T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/5575
Karar No : 2025/4454
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
DİĞER DAVALI : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Odası ... Şubesi
VEKİLİ : Av. ...
DAVACI YANINDA MÜDAHİL : ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Samsun ili, Canik ilçesi, ... Korusunda yer alan ormanlık alanda yapılan ve Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca ... tarihinde onaylanan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ile bu plan doğrultusunda Canik Belediyesince başlatılan inşaat ve düzenleme çalışmalarının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu, Samsun ili, Canik ilçesi, ... Korusunda yer alan ormanlık alanda yapılan ve Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca ... tarihinde onaylanan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının, inşası devam etmekte olan Kır Lokantasına ilişkin kısmı yönünden; dava konusu planda 250 m2 taban alanıyla planlanmış olan Kır Lokantasının; yaklaşık 370 m2 taban alanına oturtulduğu, dolayısıyla; Mesire Yerleri Uygulama tebliğinde önerilen azami 250 m2 taban alanı şartını taşımadığı ve bu haliyle önerilen Kır Lokantası inşaatının da dava konusu plana, Mesire Yerleri Uygulama Tebliğine ve Mesire Alanları Yönetmeliğine aykırı olduğu anlaşıldığından uyuşmazlık konusu ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının bu kısmında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle bu kısım yönünden dava konusu işlemin iptaline, davanın, ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının önerilen kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki kısmı yönünden; mesire alanının, herhangi bir yerinde ekosisteme zarar verecek kadar yoğun bir yapılaşma öngörülmediği, inşaası planlanan yapı ve tesislerin mesire alanını orman niteliğinden çıkarmayacağı, alanda yapılan uygulamaların etaplar halinde gerçekleştirildiği, bu haliyle dava konusu planın, planlama teknikleri, şehircilik ilkeleri ve kamu yararına uygun olduğu anlaşılmakla; uyuşmazlık konusu ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının bu kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle bu kısım yönünden davanın reddine, davanın; ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı doğrultusunda Canik Belediyesince başlatılan inşaat ve düzenleme çalışmalarına ilişkin kısmı yönünden yapılan incelemede; dava konusu inşaat çalışmalarının dava konusu gelişim ve yönetim planı doğrultusunda yapılan çalışmalar olduğu, idari davaya konu edilebilecek kesin ve yürütülmesi zorunlu idari işlem niteliğinde olmadığı anlaşılmakla; davanın, inşaat ve düzenleme çalışmalarına ilişkin kısmının incelenmesine hukuki olanak bulunmadığı gerekçesiyle bu kısım yönünden davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Karar sadece davacı oda tarafından istinaf edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesinin ... günlü ve E:..., K:... sayılı kararının, ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı doğrultusunda Canik Belediyesince başlatılan inşaat ve düzenleme çalışmalarına ilişkin kısmının incelenmeksizin reddine ilişkin kısmı hakkında davacı tarafından istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın incelenmeksizin redde dair kısmının kaldırılmasına neden olacak mahiyette görülmediğinden, kararın anılan kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine, ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki bölümü yönünden ise; uyuşmazlığın çözümü için Mahkemesince yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen raporda; " Davaya konu alanın Canik ilçesine ait meri 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve meri 1/1000 ölçekli uygulama imar planı sınırları içerisinde kaldığı, her iki planda da "park orman, piknik ve mesire alanı" şeklinde planlandığı, söz konusu alan için herhangi bir yapılaşma koşulu belirlenmediği, "Orman ve park alanı kullanımı içerisindeki mevcut yapı ve tesisler korunacaktır. Ancak hiçbir şekilde ilave yapı ve tesis yapılamaz." şeklinde plan notu olduğu, bu plan notunun ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ve plan raporuna göre yapılması planlanan tesislere engel teşkil edeceği"nin belirtildiği herhangi bir sahanın, plan esaslarına aykırı maksatlarla kullanılması mümkün olmayıp, imar planların kademeli birlikteliği ilkesine uyarınca ise alt ölçekli planların üst ölçekli planlarda belirlenen planlama ana ilkelerine, stratejilerine ve kararlarına uyumlu olması gerektiği, ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planına göre yapılması planlanan tesislerin, 1/1000 ölçekli uygulama imar planının, orman ve park alanı kullanımı içerisindeki mevcut yapı ve tesisler korunacaktır, ancak hiçbir şekilde ilave yapı ve tesis yapılamaz şeklindeki plan notuna aykırılık teşkil etmesi karşısında, uygulama imar plan hükümlerine aykırı şekilde hazırlanan ... korusu ... Tipi mesire yeri gelişim ve yönetim planında hukuka uyarlık, bu planın kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki bölümü yönünden davanın reddine dair mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle, davanın ... korusu ... Tipi mesire yeri gelişim ve yönetim planının kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki bölümü yönünden davanın reddine ilişkin kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, ile kararın anılan kısmının kaldırılmasına, ... korusu ... Tipi mesire yeri gelişim ve yönetim planının kır lokantası dışındaki kısmının iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, işlemin kamu yararı dikkate alınarak tesis edildiği, mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi kapsamında, kararda iptali istenen kısma ilişkin yönetim ve gelişim planında güncelleme çalışmalarına başlanıldığı, çalışmaların tamamlanma aşamasında olduğu belirtilerek kararın iptale ilişkin kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, davacı oda ile dava konusu işlem arasında güncel, kişisel ve meşru bir menfaat ilişkisi olmadığından davacının dava açma ehliyeti bulunmadığı ve davanın ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği yönündeki Üye ...'nın azlık oyuna karşılık, davacının dava açmak için ehliyetli olduğuna oyçokluğuyla karar verilerek ve dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Samsun ili, Canik ilçesi, ... Korusunda yer alan ormanlık alanda yapılan ve Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca ... tarihinde onaylanan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri mülkiyeti Maliye hazinesi adına Orman Genel Müdürlüğüne aittir. 9,2 hektarlık alan 19/04/1995 tarihli olur ile ... Tipi mesire yeri alanı olarak tescil edilmiştir. Alanın orman kadastrosu yapılmış olup orman sayılan alanlardan olduğu belirtilmiştir.
... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Orman ve Su işleri Bakanlığının 29/09/2016 tarihli oluru ile Canik Belediyesine 29 yıl süre ile pazarlık usulü ile kiralanmıştır.
19/11/2016 tarihinde Canik Belediyesine yer teslimi yapılmıştır.
Canik Belediyesinin teklifi ile ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ve Plan raporu hazırlanmış ... tarihinde Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca onaylanmıştır. Anılan onay üzerine Canik Belediyesi bölgede inşaat çalışmalarına başlamıştır.
Davacı tarafından, davaya konu işlemden 2017 yılı aralık ayının son günlerinde inşaat çalışmalarının başlamasıyla haberdar olduklarını, bunun üzerine 05/01/2018 tarihli dilekçeler ile davalı idarelere başvurular yapıldığı ve akabinde dava açıldığı belirtilmiştir.
18/11/2016 tarihli Samsun Orman işletme müdürlüğü ile Canik belediye başkanlığı arasında Mesire yeri işletme hakkının kiraya verilmesi işi sözleşmesi imzalanmıştır.
... mesire yerinin toplam alanı 9,2 hektarlık (9200m2) olup bu proje kapsamında yapılacak yapılar; giriş kontrol binası 12 m2 ,İdare binası 60 m2 ,Personel binası 80 m2 ,Bekçi evi 80m2 ,Depo alanı 30 m2 ,Sıhhi tesis alanı 100 m2 ,Kır lokantası 250 m2 ,Kır kahvesi 250 m2 ,Yöresel ürünler satış yeri 30 m2 ,Büfe 20 m2 ,Spor tesisi destek binası alanı 100 m2 ,olarak 300 sayılı Mesire Yeri Yönetmeliğine uygun olarak planlandığı belirtilmiştir.
Davacı tarafından Mesire alanındaki yapılaşmanın çok fazla olup ihtiyaca yönelik olmaktan çıktığı, yapılaşmada yöresel doku ve mimarinin hiç dikkate alınmadığı, mesire alanına yapılmakta olan yürüyüş alanları oyun alanları ve diğer unsurların bölgeyi orman olmaktan çıkardığı, ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı hazırlanırken şehircilik planlama ilkelerine uyulmadığı, yoğun bir yapılaşma ile orman ve mesire yeri özelliği yok edilerek alanın eğlence parkuruna çevrildiği, yapılan yürüyüş yolları ile toprağın gözle görülmez hale getirildiği ileri sürülerek, Samsun ili, Canik ilçesi, ... Korusunda yer alan ormanlık alanda yapılan ve Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca 04.04.2016 tarihinde onaylanan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ile bu plan doğrultusunda Canik Belediyesince başlatılan inşaat ve düzenleme çalışmalarının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Orman Kanunu'nun Ek 14. maddesinde "(Ek: 10/9/2014-6552/90 md.) Orman veya orman rejimine tabi alanların; mesire yeri, şehir ormanı, millî park, tabiat parkı, tabiat anıtı, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları ve avlak olarak ayrılan kısımlarında, orman koruma ve yangınla mücadele için yapılacak yapı ve tesisler ile idarenin ve ziyaretçilerin zaruri ihtiyaçlarını karşılayacak olan taban alanı 250 metrekareyi ve kat adedi bir bodrum kat ve çatı arası hariç ikiyi geçmeyen yapılar uzun devreli gelişme planlarına veya gelişim ve yönetim planlarına göre yapılır. Bu alanlar için imar planı şartı aranmaz.
Ancak, kıyı ve sahil şeritlerinde kalan alanlarda ve kesin yapı yasağı getirilen korunan alanların, orman veya orman rejimine tabi olması hâlinde birinci fıkra hükmü uygulanmaz. İmar planı olan alanlarda plana uyulur.
Bu madde kapsamında inşa edilecek yapıların etüt ve projeleri yöresel doku ve mimari özelliklere, fen, sanat ve sağlık kurallarına uygun olarak Orman ve Su İşleri Bakanlığının sorumluluğunda yapılır.
Bu Kanunun ek 13 üncü maddesinde tarif edilen alanlarda yapılacak altyapı hizmetleri, Orman Genel Müdürlüğünün izniyle, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, il özel idareleri, büyükşehir belediyeleri veya belediyeler tarafından yapılır.
2873 sayılı Millî Parklar Kanununun uygulandığı alanlarda, alanın sit statüsü özelliği korunması kaydıyla, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun diğer hükümleri uygulanmaz." hükmüne, aynı Kanun'un 25. maddesinde ise ''Orman Genel Müdürlüğü; mevkii ve özelliği dolayısıyla lüzum göreceği ormanları ve orman rejimine giren sahaları; bilim ve fennin istifadesine tahsis etmek, tabiatı muhafaza etmek, yurdun güzelliğini sağlamak, toplumun çeşitli spor ve dinlenme ihtiyaçlarını karşılamak, turistik hareketlere imkan vermek maksadıyla, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları, tabiatı koruma sahaları ve orman mesire yerleri olarak ayırır, düzenler, yönetir ve gerektiğinde işletir veya işlettirir.'' hükmüne yer verilmiştir.
05/03/2013 tarih ve 28578 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Mesire Yerleri Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde; “Gelişim ve Yönetim Planı; mesire yerlerinin koruma-kullanma dengesi içerisinde, rekreasyonel kaynak değerlerinin sürdürülebilir kullanımını yönlendiren, diğer kaynak değerlerinin korunmasını şekillendiren, yönetim ve ziyaretçi kullanım tesislerini belirleyen, alt ve üst yapı tesislerinin uygulamalarına yön veren, mesire yerinin yönetim tarzı, kullanım maksat ve şeklini düzenleyen, hali hazır durum üzerinde, ağaç röleve planını da ihtiva eden, uygun ölçekli plan, olarak tanımlanmış, ... Tipi mesire yeri ise; Toplumun çeşitli dinlenme, eğlenme ve spor ihtiyaçlarını karşılamak, yurdun güzelliğine katkı sağlamak ve turistik hareketlere imkân vermek maksadıyla yerleşim merkezlerinin çevresinde veya rekreasyonel kaynak değerlerine ve yüksek ziyaretçi potansiyeline sahip, sadece günübirlik kullanım imkânı sağlayan kır lokantası, kır kahvesi, yöresel ürünler sergi ve satış yeri, piknik üniteleri, kameriye gibi diğer rekreasyonel yapı ve tesisleri ihtiva eden mesire yerleri” şeklinde tanımlanmıştır.
Anılan Yönetmeliğin "Mesire yerlerinde uyulması gereken Temel İlkeler" başlıklı 4. maddesinde; “a) Her türlü düzenleme doğal ekosisteme uygun olarak yapılır. b) Gerekli hallerde orman amenajman plânları ve ilgili mevzuatta belirtilen her türlü ormancılık çalışmaları yapılır. c) İdarece belirlenen maksat dışında herhangi bir faydalanmaya müsaade edilmez.” düzenlenmesine, aynı Yönetmeliğin Kriterler başlıklı 5. maddesinde ''(1) Mesire yerlerine ayrılacak alanlarda; a) Orman rejimi içerisinde olması veya bu amaçla tahsis edilmesi, b) Rekreasyon ve ekosistem yönünden farklı ve zengin özelliklere sahip olması, c) Rekreasyonel kullanım talebi ve/veya ihtiyacı olması, ç) Rekreasyonel kaynak bütünlüğünü sağlayacak nitelik ve büyüklükte olması, kriterleri aranır. (2) İdarenin ve ziyaretçilerin zaruri ihtiyaçlarını karşılayacak olan taban alanı 250 metrekareyi ve kat adedi bir bodrum kat ve çatı arası hariç ikiyi geçmeyecek şekilde mesire yerlerinde yapılacak yapı ve tesisler gelişim ve yönetim planlarına uygun olarak Genel Müdürlükçe belirlenen esaslara göre yapılır. (3) Kıyı ve sahil şeritlerinde kalan alanlarda ve kesin yapı yasağı getirilen alanlarda bulunan mesire yerlerinde, yukarıdaki hüküm uygulanmaz. İmar planı olan alanlarda imar planına uyulur. Kıyı ve sahil şeridinde bulunan yerlerde İmar Planı olmaması durumunda Kıyı Kanununa ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uyulur. (4) Mesire yerlerinde inşa edilecek yapıların etüt ve projeleri yöresel doku ve mimari özelliklere, fen, sanat ve sağlık kurallarına uygun olarak Genel Müdürlüğün belirleyeceği esaslara göre yapılır.'' düzenlemesine, Yönetmeliğin Planlama, projelendirme ve uygulama başlıklı 7. maddesinde, ''(1) Mesire yerlerinin; doğal, kültürel, rekreasyonel ve estetik kaynak yönünden planlanması, projelendirilmesi ve uygulanmasına ait iş ve işlemler idare tarafından yapılır veya yaptırılır. Plan ve projelerin revizyonunda aynı süreç izlenir. (2) A ve ... Tipi mesire yerleri için alan kullanım planı, Gelişim ve Yönetim Planı Bölge Müdürlüğü tarafından yapılır veya yaptırılır ve Genel Müdürlükçe onaylanır.'' düzenlemesine, Yönetmeliğin Denetim başlıklı 11. maddesinde ise'' (1) Mesire yerlerinde yapılacak yapı ve tesislerin plan ve projeye uygun olarak yapılıp yapılmadığı, saha bakımı, koruma ve temizlik hizmetleri ile vatandaşa verilen hizmetlerin yeterliliği bölge müdürlüğü tarafından denetlenir veya denetlettirilir. Bu hususlar kira sözleşmesine açık olarak yazılarak taahhüt altına alınır. Sözleşmeye aykırı hareket edenlerin kira sözleşmeleri iptal edilir. (2) Mesire yerleri faaliyete geçtikten sonra, Şube Müdürünün başkanlığında, ilgili orman işletme müdürü veya yardımcısı, ilgili orman işletme şefi ve orman muhafaza memurundan oluşan komisyon tarafından en az yılda bir kez denetlenir. Mesire yeri sayısının elliden fazla olduğu bölge müdürlüklerinde, bölge müdürü denetim komisyonunda değişiklik yapabilir. Denetleme sonucunda düzenlenen rapor ile yapılan işlem hakkında Genel Müdürlüğe bilgi verilir.'' düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İlk derece Mahkemesince ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Yönetim ve Gelişim Planının inşası devam etmekte olan kır lokantası yönünden verilen iptal kararı davalı idarece istinaf edilmediğinden bu kısma ilişkin verilen karar kesinleşmiştir. Temyiz incelemesi, ... korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki kısmı yönünden yapılmıştır.
Uyuşmazlığın çözümlenmesi için İlk derece Mahkemesince, keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilerek, bilirkişilerden davaya konu alanda yapılan yapı ve imalatlar ile dava konusu planın örtüşüp örtüşmediği, mesire alanında yapılması planlanan yapıların belli bölgelerde yoğunlaşıp yoğunlaşmadığı, belli bölgelerde yoğunlaşmasının mesire alanının ekosisteme zarar verip vermediği, planda öngörülen yapılaşmanın mesire alanını orman niteliğinden çıkarıp çıkarmayacağı, öngörülen yapılaşmanın mevzuatta öngörülen sınırlar içinde kalıp kalmadığı ve dava konusu ... korusu ... Tipi mesire yeri gelişim ve yönetim planının planlama ve şehircilik ilkeleri ile kamu yararına uygun olup olmadığının tespit edilmesi istenilmiştir.
Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda, ''Alanın 1/100.000 lik çevre düzeni planına göre kentsel yerleşik alan kullanımında kaldığı, davaya konu alanın alt ölçekli planlama çalışmalarında mesire alanı olarak düzenlenmesinin çevre düzeni planına aykırılık teşkil etmediği, ... korusu ... Tipi mesire yeri alanının tamamının mülkiyetinin Devlet ormanı niteliğinde olduğu, alanda uygulamaya geçilebilmesi için imar planının hazırlanarak ilgili idaresince onaylanması gerektiği, Orman Kanunu'nun Ek-14 maddesinde mesire alanlarında imar planı şartı aranmayacağı yönünde hüküm bulunmasının bu alanlarda imar planı yapılmasını engelleyecek bir durum oluşturmayacağı görüşünde oldukları, Orman Kanunu'nun ülke sınırları içindeki tüm orman veya orman rejimine tabi alanlarda genel hususları belirlerken, çevre düzeni planları belli planlama bölgelerinde uyulması gereken daha spesifik hükümleri ortaya koyduğu, bu nedenle davaya konu alanda uygulamaya geçilebilmesi için meri çevre düzeni planı doğrultusunda ilk önce alanın imar planları hazırlanarak onaylanması gerektiği bu durumun heyetin ortak kanaati olduğu, davaya konu alanın Canik ilçesine ait meri 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve meri 1/1000 ölçekli uygulama imar planı sınırları içinde kalmakta olduğu ve her iki planda da ''park orman, piknik ve mesire alanı'' şeklinde planlandığı, ancak söz konusu alan için 1/1000 ölçekli planda herhangi bir yapılaşma koşulu belirlenmediği, ayrıca ''Orman ve park alanı kullanımı içerisindeki mevcut yapı ve tesisler korunacaktır. Ancak hiçbir şekilde ilave yapı ve tesis yapılamaz.'' şeklinde plan notunun bulunduğu, 1/1000 ölçekli uygulama imar planına işlenmiş olan ve alanda hiçbir şekilde ilave yapı ve tesis yapılamayacağı yönünde hüküm bildiren plan notunun Orman Genel Müdürlüğü tarafından onaylanmış olan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ve Plan Raporuna göre yapılması planlanan tesislere engel teşkil edeceği; bu nedenle Canik ilçesi 1/1000 ölçekli uygulama imar planının, Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planına uygun olmadığı ve bu doğrultuda güncellenmesi gerektiği kanaatinde oldukları, planlanan yapıların mesire alanını orman niteliğinden çıkarmadığı, aksine alanın mesire yeri olarak kullanılabilmesi için gerekli olduğu görüşünde oldukları, yapı ve tesislere ilişkin yer seçimlerinin alanın topoğrafyasına uygun olup alanın bir neticesi olduğu, planlamaların doğu tarafında daha yoğun planlanmış olsa da yapılması düşünülen yapı sayısının az olması neticesinde alanın herhangi bir yerinde ekosisteme zarar verecek kadar yoğun bir yapılaşma oluşmayacağı kanaatinde oldukları, davaya konu alanda yapılması planlanan yapıların ve açık alan düzenlemelerinin mesire yerinin işlevini yerine getirebilmesi için bir gereklilik olduğu, dava konusu alanda yapılan uygulamaların etaplar halinde gerçekleştirildiği, alanda inşa edilen yapı ve tesislerin plan kararlarına uygun yerlerde yapıldığı, ancak inşası tamamlanmış olan idare binası ile inşası devam etmekte olan kır lokantasının taban alanı ve inşaat alanı bağlamında dava konusu plana, Mesire Yerleri Uygulama Tebliğine ve Mesire Alanları Yönetmeliğine aykırılık içerecek şekilde yapıldığı, dava konusu ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri gelişim ve yönetim planının planlama teknikleri, şehircilik ilkeleri ve kamu yararına uygun olduğu ancak alanda dava konusu plana ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı inşa faaliyetleri gerçekleştirildiği'' kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Yukarıda ayrıntısına yer verilen ve karara esas alınan bilirkişi raporunda, davaya konu alanda yapılması planlanan yapıların ve açık alan düzenlemelerinin mesire yerinin işlevini yerine getirebilmesi için bir gereklilik olduğu, planlanan yapıların mesire alanını orman niteliğinden çıkarmadığı, dava konusu gelişim ve yönetim planının kamu yararına uygun olduğu ancak alanda dava konusu plana aykırı inşa faaliyetleri gerçekleştirildiği görüşüne yer verilerek, plan kapsamında yapılacak tesislerin mesire yerleri için gerekli olduğu tespit edilmiştir. Plana aykırı inşa faaliyetlerinin Mesire Yerleri Yönetmeliğinin 11. maddesi kapsamında davalı idarenin Bölge Müdürlüğünce denetlenebileceği ve plana aykırılık halinde uygulanabilecek yaptırımların ilgili maddede düzenlendiği görülmüştür.
Orman Kanunu'nun Ek-14 maddesinde, mesire yerlerinin yönetimi uzun devreli gelişme planlarına veya gelişim ve yönetim planlarına göre yapıldığı ve bu alanlar için imar planı şartı aranmadığı, ancak kıyı ve sahil şeritlerinde kalan alanlarda ve kesin yapı yasağı getirilen korunan alan kapsamında kalan orman veya orman rejimine tabi yerlerde, imar planı var ise plana uyulacağının hüküm altına alındığı görülmüştür.
Bu kapsamda incelenen dava konusu mesire alanında yapılması planlanan tesislerin ilgili alana yönelik olarak düzenlenen ve onaylanan gelişim ve yönetim planı esas alınarak belirlendiği, planlanan tesislerin ... Tipi mesire yerinde yapılabilecek tesislerden olduğu anlaşıldığından, bu planda yapılmasına izin verilen yapı ve tesislerin inşa edilebilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak, gelişim ve yönetim planının, imar planı ve plan notuna aykırı şekilde hazırlandığı gerekçesi ile verilen iptal kararında hukuki isabet bulunmamıştır.
Dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporunda, ... korusu ... Tipi mesire yeri alanının tamamının mülkiyetinin Devlet ormanı niteliğinde olduğu belirtilmişse de, davalı idarece dosyaya sunulan 31/12/2018 tarihli dilekçe ile dava konusu plan kapsamında inşaatı tamamlanmış idare binasının yer aldığı taşınmazın, kesinleşmiş orman kadastrosunda orman sayılmayan yerlerden olup, açıklık alanda kaldığı belirtilerek buna dair orman kadastro haritasının sunulduğu görülmüştür. Bu harita dikkate alındığında idare binası yönünden verilen iptal hükmünde bu yönden hukuka uygunluk bulunmamıştır.
Bu itibarla, dava konusu ... korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planının kır lokantasına ilişkin kısmı dışındaki bölümlerinin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 08/05/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Dava davacı tarafından, Samsun ili, Canik ilçesi, ... Korusunda yer alan ormanlık alanda yapılan ve Orman Genel Müdürlüğü Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Daire Başkanlığınca ... tarihinde onaylanan ... Korusu ... Tipi Mesire Yeri Gelişim ve Yönetim Planı ile bu plan doğrultusunda Canik Belediyesince başlatılan inşaat ve düzenleme çalışmalarının iptali istemiyle açılmıştır.
Dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporunda, ... korusu ... Tipi mesire yeri alanının tamamının mülkiyetinin Devlet ormanı niteliğinde olduğu belirtilmişse de, davalı idarece dosyaya sunulan 31/12/2018 tarihli dilekçe ile dava konusu plan kapsamında inşaatı tamamlanmış idare binasının yer aldığı taşınmazın, kesinleşmiş orman kadastrosunda orman sayılmayan yerlerden olup, açıklık alanda kaldığı belirtilerek buna dair orman kadastro haritası sunulduğu görülmüştür.
Dava konusu gelişim ve yönetim planı kapsamında yapılmış olan idare binasının bulunduğu taşınmazın Devlet ormanı sayılan alanda olup olmadığının netleştirilmediği, bu yerin orman sınırları içinde olup olmamasının dava, davalı orman idaresine karşı yöneltildiğinden önem arz ettiği, her ne kadar davalı idarece bu yönde sunulmuş bir orman kadastro haritası dosyada yer almaktaysa da bilirkişilerce mesire yeri alanının tamamının Devlet ormanı niteliğinde olduğu belirtilmiş olduğundan dava konusu konusu işlem kapsamında yapılan idare binası yönünden ek bilirkişi raporu alınmak suretiyle idare binasının orman alanında olup olmadığı ortaya konularak bu kısım yönünden karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen kararda hukuki isabet bulunmadığı görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.