T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2024/6619
Karar No : 2025/2012
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı-ANKARA
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
3- ... Belediye Başkanlığı-...
VEKİLİ : Av....
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1-... 2- ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN ÖZETİ : İstanbul ili, Fatih İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın da içinde bulunduğu alana yönelik olarak 17/04/2017 tarihinde ilan edilen, Fatih İlçesi, Yedikule-Yenikapı 3. Etap Yenileme Alanı ile ilgili yenileme avan projenin ve Fatih Belediye Encümenin ...tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işleminin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Altıncı Dairesinin 10/01/2024 tarih ve E:2022/6680 K:2024/142 sayılı bozma kararına uyularak; dava konusu işlemin iptali yolundaki... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... tarih ve E:... K:...sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... K:...sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın avan projeye ilişkin kısmının oyçokluğuyla, parselasyona ilişkin kısmının oybirliğiyle ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 15/04/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY (X) : Dava süresi, kamu düzeni ile ilgili olup, hak düşürücü nitelik taşır. Nitekim, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda, davanın süresinde açılıp açılmadığı hususu ilk inceleme konuları arasında sayılmış; davanın süresinde açılmadığının tespiti halinde esasa girilmeden süre aşımı yönünden davanın reddine karar verileceği öngörülmüştür. Ayrıca, davanın süresinde açılıp açılmadığı hususunun yargılamanın her aşamasında dikkate alınması gerektiği de vurgulanmıştır.
İmar planlarına karşı 2577 sayılı Kanunun 11. maddesi kapsamında başvuru için, özel bir Kanun olan 3194 sayılı Kanunun 8/b maddesi ile özel bir itiraz süresi getirildiği anlaşılmaktadır. Bu durum karşısında, imar planlarına karşı, bir aylık askı süresi içinde 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında başvuruda bulunulması, bu başvuruya idari dava açma süresinin başlangıç tarihi olan son ilan tarihini izleyen günden itibaren işlem tarihi itibarIyla altmış gün içinde cevap verilmeyerek isteğin reddedilmiş sayılması halinde, bu tarihi takip eden altmış günlük dava açma süresi içinde veya son ilan tarihini izleyen günden itibaren altmış gün içinde cevap verilmek suretiyle isteğin reddedilmesi halinde bu cevap tarihini izleyen günden itibaren altmış günlük dava açma süresi içinde veya itiraz süresi içerisinde başvuruda bulunulmaması durumunda imar planı kesinleşeceğinden, kesinleşme tarihinden itibaren altmış gün içerisinde yahut düzenleyici işlem niteliğindeki imar planının, parselasyon, imar durumu, yapı ruhsatı gibi birel işlemler ile tatbik edilmesi halinde imar planına karşı, uygulama işleminin tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içerisinde uygulama işlemi ile birlikte ya da tek başına dava açılması gerektiği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu avan proje ve koruma amaçlı uygulama imar planı değişikliğinin 17.04.2017- 17.05.2017 tarihleri arasında askıya çıkarıldığı, davacının askı süresinde Fatih Belediye Başkanlığı Etüt Proje Müdürlüğü hitaplı dilekçe ile yenileme avan proje değişikliğine itiraz ettiği, itirazın reddine dair Fatih Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararının, 16.11.2017 tarihinde davacıya tebliğ edilmesi üzerine söz konusu avan projenin ve avan projeden önce onaylanan 2013 tarihli parselasyon işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacının askı süresi içerisinde yaptığı itirazın son ilan tarihi olan 17.05.2017 tarihinden itibaren altmış gün içerisinde cevap verilmeyerek reddi söz konusu olduğundan, bu tarihi izleyen altmış gün içerisinde dava açmadığı, zımnen ret tarihinden itibaren 60 günlük yasal dava açma süresi geçirildikten sonra 27.12.2017 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenme olanağı bulunmamaktadır.
Öte yandan, davacının itirazının reddedildiği belediye meclisi kararının davacıya tebliğinin 2577 sayılı Yasanın 11. maddesi uyarınca işlemeye başlayan dava açma süresini ihya etmeyeceği açıktır. Zira İdari Yargılama Usulü Kanununun 10. maddesinin ikinci fıkrasında, yetkili idari makamlarca dava açma süresi geçtikten sonra verilen cevap üzerine tebliğ tarihini izleyen günden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği belirtildiği halde 11. maddede, davanın açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, sonradan yetkili makamlarca cevap verilmesi durumunda, işlemin tebliğinden itibaren altmış gün içinde davanın açılabileceğine dair bir hüküm bulunmamaktadır. Dolayısıyla yetkili makamlarca ne zaman cevap verileceği belli olmayan bir durumda, dava süresinin yorum yoluyla süresi belirsiz bir zamana kadar uzatılması mümkün değildir.
Nitekim Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/02/2017 tarihli, E:2015/4618, K:2017/842 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu itibarla, davanın avan proje bakımından süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken avan proje bakımından dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.