T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/1886
Karar No : 2025/7540
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Erzurum ili, Narman ilçesi sınırları dahilinde S:... sayılı II (b) grubu maden işletme ruhsatını uhdesinde bulunduran davacı şirket tarafından; 2012, 2013, 2014 ve 2015 yıllarına ait ruhsat harçları ile 2014 yılına ait çevre uyum teminatının ve vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair belgelerin süresinde yatırılmadığı ve tamamlanmadığından bahisle, Maden Kanunu'nun 13. maddesi gereğince söz konusu maden işletme ruhsatının iptaline dair Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirkete yazılan yazıların tarihlerinin 30/01/2019 ve 15/05/2019 olduğu, 06/12/2018 tarih ve 30617 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektronik Tebligat Yönetmeliği'nin, 5., 31. ve 32. maddelerine istinaden, davacıya yapılacak tebligatların 01/01/2019 tarihinden itibaren UETS adresine yapılması gerektiğinin, UETS adresinin tespit edilememesi durumunda ise; 7201 sayılı Kanun'da belirtilen usullere göre tebligat yapılması gerektiğinin açık ve mecburi olduğu, davalı idare tarafından bu mecburiyete uyulmadığı, bu mecburiyete uyulmadan ve yürürlükten kaldırılan 19/01/2013 tarih ve 28533 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'ne istinaden, davalı şirket tarafından, davalı idareye bildirilen KEP adresine yapılan tebligatların usulsüz olduğu, usulüne göre yapılmayan tebligatların hüküm ifade etmeyeceğinin aşikar olduğu, bu tebligatlar nazara alınarak hüküm tesis edilmesinin, hakkaniyete ve kanun koyucunun amacına uygun düşmeyeceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, maden işletme ruhsatının, 10/06/2018 tarihinden geçerli olmak üzere iptaline dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davalı idare tarafından, Maden Kanunu'nun Ek. 18. maddesi gereği MAPEG'in görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatın KEP adresine tebliğ edilebileceğinin, söz konusu tebliğin Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılacağının düzenlendiği, aynı Kanun'un 24/2. maddesi gereğince vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belgenin tebliğ tarihinden itibaren üç ay içerisinde Genel Müdürlüğe verilmemesi nedeniyle S... sicil numaralı maden ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve E... sayılı işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davacı tarafından, davalı idarece KEP sistemi üzerinden gönderilen tebligatların usulsüz olduğu, Maden Kanunu’nun 24/2. fıkrası dayanak gösterilerek tesis edilen işletme ruhsatının iptaline yönelik idari işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, şirketin idareyle ilgili işlerini takip eden ortağı ...’in ani ölümünden sonra madencilikten anlamayan eşi oğulları tarafından takip edilmeye çalışıldığı, şirket ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. ile Yetkilendirilmiş Tüzel Kişi Danışmanlık sözleşmesi düzenlendiği halde söz konusu firma tarafından üzerine düşen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi sonucu harçlar ve diğer ödemeler konusunda kendilerinin bilgilendirilmediği, dava konusu ruhsata ait maden sahasının Erzurum’da bir köyün dağlık bölgesinde olduğu, bölgenin coğrafi koşulları ve teknolojik alt yapısı değerlendirildiğinde takdir edileceği üzere internet erişiminin neredeyse olmadığı, bu itibarla şirket yetkililerinin KEP sistemine girebilmesinin mümkün olmadığı, davalı idarece usulüne uygun e-tebligat gönderilmediği ya da klasik tebligat usulüne başvurulmadığı için gönderilen bildirimlerden haberdar olunamadığı, davalı idare ile Vakıfbank arasında imzalanan E-Maden protokolü gereği, ruhsat hukukuna ilişkin yürürlükte bulunan arama ve işletme ruhsatlarına ilişkin ruhsat bedelleri, sevk fişi bedelleri ve yolluk avanslarının bilgi işlem sistemi üzerinden tahakkuk ettirilerek ruhsat sahiplerince de tüm ... şubeleri aracılığı ile ödeme yapıldığı halde, davalı idare tarafından kendi sorumluluğunda bulunan tahakkuk işlemlerinin gerçekleştirilmediği halde, kendilerinin ödemeleri belirlenen sürede yapmadığından bahisle ruhsat iptali yoluna gidilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı, ... tarih ve ... sayılı ile kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile vergi borcu olmadığına, çevre uyum teminatının tamamlandığına ilişkin bilgi belge sunularak temdit talebinin kabulü ile gerekli işlemlerin yapılması talep edildiği belirtilerek idarenin temyiz istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Erzurum ili, Narman ilçesi sınırları dahilinde S:... sayılı II (b) grubu maden işletme ruhsatı davacı adına düzenlenmiştir. Davacı tarafından 29/05/2018 tarihinde ruhsat temdit talebinde bulunulmuştur.
Davalı idare tarafından temdit talebi uygun bulunmuş, ancak, 2012, 2013, 2014 ve 2015 yıllarına ait ruhsat harçları ile 2014 yılına ait çevre uyum teminatının ve vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair belgelerin tamamlanması yönünde yazılan ... tarih ve E... sayılı yazı, davacı şirketin KEP adresine gönderilmiş ve 04/02/2019 tarihinde tebliğ edilmiş, ... tarih ve E... sayılı yazı ile tamamlanması istenilen ruhsat harçlarının ve çevre uyum teminatları ile 6183 sayılı Kanun'un 22-A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmadığına dair belgenin, 3 (üç) aylık süre içinde tamamlanmadığı, Maden Kanunu'nun 24. maddesinin 2. fıkrası gereği idari para cezası uygulanarak söz konusu eksikliklerin tamamlanması için süre 3 (üç) ay daha uzatılmış, ikinci kez verilen bu 3 (üç) aylık süre içinde de, eksikliklerin tamamlanmaması halinde ruhsatın iptal edileceği ikazını içeren ... tarih ve E... sayılı yazı da davacının KEP adresine gönderilerek, 22/05/2019 tarihinde tebliğ edilmiş ancak tamamlanması istenilen eksiklikler, tebliğ tarihinden itibaren üçer aylık süreler içinde tamamlanmadığından, ... tarih ve E... sayılı işlemle, davacı uhdesindeki S:... sayılı ruhsat iptal edilmiş.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan hali ile) "İşletme ruhsatı ve madenin işletilmesi" başlıklı 24. maddesinin 2. fıkrasında; "(Değişik ikinci fıkra:14/2/2019-7164/17 md.) Ruhsatların süre uzatım taleplerinde; ruhsat süresinin bitiş tarihinden en geç altı ay öncesine kadar, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmaması şartıyla Genel Müdürlüğün bütçesine gelir kaydedilmek üzere işletme ruhsat taban bedeli yatırılarak, yetkilendirilmiş tüzel kişilerce maden mühendisinin sorumluluğunda hazırlanmış işletme projesi ve aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresinin (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) adresinin ruhsat sahibi tarafından Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur. Aksi hâlde talep reddedilir ve ilgili saha ihalelik saha konumuna getirilerek ihale yolu ile ruhsatlandırılır. Genel Müdürlükçe proje üzerinde veya mahallinde yapılan/yapılmış inceleme sonucunda tespit edilen, projedeki teknik eksiklikler ve süre uzatımı talebinde bulunulan ruhsata ilişkin vadesi geçmiş ruhsat harcı, ruhsat bedeli, çevre ile uyum teminatı ve Devlet hakkı gibi mali eksiklikler Genel Müdürlük tarafından ruhsat sahibine iki ay içerisinde bildirilir, eksiklikler yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara 31.054 TL idari para cezası uygulanır. Ruhsat süresinin sonuna kadar eksikliklerin tamamlanmaması durumunda ruhsat süresi uzatılmaz ve bu alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın ihalelik saha konumuna getirilerek ihale yolu ile ruhsatlandırılır. Talebin kabul edilmemesi hâlinde yatırılan işletme ruhsatı taban bedeli iade edilmez. Süre uzatım talebinin uygun görülmesi hâlinde ise en geç ruhsat süre sonundan itibaren bir ay içinde işletme ruhsatının süresi, işletme ruhsatının süresinin bitim tarihinden itibaren uzatılır. Ruhsat süresi dolan ruhsat sahalarında maden işletme faaliyetleri yapılamaz." hükmü yer almaktadır.
3213 sayılı Maden Kanunu'na 02/07/2018 tarih ve 703 sayılı KHK'nın 118. maddesi ile eklenen ve 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe giren Ek 18. maddesinde, "MAPEG görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatı, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edebilir. Bu yollarla yapılan tebligatlar 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılır. 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/05/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların, aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) kullanmaları zorunludur. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere, yükümlülüklerini yerine getirmedikleri her üç ay için 25.000 Türk Lirası idari para cezası uygulanır. Bu idari para cezası her yıl 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı nispetinde artırılır." hükmü, aynı KHK ile eklenen Geçici 37. maddede (işlem tarihinde yürürlükte olan) "4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların 3213 sayılı Kanunun ek 18 inci maddesinde düzenlenen aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresini (KEP) 31/8/2018 tarihine kadar MAPEG’e sunması zorunludur. Bu tarihe kadar sunmayanlar hakkında ek 18 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanır." hükmü bulunmaktadır.
21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin "KEP adreslerinin bildirilmesi" başlıklı Geçici 10. maddesinde, "Ruhsat sahiplerinin tebligata esas Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilmesi zorunludur. Aksi halde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince işlem tesis edilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, 3213 sayılı Maden Kanunu'na eklenen Ek 18. maddede, MAPEG'in görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatın, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edilebileceği düzenlemesinin yer aldığı, dolayısıyla tebligatın yapılması konusunda davalı idareye KEP ya da e-Tebligat hususunda seçimlik hak tanındığı, her iki tebligatın da 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılacağı, esasen KEP adresine yapılan tebliğin de elektronik tebligat yöntemlerinden biri olduğu ve bu sebeple 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Elektronik tebligat başlıklı" 7/a maddesinin 4. fıkrası gereği iletinin muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğin yapılmış sayılacağı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davaya konu işlemin dayanağı olarak mali yükümlülüklerin yasal süresi sonuna kadar ödenmediğinin tespit edildiği ve 2012, 2013, 2014 ve 2015 yıllarına ait ruhsat harçları ile 2014 yılına ait çevre uyum teminatının ödenmesi ve vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair belgelerin tamamlandığına ilişkin belgelerin ibraz edilmesi için 30/01/2019 tarih ve E.405490 sayılı söz konusu belgelerin 3 ay içinde tamamlanması gerektiğinin, aksi halde idari para cezası uygulanarak sürenin 3 ay daha uzatılacağının bildirildiği yazısı davacının (KEP) kayıtlı elektronik posta adresine gönderilmiş ve 04/02/2019 tarihinde tebliğ edildiği, eksikliklerin giderilmemesi üzerine davacıya 31.054,00-TL idari para cezası uygulanarak ... tarih ve E... sayılı ikinci yazısıyla 3 ay içerisinde eksikliğin giderilmemesi durumunda ruhsatın iptal edileceğinin bildirildiği ve aynı KEP adresine gönderilerek 22/05/2019 tarihinde tebliğ edildiği, bu durumun dava dilekçesinde davacı tarafından da kabul edildiği görülmektedir.
Bununla birlikte, davacı tarafından "şirketin idareyle ilgili işlerini takip eden ortağı ...’in ani ölümü, teknolojik yetersizliklerden, kablolu şebeke yapısı bulunmadığından teknik olarak yetersiz kalması nedeni ile yazının okunamadığı, taraflarına tekrar tebligat yapılması gerektiği" ileri sürülmüş ve temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında da tebligatın 06/12/2018 tarih ve 30617 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve işlemin tebliğ edildiği tarihte yürürlükte olan Elektronik Tebligat Yönetmeliği uyarınca yapılması gerektiği gerekçesiyle tebligatın geçersiz olduğuna hükmedilmiş ise de, Elektronik Tebligat Yönetmeliğinin, Maden Yönetmeliğinde tebligata ilişkin yer alan düzenlemeleri hükümsüz hale getirmediği gibi, KEP adresine tebligat yapılabileceğini öngören kanuni düzenlemenin uygulanmasının normlar hiyerarşisinde daha alt düzenleyici işlem olan yönetmelik ile engellenemeyeceği de açıktır.
Başka bir ifadeyle, MAPEG'e tebligatın KEP ya da e-Tebligat adresine yapılması hususunda kanunla tanınan seçimlik hak yönetmelik düzenlemesi ile geçersiz kılınamayacaktır.
Bunun dışında muhatabın kayıtlı elektronik posta adresine gönderilen iletinin muhatabı tarafından okunup okunmadığına kanun koyucu tarafından herhangi bir hukuki sonuç bağlanmadığından, sistemin "okunmadı" delil kaydı düşmesi söz konusu tebligattan davacının haberdar olmadığı anlamına gelmemektedir.
Bu durumda, davacı şirketin KEP adresini aktif ederek kullanmaya başladığı, dava konusu işlemin dayanağı olan uyarı yazılarının davacı şirketin KEP adresine tebliğ edildiği hususunda taraflar arasında bir ihtilaf olmadığı bu hususun da dosyada bulunan ... tarih ve E:... sayılı yazının KEP deliyle teyit edildiği ve bu şekilde yapılan tebligatın 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca usulüne uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından, Maden Kanunu'nun 24/2. maddesinde öngörülen üçer aylık süreler içerisinde davacı şirket tarafından ruhsat bedelinin yatırılmadığı açık olduğundan, davacının ruhsatının iptaline ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 13/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.