafından, temyiz edilen kararın iptale ilişkin kısmında bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın anılan kısmının onanması gerektiği savunulmaktadır.
Davalı idareler tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 06/05/2024 tarihinde uygulama imar planında yer alan 10 metrelik yol yönünden oy çokluğuyla, diğer yönlerden oybirliğiyle karar verildi.
KARŞI OY(X):
Dava; İstanbul ili, Silivri ilçesi, ... Mahalle, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda ... tarih ve ... sayılı Silivri Belediye Meclis kararıyla kabul edilerek ... tarih ve ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisince onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile plan notlarından 3.11. maddenin ve dayanağı... tarih ve ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisince kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile plan notlarından 6. maddenin iptali istemiyle açılmıştır.
Uyuşmazlıkta, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında, uyuşmazlık konusu taşınmazın bir kısmının üzerinden geçecek şekilde 10 metre enkesitli yol planlanmasına karşın, bu yolun 1/5000 ölçekli nazım imar planında yer almadığı görülmüştür.
14 Haziran 2014 tarih ve 29030 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin "Mekânsal planlama kademeleri ve ilişkileri" başlıklı 6. maddesinde; "... (2) Mekânsal planlar, plan kademelenmesine uygun olarak hazırlanır. Her plan, planlar arası kademeli birliktelik ilkesi uyarınca yürürlükteki üst kademe planların kararlarına uygun olmak, raporu ile bütün oluşturmak ve bir alt kademedeki planı yönlendirmek zorundadır. (3) Arazi kullanım ve yapılaşmada sadece mekânsal strateji planları, çevre düzeni planları ve imar planları kararlarına uyulur. ..." hükmüne,
"Gösterim (lejand) teknikleri" başlıklı 10. maddesinde;
"(1) Her türlü mekânsal plan, kendi kademesinin ve yapılış amacının gerektirdiği çizim ve gösterim tekniğine göre hazırlanır.
(2) Planlar, Bakanlıkça belirlenen ve EK-1 Gösterimler başlığı altında yer alan EK-1a Ortak Gösterimler, EK-1b Mekânsal Strateji Planları Gösterimleri, EK-1c Çevre Düzeni Planı Gösterimleri, EK-1ç Nazım İmar Planı Gösterimleri, EK-1d Uygulama İmar Planı Gösterimleri ve EK-1e Detay Kataloğuna uygun olarak hazırlanır." hükmüne yer verilmiştir.
Yer verilen normun incelenmesinden, her ölçekteki planların bu Yönetmeliğin Ek-1. maddesinde yer alan lejant ve plan çizim normlarına göre hazırlanacağı anlaşılmaktadır.
EK-1 Gösterimler başlığı altında yer alan EK-1ç Nazım İmar Planı Gösterimleri altında düzenlenen lejant gösterimleri incelendiğinde; erişme kontrolü karayolu, birinci derece yol, ikinci derece yol olarak adlandırılan üç adet lejant gösteriminin yer aldığı, EK-1e Detay Kataloğundan incelendiğinde ise, 10 metre enkesitli yolun, bu lejant gösterimlerinin geometrik ve sınır tip tipi şekillendirmesini kapsamadığı görülmüştür.
Öte yandan, aynı EK-1 Gösterimler başlığı altında yer alan EK-1d Uygulama İmar Planı Gösterimleri altında düzenlenen lejant gösterimleri incelendiğinde; erişme kontrolü karayolu (Otoyol), bölünmüş taşıt yolu ve taşıt yolu olarak adlandırılan üç adet lejant gösteriminin yer aldığı yine bunlarla beraber yaya yolu ve bisiklet yolu gibi en alt düzey yolların düzenlendiği görülmüş olup, böylelikle uygulama imar planında en küçük düzeyde dahi taşıt yollarının ve diğer yolların tamamının gösterileceği anlaşılmaktadır. Esasen tüm yollar ve birbirleriyle olan bağlantılarını içeren hususların ulaşım ana planında değerlendirilmesi gerekmektedir.
Yine, EK-1 Gösterimler başlığı altında yer alan EK-1c Çevre Düzeni Planı Gösterimleri altında düzenlenen lejant gösterimleri incelendiğinde; erişme kontrolü karayolu, birinci derece yol, ikinci derece yol ve üçüncü derece yol olarak adlandırılan dört adet lejant gösteriminin yer aldığı, böylelikle yol ağlarının gösterilmesi bakımından nazım imar planından daha ayrıntılı bir düzenleme yapıldığı görülmektedir.
Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin "Nazım imar planı" başlığını taşıyan 23. maddesinde, nazım imar planında karar düzeyi ve içerikleri bakımından, uygulama imar planındaki detay kararlar alınmaması esas olup, uygulamaya dönük kararlar uygulama imar planlarında belirleneceği belirtilmiş ve maddenin devamında nazım imar planlarının hazırlanması sürecinde ana ulaşım sistemi (Karayolu, demiryolu, denizyolu, havayolu, terminal, gar, liman ve havalimanı)' nin analiz, etüt ve araştırmaların yapılacağı hususu düzenlenmiştir.
Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği ile Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde yukarıda sözü edilen yol tanımları yapılmamıştır.
Bu kapsamda, 1/5000 ölçekli nazım imar planında düzenlenmeyen birinci ve ikinci derece yol niteliği taşımayan 10 metre enkesitli taşıt yol fonksiyonunun 1/1000 ölçekli uygulama imar planında düzenlenmesinin münferiden plan hiyerarşisine aykırılık oluşturmadığı sonucuna varılmaktadır.
Böyle olunca da dava konusu nazım planının kendi içinde ve üst planlara uygunluk yönlerinden değerlendirilmesi gerekmektedir. Haliyle nazım imar planında 10 m yolun gösterilmemiş olması durumunun da nazım imar planında hukuka aykırılık oluşturmayacağı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu uygulama imar planı ile getirilen 10 metre enkesitindeki yol fonksiyonunun anılan nazım imar planının ulaşım sistemi bakımından ana kararlarını ve sürekliliğini bozmadığı öte yandan nazım imar planı yapma yetkisine sahip İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisince de uygulama imar planının uygun görüldüğü anlaşıldığından, uygulama imar planında yer alan 10 metrelik yolun iptaline dair İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla bu kısım yönünden temyiz isteminin reddi ile dava dairesi kararının onanması yolundaki Dairemiz kararına katılmıyorum.