T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/747
Karar No : 2025/2719
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı... Malmüdürlüğü
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av....
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:... K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: Davacı adına kayıtlı araçta yapılan aramada bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına dayanılarak 2017 yılının Haziran dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile tek kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasına ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık konusu kaçak sigaralar davacı adına kayıtlı araçta ele geçirilmekle birlikte, davacının olay anında araçta olmadığı ve aracın yakalandığı köyden farklı bir köyde ücretli öğretmen olarak ders verdiği, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davacının beraatine hükmedildiği, anılan kararın ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile onanarak kesinleştiği, davacının ele geçirilen kaçak sigaralar bakımından bulunduran sıfatına haiz olduğu husunun somut ve herhangi bir şüpheye mahal vermeyecek şekilde ortaya konulamadığı ve bulunduran sıfatına haiz olmadığı sonucuna ulaşıldığı, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu gereği ele geçirilen sigaralardan özel tüketim vergisi alınmasını gerektiren "bulunduran" sıfatına sahip olmadığı anlaşılan davacı adına tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Tesis edilen tarh ve ceza kesme işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı, ceza mahkemesi kararına dayanılamayacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı adına kayıtlı araçta yapılan aramada bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına dayanılarak 2017 yılının Haziran dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile tek kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasına ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun "Müteselsil sorumluluk ve ceza uygulaması" başlıklı 13. maddesinin 5. fıkrasında, (Ek: 28/3/2013-6455/33 md.), 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 257. maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan özel tüketim vergisine tabi malların bulundurulduğunun tespit edilmesi halinde, bu malları bulunduranlar adına; her bir tespit için bu Kanuna ekli (III) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan malların 50 litreyi, (B) cetvelinde yer alan 2402.20 ve 2402.90.00.00.00 (yalnız tütün yerine geçen maddelerden yapılmış sigaralar) G.T.İ.P. numaralı malların 5.000 adedi aşması hâlinde ise müteselsilen sorumlu olmak üzere, bu malları bulunduranlar ile ithal veya imal edenlerden herhangi biri adına; malların tespit tarihindeki emsal bedeli veya miktarı üzerinden 11. maddedeki esaslara göre özel tüketim vergisi re'sen tarh edileceği, bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezasının uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrasında; (III) sayılı listenin (A) ve (B) cetvelinde yer alan mallar bakımından, Kanunun genel hükümleriyle düzenlenen vergiyi doğuran olay ve vergi mükellefinden farklı olarak ve "müteselsil sorumluluk ve ceza uygulaması" başlığıyla "bulundurma" fiili vergiyi doğuran olay, "bulunduranlar" da vergi mükellefi olarak kabul edilerek bulunduranlar adına vergi tahakkuk ettirileceği ve vergi ziyaı cezası kesileceği kuralı öngörülmüştür.
Anılan fıkrada, özel tüketim vergisi tahakkuku için "bulundurma" fiili ile birlikte bulundurulan ürünlerin de, kullanılma zorunluluğu getirilen bandrol veya kod olmayan ürünlerden olması gerekmektedir. Belirtilen bu iki koşulun birlikte gerçekleştiğinin tespit edilmesi durumunda vergi dairesi müdürlüğü tarafından re'sen vergi tarhı ile vergi ziyaı cezası uygulanabilecektir. Re'sen tarh edilen özel tüketim vergisinin muhatabı ise yasal düzenlemenin doğal bir sonucu olarak bu malları bulunduranlardır.
Dosyanın incelenmesinden; davacı adına kayıtlı araç içerisinde 01/06/2017 tarihinde Jandarma ekiplerince yapılan aramada 36.500 paket bandrolü bulunmayan kaçak sigaraların ele geçirilmesi üzerine TAPDK değerlendirme raporuna istinaden takdir komisyonunca belirlenen matrah üzerinden dava konusu vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisinin re'sen tarh olunması üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Her ne kadar, temyize konu kararda, sigaraların ele geçirildiği aracın terk edilmiş halde bulunduğu ve olay anında davacının başka bir köyde ücretli öğretmen olarak çalıştığı gerekçesiyle davacının şahsında bandrolsüz sigaraları bulundurma fiilinin gerçekleşmediğinin kabulü suretiyle hüküm tesis edilmiş ise de, araç sahibi olan davacı tarafından aracın bir başkasına devredildiğinin veya kiralandığının resmi bir belge ile ispat edilemediği görülmektedir.
Bu nedenle, olay sırasında bandrolsüz sigara yüklü aracın terk edilmiş vaziyette bulunması nedeniyle trafik sicilinde araç sahibi olarak görünen davacı hakkında 4760 sayılı Kanun'un 13. maddesinin 5. fıkrası uyarınca bulunduran sıfatıyla tarh edilen özel tüketim vergisinde ve kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığından, aksi yönde verilen mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:......, K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 15/09/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesi kararı, aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar sözü geçen kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ve bölge idare mahkemesi kararının onanması gerektiği oyu ile, karara katılmıyorum.