T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2024/6013
Karar No : 2025/2254
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Belediye Başkanlığı/...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN ÖZETİ : İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... (eski ...) ..., ... pafta, ... ada, ... sayılı parseli kapsayan alanda 2981 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca Üsküdar Belediye Encümeninin ... tarihli,... sayılı kararı ile kabul edilen parselasyona karşı ... tarafından açılan davada verilen iptal kararının uygulanması amacıyla (...'ın toplam 175 m² olan taşınmazı için 104 m² ...'dan kanuni ipotek alacaklısı, 71 m² Ataşehir Belediyesi'nden kanuni ipotek alacaklısı olmasına yönelik olarak) kabul edilen ... tarihli, ... sayılı Ataşehir Belediye Encümeni kararının 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Yasanın 7.maddesinin 1.fıkrasının (b) bendi uyarınca onaylanmayarak iade edilemesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı Harita Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki .... İdare Mahkemesinin... tarihli, E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun Danıştay Altıncı Dairesinin 28/12/2023 tarih ve E:2019/16458 K:2023/10160 sayılı bozma kararına uyularak kabulü ile anılan mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline dair ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen ... tarihli, E:..., K:... sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 24/04/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY (X) : Dava, İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... (eski ...) ..., ... pafta, ... ada, ... sayılı parseli kapsayan alanda 2981 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca Üsküdar Belediye Encümeninin... tarihli, ... sayılı kararı ile kabul edilen parselasyona karşı ... tarafından açılan davada verilen iptal kararının uygulanması amacıyla (...'ın toplam 175 m² olan taşınmazı için 104 m² ...'dan kanuni ipotek alacaklısı, 71 m² Ataşehir Belediyesi'nden kanuni ipotek alacaklısı olmasına yönelik olarak) kabul edilen ... tarihli, ... sayılı Ataşehir Belediye Encümeni kararının 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Yasanın 7.maddesinin 1.fıkrasının (b) bendi uyarınca onaylanmayarak iade edilemesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı Harita Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
Uyuşmazlıkta, dava konusu parseli kapsayan alana ilişkin yargı yerince iptaline karar verilen Üsküdar Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile kabul edilen parselasyon İşleminin 2981 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca tesis edildiği, belirtilen iptal kararından sonra ise alana ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planının 13/02/2008 tarihinde onaylandığı anlaşılmaktadır.
3194 sayılı Yasanın "Arazi ve arsa düzenlemesi" başlıklı 18. maddesinin 1. fıkrasının işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde; "İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır." hükmü yer almaktadır.
2981 sayılı Yasanın "Tapu verme" başlıklı 3290 sayılı Yasanın 4. maddesi ile değişik 10. maddesinin (c) bendinde; "İmar mevzuatına aykırı bina yapılmış, hisseli arsa ve araziler veya özel parselasyona dayalı arazilerde, imar adası veya parseli olabilecek büyüklükteki alanlarda, binalı veya binasız arsa ve arazileri birbirleriyle, yol fazlalarıyla veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerle birleştirmeye bunları yeniden ada ve parsellere ayırmaya, yapılara yeniden doğan imar ada veya parseli içinde kalanları yapı sahiplerine, yapı olmayanları diğer hisse sahiplerine müstakil veya hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre vermeye, bunlar adına tescil ettirmeye ve tescil işlemi dışında kalanların hisselerini 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa göre tespit edilecek bedeli peşin ödenmek veya parsel sahipleri aleyhine kanuni ipotek tesis edilerek, tapu sicilinden terkin ettirmeye belediye veya valilikler resen yetkilidir. Belediye veya valiliklerin talebi halinde bu yetkiler kadastro müdürlüklerince de kullanılır.
Bu gibi arazilerde hisse sahiplerinin malik olduğu hisse üzerindeki temliki tasurruflar ve bunlarla ilgili takyitler 11/6/1945 tarih ve 4753, 19/7/1943 tarih ve 4486 sayılı Kanunlar, 775 sayılı Gecekondu Kanunundaki hükümler dahil, uygulamayı durdurmaz. Bu gibİ işlemlerde takyitler hisse sahibine isabet edecek müstakil parsele aynen nakledilir ve yapılan işlem Medeni Kanunun 927 nci maddesine göre hak sahibine bildirilir. Islah imar planı ile düzenlemeye tabi tutulan arsa ve arazilerin yeni sahiplerine verilmesinde valilik veya belediyelerce arsa ve arazilerin durumuna göre düzenleme ortaklık payı alınabilir.
Bu gibi yerlere ait yapılmış olan özel parselasyon planı, ıslah imar planı olabilecek nitelikte olduğu belediye veya valiliklerce uygun görüldüğü takdirde aynen kabul edilerek tescil edilir.
Üzerinde yapılanma bulunan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler valiliğin talebi üzerine, belediye veya özel idareler adına resen tapuya tescil edilir. Islah imar planlarında genel bütçeye dahil dairelerin ihtiyaçlarını karşılamak üzere ayrılan veya ayrılacak olan veya bir kamu hizmeti için lüzumlu görülen arsa veya araziler eski sahibi kamu idarelerine veya o işe tahsil edilmek üzere hazineye aynı şartlarla geri verilir.
Islah imar planı yapılmış ve yapılacak bölgelerde bu Kanun kapsamına giren ve tapu tahsis belgesi verilen hazine arsa ve arazileri, iktisap tarihine bakılmaksızın aynı amaçta kullanılmak üzere ilgili belediyelere devredilir." hükmü düzenlenmektedir.
Anılan hükümlerden, 2981/3290 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca yapılacak parselasyonun ıslah imar planına, 3194 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca yapılacak parselasyonun ise uygulama imar planına dayanması gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Somut olayda, idari yargı yerince verilen iptal kararının gecikmeksizin yerine getirilmesi gerektiği ve bu kapsamda davacı Ataşehir Belediye Başkanlığınca da yargı kararının yerine getirilmesi amacıyla işlem tesis edildiği açık ise de, davacı idare tarafından tesis edilecek işlemin yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilmesi hukuka uygunluğun sağlanması için gereklilik arz etmektedir.
Bu itibarla artık 1/1000 ölçekli uygulama imar planının yürürlükte olduğu bir alanda ıslah imar planının uygulama işlemi niteliğindeki 2981 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca parselasyon işlemi tesis edilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptaline dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararın bozulması gerektiği oyuyla aksi yöndeki Dairemiz kararına katılmıyorum.