T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/5570
Karar No : 2025/4323
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 20/03/2019 tarihinde dava dışı A.K.isimli şahıstan devir aldığı ... sayılı taşıma faaliyetinde kullandığı ticari plakasının Antalya Vergi Mahkemelerinden plaka ücret iadesi yönünde verilen iptal kararları neticesinde, talep üzerine plaka bedellerinin iade edilmiş olduğundan bahisle iptal edilmesine ilişkin Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; olayda, mahkeme kararı ile tahdit bedeli iade edilen davaya konu plakaların idarenin dava konusu işlemi ile "Bakanlar Kurulunun 1086/10553 sayılı Ticari Plakaların Verilmesinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Kararı" doğrultusunda “C" plaka dağıtımı yapılmış olduğu, "C" plaka dağıtımına ilişkin UKOME Genel Kurul Kararının yürürlükte ve geçerli bulunduğu, bahse konu plaka dağıtımına ilişkin şartnamede de açıkça plaka dağıtımının içeriği, gerekçeleri, plaka dağıtımında plaka almaya hak kazanılması için gerekli şartların (plaka bedelinin ödenmesi gerektiği vs.) açıkça belirtildiği, şartnamede muhammen bedelin belirlendiği ve geçici teminatın yatırıldığına dair makbuzun dağıtıma katılmak için gerekli şartlardan olduğu açıkça belirtilmiş olduğundan, ilgililerin bu esaslarla başvuru yaparak teklif vermiş oldukları, ilgililerin şartname hükümlerini bilerek dağıtıma katılmış oldukları ve plaka almak için belirlenen bedeli ödedikleri, plaka bedelinin iadesi halinde şartname ve plaka dağıtım kararının aradığı ödeme koşulu ortadan kalkmış olacağından dağıtım usulüne uygun bir katılımdan, dolayısıyla bu dağıtım sebebiyle bir plaka alımından bahsetmenin mümkün olamayacağı, bedelin iadesinin bedel karşılığı verilen plakayı geçersiz, karşılıksız ve dayanıksız hale getireceği, bedelin iade edilip plakanın iptal edilmemesi halinde kamu kurumu olan belediyece ilgililere karşılıksız olarak maddi değeri olan bir plakanın verilmesi dolayısıyla kamu zararının doğması, kişilerin haksız kazanç elde etmesi sonuçlarının ortaya çıkacağı, ayrıca, şartları belirlenmiş bir dağıtıma diğer istekliler ile aynı koşullarda katılmış olan kişilerin, ödedikleri bedeli iade alıp plaka üzerindeki tasarruf haklarını korumaları halinde eşitlik ilkesine açıkça aykırı bir durum ortaya çıkacağı, belirtilen açıklamalar kapsamında, Antalya Vergi Mahkemelerinden verilen üeret iadesi yönünde ki kararlar sonrasında, talep üzerine plaka bedeli iade edilmiş olan ..., ..., ... sayılı plakaların iptal edilmesinin uygun olduğu" gerekçesiyle iptal edildiği, uyuşmazlıkta, "plaka bedelinin Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından belirlenmesine" yönelik Antalya Büyükşehir Belediyesi UKOME Genel Kurulunun ... gün ve ... sayılı kararının 4-a maddesinin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; kararda hukuka aykırılık bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile onandığı, Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi'nin ... tarihli, ... sayılı meclis kararının iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesince ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ile "Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi'nin ... tarihli, ... sayılı meclis kararı ile, tahditli C plakalar için ilçelere göre bedeller belirlendiği, tahditli C plaka bedeli belirlenirken, Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile C plakası olan gerçek ve tüzel kişilerin ödeyeceği bedelin, yetki belgesi fark etmeksizin sivil plaka ile başvuru yapanların ödeyeceği bedel üzerinden yüzde 50 oranında indirime gidilerek bedel belirlendiği ve yine Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile belirlenen bedellerin dörder aylık dönemler halinde 6 taksitle ödenmesinin kararlaştırıldığı; davacı şirket açısından bu bedelin araç başına 20.000,00-TL olarak belirlendiği, Mahkemece yapılan değerlendirmede, uyuşmazlık konusu olayda; yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri gereğince taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılacağı açık olduğundan ve tahdit getirilmiş olan plakaların ticari değeri olması, serbest piyasa şartlarında araçtan bağımsız olarak alım satıma konu olabilmesi, bu nedenle malvarlığını artırıcı etki taşıması karşısında, tahditli plakalar için bedel belirlenmesine ilişkin meclis kararında hukuka aykırılık görülmemiştir." denilerek bu işlem yönünden davanın reddine karar verildiği ve söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile onandığının görüldüğü, bu durumda, anılan Mahkeme kararlarının incelenmesinden; her ne kadar, davalı idarece tahditli plakalar için bedel belirlenerek istenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı açıkça ortaya konulmuş ise de; davacı tarafından ... tarih ve ... sayılı dilekçe ile ... sayılı plakanın çalışma ruhsatını devir alma talebiyle davalı idareye başvurması üzerine Belediye Encümeninin, ... tarih ve ... sayılı kararı ile söz konusu plakanın ruhsatının davacıya devredildiği, davacının plaka ruhsatını devraldığı şahıs tarafından devir tarihinden sonra "C Plaka Tahditli Satış Bedelinin" iadesi isteminin reddedilmesi üzerine açılan davada işlem iptal edilerek tahsil edilen bedelin iadesine karar verildiğinden ve "C Plaka Tahditli Satış Bedelinin" davacıya ruhsatını devreden şahsa iade edildiğinden plaka dağıtım kararının aradığı ödeme koşulu ortadan kalkmış olacağından bahisle davacı adına kayıtlı ... sayılı plakanın iptal edilmesine dair işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, plaka devir bedelinin iadesine ilişkin açılan davaya bakmakla görevli mahkemenin idare mahkemeleri olduğu, işbu davanın kök işlemini oluşturan ve yerel mahkemece iptal kararına gerekçe gösterilen kabul kararının görevsiz vergi mahkemesince verildiği, görevsiz mahkemece verilen kararın gerekçe olamayacağı, ilk derece mahkemesince tahditli plaka bedelinin alınmasının hukuka uygun olduğu yönünde yapılan hukuki değerlendirme ve tespitin yerinde olduğu ancak bu tespite rağmen davanın kabulü yönünden verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğu, davacının plakayı devraldığı dava dışı A.K.'ün UKOME Genel Kurulunun ... sayılı kararına istinaden sıralı C plakalarını tahditli C plakaya dönüştürmek için Serik İlçe Hizmet Birimi Şube Müdürlüğüne başvuru yaptığı, bu başvuru neticesinde dağıtımın plaka bedelleri ödenmesi suretiyle gerçekleştirildiği, devamında plakayı davacıya devrederek sonrasında vergi mahkemesinde açılan dava ile plaka bedellerini talep etmesi üzerine dava konusu işlemin tesis edildiği, aksi durumun bedelsiz plaka dağıtımı yapılmış sonucuna yol açacağı, plakayı devreden A.K.'ün şartname hükümlerini bilerek kendi isteğiyle dağıtıma katılarak anılan plaka bedelini ödediği, bu bedelin mahkeme kararıyla iade alınmasının da bedel karşılığı verilen plakayı geçersiz, karşılıksız ve dayanaksız hale getireceğinden kamu zararının doğmasına yol açacağı belirtilerek kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava dışı A.K.isimli şahıs adına ... tarih ve ... sayılı Antalya İl Trafik Komisyonu kararına bağlı olarak belediye sınırları genelinde öğrenci servisi, personel servisi ve müşteri servisi hizmetlerinde kullanılan araçların denetimlerini kolaylaştırmak, taşımacılığı geliştirmek ve korsan taşımacılığın önüne geçmek ve uygulama birliğini oluşturmak amacıyla Çandır Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile Çandır Belediyesi Servis Araçları Hizmet Yönetmeliğinin uygulamaya geçildiği, bu doğrultuda Çandır Belediyesi sınırları içerisinde okul servisi taşımacılığı yapması için tescil uygunluğu, C plaka tescili ve çalışma izin belgesi verilmesine Çandır Belediyesi Encümenin 19/12/2012 karar verildiği, sonrasında Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla ... tarih ve ... sayılı UKOME Genel Kurulunun kararı gereği '' C plakalı servis araçlarına tahdit'' getirilmesine karar verilerek, tahditli plaka almaya hak kazananların Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından belirlenen plaka alma bedelinin ödenmesine karar verilmesi neticesinde ... sayılı plakanın tahdit kapsamına alındığı, devamında anılan plakanın 20/03/2019 tarihinde davacıya devir edilmesine müteakiben dava dışı A.K.'ün devrettiği ... plakalı servis aracına ilişkin olarak '' C plaka Tahditli Satış Geliri'', '' C plaka Tahditli Satış Faizi'' ve '' gecikme zammı'' adı altında tahsil edilen plaka bedellerinin iadesi istemiyle açılan davada ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline karar verilmesi bedel iadesi gerçekleştirilen plakaların Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ... tarih ve... sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesinin (f) fıkrasında; "Büyükşehir ulaşım ana planını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek" büyükşehir belediyesinin görevleri arasında sayılmış, anılan Kanun'un 9. maddesinde; “Büyükşehir içindeki kara, deniz, su, göl ve demiryolu üzerinde her türlü taşımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesi amacıyla, büyükşehir belediye başkanı ya da görevlendirdiği kişinin başkanlığında, yönetmelikle belirlenecek kamu kurum ve kuruluşları ile, Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunun görevlendireceği ilgili odanın temsilcisinin katılacağı Ulaşım Koordinasyon Merkezi kurulur. İlçe belediye başkanları kendi belediyesini ilgilendiren konuların görüşülmesinde koordinasyon merkezlerine üye olarak katılırlar. Ulaşım Koordinasyon Merkezi toplantılarına ayrıca gündemdeki konularla ilgili üye olarak belirlenmeyen ulaşım sektörü ile ilgili kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından ihtisas meslek odalarının temsilcileri de davet edilerek görüşleri alınır.
Bu Kanun ile büyükşehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır. Ulaşım koordinasyon merkezi kararları, büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe girer. Ulaşım koordinasyon merkezi tarafından toplu taşıma ile ilgili alınan kararlar, belediyeler ve bütün kamu kurum ve kuruluşlarıyla ilgililer için bağlayıcıdır. Koordinasyon merkezinin çalışma esas ve usulleri ile bu kurullara katılacak kamu kurum ve kuruluş temsilcileri, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Büyükşehir belediyelerine bu Kanun ile verilen görev ve yetkilerin uygulanmasında, 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz.” kuralına yer verilmiştir.
15/06/2006 tarih ve 26199 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği'nin "Ulaşım Koordinasyon Merkezi" başlıklı üçüncü kısmının “Görev ve yetkileri” kenar başlıklı 18. maddesinde “(1) UKOME, büyükşehir içindeki kara, deniz, göl, nehir, kanal ve demiryolu üzerinde her türlü taşımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesini sağlamak üzere; ulaşım, trafik ve toplu taşıma konularında üst düzeyde yönlendirici karar alma, uygulama, uygulatma ve ilgili mevzuattaki usulüne göre gereken tesisleri kurma, kurdurma ve işletme hak ve yetkilerine haizdir. Bu amaçla; a) Büyükşehir belediyesinin sınırları içinde, mevzuatla yetkili kılındığı durumlarda mahalli ihtiyaç ve şartlara göre trafik düzeni ve güvenliğini sağlamak amacıyla gerekli tedbirleri almakla, … ç) Kara, deniz, göl, nehir, kanal ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; otobüs, taksi, dolmuş ve servis durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmekle…d) Karayolu taşımacılığına ait mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, trafik düzeni ve güvenliği yönünden belediye sınırları içinde ticari amaçla çalıştırılacak yolcu ve yük taşıtları ile motorsuz taşıtların çalışma şekil ve şartları ile bu taşıtların teknik özelliklerini tespit etmek, çalıştırılabileceği yerler ile güzergâhlarını tespit etmek ve sayılarını belirlemek, bunlara izin ve çalışma ruhsatı vermekle, e) Büyükşehir belediyesinin sınırları içinde, ulaşım, toplu taşıma ve trafik mevzuatının büyükşehir belediyesine verdiği yetki doğrultusunda uygulamaya yönelik yönlendirici karar almak ve görüş oluşturmakla,...” görevli ve yetkilidir kuralı, “Ulaşım Koordinasyon Birimi” kenar başlıklı 21. maddesinde, “(1) UKOME'nin sekreterya hizmetleri, büyükşehir belediye başkanlığı bünyesinde bu amaçla oluşturulacak ulaşım koordinasyon birimi tarafından yürütülür.”; “Görevleri" kenar başlıklı 22. maddesinde ise, “(1) Ulaşım koordinasyon birimi; a) Başkanın emir ve talimatları doğrultusunda gündemi hazırlar ve üyelere duyurur. b) Görüşme tutanaklarını düzenler. c) Alınan kararları yazar, üyelerin imzalarını tamamlatır ve ilgili mercilere gönderir. ç) UKOME toplantılarına üye gönderen kurum ve kuruluşlarla irtibatı sağlar. d) Büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde nazım plana uygun arazi kullanım ve ulaşım planlama çalışmaları doğrultusunda büyükşehir ulaşım planının yapılması için gereken ön çalışmaları yaparak kurula sunar.” hükümlerine yer verilmiştir.
03/05/1986 tarih ve 19096 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğü giren Bakanları Kurulunun 86/10553 sayılı Ticari Araçlara Plakaların Verilmesine Uyulacak Esaslar Hakkında Kararın 1'inci maddesinde ''Bu Karar'da amaç; vatandaşın ulaşım ihtiyacını karşılamak üzere toplu taşımacılığın geliştirilmesi, plaka karaborsacılığının ve korsan taşımacılığın önlenmesi, fiilen çalışmakta olan şoför esnafının haklarının korunması maksadıyla taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına verilecek ticari plakaların sayısı, verilme usul ve esaslarını tespit etmektir'' hükmüne, 4'üncü maddesinde ''Nüfus artışı ve şehrin ulaşım planı dikkate alınmak suretiyle o il ve ilçenin toplu taşıma ihtiyacı, trafik komisyonu tarafından düzenlenecek bir raporla İçişleri Bakanlığı'na bildirilir. Halen plaka tahdidi uygulanan İllerde, taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçları için tespit edilen ticari plaka sayısının artırılması, iade edilenler ile henüz tahsis edilmemiş olanlar dahil, bunların trafik komisyonlarınca dağıtılması, İçişleri Bakanının onayına tabidir." Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce tespit edilip, henüz tahsisi yapılmamış plakalar ile herhangi bir sebeple iade edilen plakaların dağıtımında 5'inci madde hükümleri uygulanır.'' hükmüne, 7'nci maddesinde; ''Trafik komisyonlarınca ticari plaka tahdidi bulunmayan İllerde tahdit konulmasına karar verildiği takdirde o il hakkında bu karar hükümleri uygulanır." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından, 20/03/2019 tarihinde dava dışı A.K.isimli şahıstan devir aldığı ... sayılı taşıma faaliyetinde kullandığı ticari plakasının Antalya Vergi Mahkemelerinden plaka bedellerinin iadesi yönünde verilen iptal kararları neticesinde, talep üzerine plaka bedellerinin iade edilmiş olduğundan bahisle Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı işlemiyle iptaline karar verildiği görülmektedir.
Uyuşmazlıkta, "plaka bedelinin Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından belirlenmesine" yönelik Antalya Büyükşehir Belediyesi UKOME Genel Kurulunun ... gün ve ... sayılı kararının 4-a maddesinin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; kararda hukuka aykırılık bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı istinaf isteminin reddine karar verildiği bu kararın yapılan temyiz incelemesi neticesinde Dairemizin 24/12/2020 tarih ve E:2018/1555, K:2020/6032 sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararı ile onanarak kesinleştiği , Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisinin ... tarihli, ... sayılı meclis kararının iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesince ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ile "Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi'nin ... tarihli, ... sayılı meclis kararı ile, tahditli C plakalar için ilçelere göre bedeller belirlendiği, tahditli C plaka bedeli belirlenirken, Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile C plakası olan gerçek ve tüzel kişilerin ödeyeceği bedelin, yetki belgesi fark etmeksizin sivil plaka ile başvuru yapanların ödeyeceği bedel üzerinden yüzde 50 oranında indirime gidilerek belirlendiği ve yine Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile belirlenen bedellerin 4’er aylık dönemler halinde 6 taksitle ödenmesinin kararlaştırıldığı; davacı şirket açısından bu bedelin araç başına 20.000,00-TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece yapılan değerlendirmede, uyuşmazlık konusu olayda; yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri gereğince taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılacağı açık olduğundan ve tahdit getirilmiş olan plakaların ticari değeri olması, serbest piyasa şartlarında araçtan bağımsız olarak alım satıma konu olabilmesi, bu nedenle malvarlığını artırıcı etki taşıması karşısında, tahditli plakalar için bedel belirlenmesine ilişkin meclis kararında hukuka aykırılık görülmemiştir." gerekçesiyle bu işlem yönünden davanın reddine karar verildiği ve söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile onandığı görülmektedir.
Bu durumda, yukarıda anılan Mahkeme kararlarının incelenmesinden; davalı idare tarafından tahditli plakalar için bedel belirlenerek istenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı açıkça ortaya konulmuş ise de; davacı tarafından ... tarih ve ... sayılı dilekçe ile ... sayılı plakanın çalışma ruhsatını devir alma talebiyle davalı idareye başvurması üzerine Belediye Encümeni'nin, ... tarih ve ... sayılı kararı ile söz konusu plakanın ruhsatının dava dışı A.K.isimli şahıs tarafından davacıya devredildiğinin görüldüğü, henüz devir esnasında bulunmayan ve devir tarihinden sonra plakanın devrini gerçekleştiren A.K.isimli şahıs tarafından "C Plaka Tahditli Satış Bedelinin" iadesi isteminin reddedilmesi üzerine Vergi Mahkemesinde açılan davada işlem iptal edilerek tahsil edilen bedelin iadesine karar verildiğinden ve "C Plaka Tahditli Satış Bedelinin" davacıya ruhsatını devreden A.K.isimli şahsa iadesi sağlandığından plaka dağıtım kararının aradığı ödeme koşulu ortadan kalkmış olacağı gerekçesiyle tesis edilen işlemde plakayı devir alan davacının kusurunun bulunmadığı, plaka dağıtım kararının aradığı ödeme koşulunun plakayı devreden A.K.isimli şahıs nezdinde ortadan kalktığı, plakayı devralan davacı özelinde bir sonuç doğurmayacağı, ayrıca plakanın devrine yönelikte idare tarafından herhangi bir geçersizlik sebebi ya da bir idari işlem tesis edilmediği de değerlendirildiğinde devir alan davacının kötü niyetli olduğundan bahsedilemeyeceği bu sebeple iyiniyetli bir şekilde devralan davacının tasarruf haklarının makul seviyede korunması gerektiği kanaatine varıldığından davacı adına kayıtlı ... sayılı plakanın iptal edilmesine dair işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 05/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Dava dışı A.K. isimli şahıs adına ... tarih ve ... sayılı Antalya İl Trafik Komisyonu kararına bağlı olarak belediye sınırları genelinde öğrenci servisi, personel servisi ve müşteri servisi hizmetlerinde kullanılan araçların denetimlerini kolaylaştırmak, taşımacılığı geliştirmek ve korsan taşımacılığın önüne geçmek ve uygulama birliğini oluşturmak amacıyla Çandır Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile Çandır Belediyesi Servis Araçları Hizmet Yönetmeliğinin uygulamaya geçildiği, bu doğrultuda Çandır Belediyesi sınırları içerisinde okul servisi taşımacılığı yapması için tescil uygunluğu, C plaka tescili ve çalışma izin belgesi verilmesine Çandır Belediyesi Encümenin 19/12/2012 karar verildiği, sonrasında Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ...ayılı kararıyla ... tarih ve ... sayılı UKOME Genel Kurulunun kararı gereği '' C plakalı servis araçlarına tahdit'' getirilmesine karar verilerek, tahditli plaka almaya hak kazananların Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından belirlenen plaka alma bedelinin ödenmesine karar verilmesi neticesinde ... sayılı plakanın tahdit kapsamına alındığı, devamında anılan plakanın 20/03/2019 tarihinde davacıya devir edilmesine müteakiben dava dışı A.K.'ün devrettiği ... plakalı servis aracına ilişkin olarak '' C plaka Tahditli Satış Geliri'', '' C plaka Tahditli Satış Faizi'' ve '' gecikme zammı'' adı altında tahsil edilen plaka bedellerinin iadesi istemiyle açılan davada ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline karar verilmesi bedel iadesi gerçekleştirilen plakaların Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, "plaka bedelinin Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından belirlenmesine" yönelik Antalya Büyükşehir Belediyesi UKOME Genel Kurulunun ... gün ve ... sayılı kararının 4-a maddesinin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; kararda hukuka aykırılık bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı istinaf isteminin reddine karar verildiği bu kararın yapılan temyiz incelemesi neticesinde Dairemizin 24/12/2020 tarih ve E:2018/1555, K:2020/6032 sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararı ile onanarak kesinleştiği , Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisinin ... tarihli, ... sayılı meclis kararının iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesince ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ile "Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclisi'nin ... tarihli, ... sayılı meclis kararı ile, tahditli C plakalar için ilçelere göre bedeller belirlendiği, tahditli C plaka bedeli belirlenirken, Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile C plakası olan gerçek ve tüzel kişilerin ödeyeceği bedelin, yetki belgesi fark etmeksizin sivil plaka ile başvuru yapanların ödeyeceği bedel üzerinden yüzde 50 oranında indirime gidilerek bedel belirlendiği ve yine Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile belirlenen bedellerin 4’er aylık dönemler halinde 6 taksitle ödenmesinin kararlaştırıldığı; davacı şirket açısından bu bedelin araç başına 20.000,00-TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece yapılan değerlendirmede, uyuşmazlık konusu olayda; yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri gereğince taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılacağı açık olduğundan ve tahdit getirilmiş olan plakaların ticari değeri olması, serbest piyasa şartlarında araçtan bağımsız olarak alım satıma konu olabilmesi, bu nedenle malvarlığını artırıcı etki taşıması karşısında, tahditli plakalar için bedel belirlenmesine ilişkin meclis kararında hukuka aykırılık görülmemiştir." gerekçesiyle bu işlem yönünden davanın reddine karar verildiği ve söz konusu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile onandığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta, yukarıda anılan Mahkeme kararlarının incelenmesinden; davalı idare tarafından tahditli plakalar için bedel belirlenerek istenmesine yönelik açılan davalar neticesinde verilen mahkeme kararları gerekçelerinde hukuka aykırılık bulunmadığının açıkça ortaya konulduğu, dava konusu plaka dağıtımına ilişkin şartnamede açıkça plaka dağıtımının içeriği, gerekçeleri ve plaka dağıtımında plaka almaya hak kazanılması için gerekli şartlar içerisinde yer alan plaka bedelinin ödenmesi gerektiği belirtilerek, şartnamede muhammen bedelin belirlendiği, geçici teminatın yatırıldığına dair makbuzun dağıtıma katılmak için gerekli şartlardan olduğu hususlarının da düzenlendiği görülmekte olup, ilgililerden olan davacıya Belediye Encümeni'nin, ... tarih ve ... sayılı devir kararıyla ... sayılı plakanın çalışma ruhsatını devir eden dava dışı A.K. isimli kişinin de şartname koşullarını bilerek dağıtıma katıldığı ve plaka almak için belirlenen bedeli ödediği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, şartname koşullarını bilerek dağıtıma katılan ve plaka almak için belirlenen bedeli kendi istek ve iradesiyle ödeyen dava dışı A.K. isimli kişi tarafından Belediye Encümeni'nin, ... tarih ve ... sayılı devir kararıyla davacıya yapılan devir işleminden sonra anılan plaka bedellerinin iadesi istemiyle açılan vergi mahkemesi kararları doğrultusunda alınan plaka bedelinin A.K. isimli kişiye iadesi üzerine şartname ve plaka dağıtım kararında yer verilen ödeme koşulunun ortadan kalktığının anlaşıldığı, bedel karşılığı verilen plakanın karşılıksız ve dayanaksız hale gelmesi ile bu dağıtım sebebiyle bir plaka alımından bahsedilmesinin mümkün olmadığı sonucuna ulaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyize konu kararın dava konusu işlemin iptali yönünde verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşüncesi ile aksi yönde oluşan çoğunluk kararına katılmıyoruz.