T.C.
DANIŞTAY
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/2574
Karar No : 2025/10512
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Trabzon ilinde taş ocağı işleten davacı tarafından, temdit talebinin 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi uyarınca vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair belgenin verilmediğinden bahisle reddine ve maden ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 25/11/2020 tarih ve 7257 sayılı Kanun'la getirilen değişiklik ile 3213 sayılı Kanun'un 24. maddesindeki "6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belgenin" idareye ibrazının zorunluluk olmaktan çıkarıldığı görülmekle, 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belgenin süresi içinde davalı idareye ibraz edilmediğinden bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği; işlemin dayanağı olan kuralın yürürlükten kaldırılması veya işlemin tesisinden sonra idarî yaptırım uygulanan kişilerin lehine sonuç doğuracak nitelikte düzenleme yapılması hâlinde yeni hukukî durumun dikkate alınması ilkesinden hareketle davacı şirketin 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına ilişkin belgeyi süresi içinde sunmama halinin zorunluluk olmaktan çıkarıldığı anlaşıldığından tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 25/11/2020 tarih ve 7257 sayılı Kanunla getirilen değişiklik ile 3213 sayılı Kanun'un 24. maddenin 13. fıkrasına "Bu madde ile 13 üncü madde kapsamında maden arama ve işletme ruhsatlarının verilmesi, birleştirilmesi, sürelerinin uzatılması, devir ve intikalleri ile çevreyle uyum bedeli iadelerine ilişkin müracaatlarda 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmaması şartı aranır." hükmünün eklendiği, bu hususun gözden kaçtığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacının Trabzon ili dahilinde ve uhdesinde bulunan S:... sayılı ruhsat sahası ile ilgili olarak 15/04/2021 tarihinde ruhsatının süresi dolacağından 16/09/2020 tarihinde süre uzatım talebinde bulunduğu, talebin eklerinde 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair herhangi bir belgenin bulunmadığı tespit edildiğinden davacıya 15/04/2021 tarihine kadar 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair belgenin Genel Müdürlüğe tevdi edilmesi gerektiğinin bildirildiği, 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmadığına dair herhangi bir belge sunulmadığından bahisle maden ruhsatının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun dava konusu işlem tarihindeki haliyle "İşletme ruhsatı ve madenin işletilmesi" başlıklı 24. maddesinin 2. fıkrasında, "Ruhsatların süre uzatım taleplerinde; ruhsat süresinin bitiş tarihinden en geç on iki ay öncesine kadar (…) Genel Müdürlüğün bütçesine gelir kaydedilmek üzere işletme ruhsat taban bedeli yatırılarak, yetkilendirilmiş tüzel kişilerce maden mühendisinin sorumluluğunda hazırlanmış işletme projesi ve aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresinin (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) adresinin ruhsat sahibi tarafından Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur. (Değişik cümle:25/11/2020-7257/3 md.) Bu yükümlülüğe uymayan ruhsat sahiplerine 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve ruhsat süresinin bitiş tarihinden en geç altı ay öncesine kadar da belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeyen ruhsat sahiplerinin talepleri reddedilerek ruhsatları süresi sonunda iptal edilerek ilgili saha ihalelik saha konumuna getirilerek ihale yolu ile ruhsatlandırılır. Genel Müdürlükçe proje üzerinde veya mahallinde yapılan/yapılmış inceleme sonucunda tespit edilen, projedeki teknik eksiklikler ve süre uzatımı talebinde bulunulan ruhsata ilişkin vadesi geçmiş ruhsat harcı, ruhsat bedeli, çevre ile uyum teminatı ve Devlet hakkı gibi mali eksiklikler Genel Müdürlük tarafından ruhsat sahibine iki ay içerisinde bildirilir, eksiklikler yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara 31.054 TL idari para cezası uygulanır. Ruhsat süresinin sonuna kadar eksikliklerin tamamlanmaması durumunda ruhsat süresi uzatılmaz ve bu alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın ihalelik saha konumuna getirilerek ihale yolu ile ruhsatlandırılır. Talebin kabul edilmemesi hâlinde yatırılan işletme ruhsatı taban bedeli iade edilmez. Süre uzatım talebinin uygun görülmesi hâlinde ise en geç ruhsat süre sonundan itibaren bir ay içinde işletme ruhsatının süresi, işletme ruhsatının süresinin bitim tarihinden itibaren uzatılır. Ruhsat süresi dolan ruhsat sahalarında maden işletme faaliyetleri yapılamaz" hükmü, ek fıkrasında da "(Ek fıkra:25/11/2020-7257/3 md.) Bu madde ile 13 üncü madde kapsamında maden arama ve işletme ruhsatlarının verilmesi, birleştirilmesi, sürelerinin uzatılması, devir ve intikalleri ile çevreyle uyum bedeli iadelerine ilişkin müracaatlarda 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmaması şartı aranır." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesinin ikinci fıkrasında 25/11/2020 tarihli ve 7257 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesiyle yapılan değişiklik ile bu fıkrada yer alan “6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmaması şartıyla” ibaresi madde metninden çıkarılsa da, aynı Kanun değişikliği ile "bu madde ile 13 üncü madde kapsamında maden ve işletme ruhsatlarının, verilmesi, birleştirilmesi, sürelerin uzatılması, devir ve intikalleri ... 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmaması şartı aranır." ibaresinin eklendiği görülmekle Maden Kanunu'nun 24. maddesi gereği, ruhsat süresinin bitiş tarihinden en geç altı ay öncesine kadar, 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmaması şartının devam ettirildiği açıktır.
Bu durumda davacı tarafından maden işletme süresi sona ermeden önce 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vergi borcu bulunmadığına ilişkin belgenin idareye sunulmadığı görüldüğünden davacının temdit talebinin reddi ile ruhsatının iptaline ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 29/12/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy