T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/3559
Karar No : 2025/370
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) : ... Tütün Mamulleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
2- (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına 2022 ve 2023 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 33 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi kapsamında ithal edilen ‘tütün” cinsi eşyayla ilgili olarak Gümrük Müdürlüğünün izni doğrultusunda royalti ve lisans ücretlerinin eklenmesine dair ihtirazi kayıtla 2023 yılının Şubat ayında verilen tamamlayıcı beyanlar üzerine ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali ile ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlığın çözümü için davacı şirket tarafından ödenen royalti bedelinin ithalat konusu tütünün gümrük kıymetine eklenip eklenmeyeceğinin belirlenmesinin zorunlu olduğu, gümrük mevzuatı hükümlerine göre, ithal eşyasının gümrük kıymeti belirlenirken, royalti veya lisans ücreti ödemelerinin ilave edilebilmesi için ödemenin kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olması ve ödemenin bu eşyanın satış koşulu olarak yapılması şartlarının birlikte gerçekleşmesinin gerektiği, davacı şirket ile lisans anlaşması yaptığı sigara firmaları arasında imzalanan marka ve teknoloji erişim alt lisans sözleşmeleri ile ... Limited firması ile imzalanan yaprak tütün yönetim ve tedarik, tütün ve malzemeler sözleşmelerinin Türkçe çevirilerinin incelenmesinden, davacı ile tütün alım anlaşması yaptığı firmalar arasında imzalanan sözleşmelerde davacının, ürettiği sigaralarda kullandığı tütünün sadece lisans veren tarafından tedarik edileceğine, royalti ücreti ödenmemesi durumunda tütün satışı yapılmayacağına ilişkin bir hükmün yer almadığı, davacının lisans veren şirket dışında da tütün alımında bulunduğunun anlaşıldığı, söz konusu şartlar altında, lisans sözleşmesi kapsamında davacı şirketin sadece lisans verenden tütün alma zorunluluğunun bulunmadığı, aksine gerekli kalite ve standartlara uygun olmak şartıyla farklı kaynaklardan temin etme serbestisine sahip olduğu, yardımcı malzemelerin de hem lisans verenden, hem de farklı kaynaklardan temin edildiği, ayrıca gümrük kıymeti belirlenecek ithal ürün, homojenize veya yeniden tertiplenmiş tütün iken, royalti ödemesinin tütünle birlikte çok sayıda farklı girdinin önemsiz işlemlerin ötesinde birlikte işlenmesine dayalı bir üretim süreci sonucunda elde edilen sigaraya ilişkin olduğu, dolayısıyla royalti ödemesinin kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olmadığı, ayrıca ithal edilen ürünün satış koşulu olarak yapılması şartının olayda gerçekleşmediği anlaşıldığından, davacı şirket hakkında tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği; ödenen tutarın tahsil edildiği tarih itibarıyla geçerli olan mevzuat hükümlerine göre, geri vermeye konu tutarın 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesi uyarınca tecil faiziyle iadesinin icap ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Mahkeme kararının, davacı adına 2022 ve 2023 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 33 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi kapsamında ithal edilen ‘tütün” cinsi eşyayla ilgili olarak Gümrük Müdürlüğünün izni doğrultusunda royalti ve lisans ücretlerinin eklenmesine dair ihtirazi kayıtla verilen tamamlayıcı beyanlar üzerine ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali ile uyuşmazlık konusu gümrük ve katma değer vergilerinin ödendiği tarihten, 10/04/2023 tarihine kadar hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasında hukuka aykırılık bulunmadığı; mahkemece fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden geri verme kararının tebliğ edileceği tarihe kadar hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iade edilmesine karar verilmiş ise de, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinde 10/04/2023 tarihinde yapılan ve aynı tarihte yürürlüğe giren değişiklik ile tecil faizi uygulamasının kaldırıldığı, bu tarihten itibaren yapılacak iadelerde "Kanuni Faiz" hesaplanmasının gerektiği, dolayısıyla, kararın tecil faiziyle iadeye ilişkin hüküm fıkrasının 10/04/2023 tarihinden sonraki dönem için kanuni faize isabet eden kısmında hukuka aykırılık; aşan kısmında ise hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle istinaf talebinin kısmen reddine, kısmen de kabulü ile mahkeme kararının faiz istemine ilişkin hüküm fıkrasının 10/04/2023 tarihinden sonraki dönem için kanuni faizi aşan kısmının kaldırılmasına ve anılan kısım yönünden davanın reddine karar verilmiş; diğer yandan, davanın kısmen reddine ilişkin hüküm fıkrası fer'i alacak mahiyetindeki faiz alacağıyla ilgili olduğundan ve davanın sonucu itibariyle işlemin iptali ile sonuçlandığı görüldüğünden davacı aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihtirazi kaydın sunulduğu tarihte geçerli olan faiz oranının uygulanmasının gerektiği; davalı idarece, eşya ile ilgili ve satış koşulu olma şartlarının olayda gerçekleştiği, ödemelerin nesnel ve ölçülebilir şekilde tespit edilebildiği, davacı firmanın marka ve fikri mülkiyet hakkını kullandığı lisans sahibi firmalara ödediği royalti bedellerinin gümrük kıymetine ilave edilmesi gerektiği, yapılan işlemlerin mevzuata uygun olarak yerine getirildiği ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu kararın dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin 10/04/2023 tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının onanmasına, fazladan ödenen vergilerin 10/04/2023 tarihinden iade tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının ise, serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin tamamının 07/11/2019 ilâ 10/04/2023 tarihleri arasında tescil edildiği, anılan tarihler arasında vergilerin 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin düzenlemenin yürürlükte bulunduğu, bu itibarla, fazladan ödenen vergilerin gümrük yükümlülüğünün başladığı beyannamenin tescil tarihi itibarıyla tecil faiz oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerektiğinden, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan mahkeme kararının, dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin 10/04/2023 tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, davalı idarece ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır.
Mahkeme kararının, fazladan ödenen vergilerin 10/04/2023 tarihinden sonraki dönem için hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi ile yasal faizi aşan kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkralarına yönelik temyiz istemlerine gelince;
Dosyanın incelenmesinden, olayda, davacı adına 2022 ve 2023 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 33 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesine ilişkin tamamlayıcı beyanların 2023 yılının Şubat ayında verildiği, anılan tarihte fazladan ödenen vergilerin 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin düzenlemenin yürürlükte bulunduğu, buna göre fazladan ödenen vergilerin gümrük yükümlülüğünün başladığı tamamlayıcı beyanların verildiği tarih itibarıyla tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerektiğinden, tamamlayıcı beyanların verildiği tarihte yürürlükte bulunmayan hükme dayanılarak ve ödeme tarihlerinin dikkate alınması suretiyle 10/04/2023 tarihinden iade tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi ile yasal faizi aşan kısım yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkralarında hukuka uygunluk bulunmamakla birlikte; yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan bu hususun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilmesi mümkün yanlışlık kapsamında bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz istemlerinin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin 10/04/2023 tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. Kararın, fazladan ödenen vergilerin "10/04/2023 tarihinden iade tarihine kadar olan dönem için hesaplanacak yasal faiziyle birlikte" iadesine dair hüküm fıkrasının "hesaplanacak tecil faiziyle birlikte" şeklinde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 03/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.