T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/3855
Karar No : 2025/3710
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : ... İşletmeleri Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Dikmen Vadisi 2. Etap Spor Kompleksi tesislerinde spor yapmakta iken kullandığı vücut esnetme ekipmanı denilen bisiklet aletinin kırık olması nedeniyle yerinden çıkması sonucu düşerek yaralanması ile meydana gelen kaza neticesinde uğranıldığı ileri sürülen zararın tazmini amacıyla 15.000,00-TL (miktar artırımı sonrası 225.958,53-TL) maddi ve 100.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 19/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının Dikmen Vadisi 2. Etap Spor Kompleksi tesislerinde 27/04/2017 tarihinde spor yapmakta iken kullandığı vücut esnetme ekipmanı denilen bisiklet aletinin kırık olması nedeniyle yerinden çıkması sonucu düşerek yaralanması olayı nedeniyle başlatılan Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturması kapsamında alınan 18/09/2017 tarihli bilirkişi raporunda, söz konusu spor alanında bulunan spor aletlerinin bakım ve kontrollerinin gereği gibi yapılmamış olduğu, kırık spor aletinin kullanılmaması konusunda da gerekli güvenlik önlemlerinin alınmamış olmasının sorumluluğunun yüklenici ... İşl. Ltd. Şti.'nin alt yüklenicisi olan ... İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait olduğuna ve olayın meydana gelmesinde firma yetkilisi H.G.Ş.'nin birinci (1.) derecede asli kusurlu olduğuna dair görüş ve kanaate varıldığının bildirildiği, anılan firmaların da yüklenici idarenin ajanı sıfatı ile hareket ettiği için hizmet ve faaliyetleri dolayısıyla davacıya verilen zarardan davalı idarenin sorumluluğunun bulunduğu, davalı idarenin hizmet kusuru sonucunda davacının iş gücünde meydana gelen azalma nedeniyle oluşan toplam 225.958,53-TL tazminatın, 15.000,00-TL'lik kısmının davalı idareye yapılan başvuru (19/06/2017) tarihinden itibaren, 210.958,53-TL'lik kısmının ise miktar artırımı dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği (13/12/2020) tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesi gerektiği, manevi tazminat istemi yönünden; davacının spor yapmakta iken yaralanması, uzun süre tedavi görmüş olması ve sonuçta da bir iş gücü kaybı yaşaması nedeniyle, duyduğu acı ve ızdırabı kısmen de olsa karşılıyabilmek amacıyla, sebepsiz zenginleşmeye de yol açmayacak şekilde, talep ettiği 100.000,00-TL manevi tazminattan 15.000,00-TL'sinin davalı idareye yapılan başvuru (19/06/2017) tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile, 225.958,53-TL tazminatın, 15.000,00-TL'lik kısmının başvurunun yapıldığı 19/06/2017 tarihinden itibaren, 210.958,53-TL'lik kısmının ise miktar artırımı dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 13/12/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 15.000,00-TL manevi tazminatın başvurunun yapıldığı 19/06/2017 tarihinden itibaren itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin ise reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu olayın meydana gelmesinde idarenin kusurunun bulunmadığı, husumetin yanlış yöneltildiği, tüm park alanlarının 2016-2017 bakım ve onarım işlerinin hizmet alımı ihalesi kapsamında ... İşl. Ltd. Şti.'ne ihale edildiği, parkın onarım iş ve işlemlerini yapmaktan alt yüklenici olarak ... İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.'nin sorumlu olduğu, kaza gözle görülebilir, öngörülebilir bir durumdan kaynaklanmadığından illiyet bağının kesildiği, manevi tazminat isteminin yüksek olduğu, manevi tazminatın zenginleşme aracı olarak kullanılamayacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 15/04/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Davacı tarafından, Dikmen Vadisi 2. Etap Spor Kompleksi tesislerinde spor yapmakta iken kullandığı vücut esnetme ekipmanı denilen bisiklet aletinin kırık olması nedeniyle yerinden çıkması sonucu düşerek yaralanması ile meydana gelen kaza neticesinde uğranıldığı ileri sürülen zararın tazmini amacıyla 15.000,00-TL (miktar artırımı sonrası 225.958,53-TL) maddi ve 100.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 19/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
Bir maddi zararın giderilmesine yönelik açılan tam yargı davalarında tazminat faizi kişinin malvarlığındaki zararının oluştuğu an itibarıyla karşılanması gerekirken, gecikerek ödenmesi karşısında bu gecikmeden dolayı para değerinde enflasyon nedeniyle meydana gelecek azalmayı karşılamaya yönelik olarak hükmedilmektedir.
Maddi zararlar malvarlığında meydana gelen ve para ile değerlendirilebilen bir azalmayı ifade ettiklerinden, bu azalma miktarının idare tarafından telafi edilmediği süre içinde ayrıca enflasyon nedeniyle de kayba uğrayacağı aşikardır. Manevi zararlar ise malvarlığında meydana gelen somut bir azalma olmayıp, kişinin manevi varlığında ortaya çıkan olumsuzluklar olduğundan, manevi tazminat değerinin yargılama sonucu para olarak belirlenmesi zarara uğrayanı tatmin ve de bu zararı meydana getireni cezalandırma aracı olarak kullanılmasından kaynaklanmaktadır.
Bu itibarla ilk defa yargı kararıyla para olarak değerlendirilebilen bir manevi tazminatın önceden davalı idarece belirlenmesi ve de ödenmesinin mümkün olmaması nedeniyle, ödemede gecikmeden bahsedilemeyeceği gibi manevi tazminatın esasen bütün bu hususlar dikkate alınarak "takdiren" belirlenmesi nedeniyle de kararın manevi tazminata faiz uygulanması gerektiği yolundaki kısmına katılmıyorum.