T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/3944
Karar No : 2025/6172
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... Kurumu Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU :
1-) Davacının eyleminin “Kabul veya taahhüt beyanlarına uymama” şeklindeki etik ihlal kapsamına girdiği gerekçesiyle, 2 yıl süreyle Kuruma önerilen, Kurumca desteklenme kararı verilen veya yürütülmekte olan her türlü proje, burs ve etkinlikteki görevlerinin sonlandırılmasına, Kuruma yapacağı yeni başvurularının kabul edilmemesine, Kurum yayın organlarında yayın ve Kurum destekli toplantılarda sunum yapmamasına, Kurum tarafından verilen ödüllere aday gösterilmemesine ilişkin ... tarih, ... sayılı TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu(AYEK) kararına yapılan itirazın reddine dair Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığı'nın (TÜBİTAK) ... tarih ve ... sayılı işlemi ile;
2-) Bu işleme dayanak teşkil eden TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği’nin 9. ve 10. maddelerinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Dava konusu Yönetmelik maddelerine ilişkin olarak; TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin 3. maddesinde “Bu Yönetmelik, 17/07/1963 tarihli ve 278 sayılı Türkiye Bilimsel Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanun’un 1., 3., 4., 5. maddeleri ile TÜBİTAK Bilim Kurulunun Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 4., 4A maddesinin 1. fıkrasının e) ve j) bendlerine dayanılarak hazırlanmıştır.” hükmü olduğu, 278 sayılı Kanun'un 1., 3. ve 5. maddelerinin 09/07/2018 tarih ve 30473 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 98. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı ve dava konusu Yönetmelik hakkında mevzuata uygunluğu sağlamak amacıyla yeniden bir düzenlemenin yapılmadığı, dava konusu maddelerin kanuni bir dayanağının olmadığı, tali nitelik taşıması gereken ve Kanunun uygulanmasını göstermek üzere çıkarılması gereken Yönetmelik ile yaptırımlar ve süresinin belirlendiği, hakkında yaptırım kararı alınan kişi hakkında maddede sayılan yaptırımlardan herhangi biri/birkaçı veya tamamının uygulanabileceğinin belirtildiği, bu düzenlemeyle ne bis in idem ilkesinin açıkça ihlal edildiği, ayrıca hangi fiile hangi yaptırımın uygulanacağının belirlenmediği, düzenlemenin Anayasa'nın 2. maddesinde yer alan hukuki güvenlik ilkesine, 13. maddesinde yer alan ölçülülük ilkesine, 38. maddesinde yer alan suç ve cezaların kanuniliği ilkesine, 123/1. maddesinde yer alan kanuni idare ilkesine, 130. maddesinde yer alan öğretim elemanlarının mesleki konularına ilişkin hususların kanunla düzenlenmesi ilkesine açıkça aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
Dava konusu bireysel işleme ilişkin olarak ise; Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi ... Bölümü’nde ... olarak görev yaptığı, laboratuvarında çalışan ve “...” adlı ortak çalışmayı yaptıkları doktora öğrencisinden, anılan yayının herhangi bir dergide yayınlanması için dijital ortamda göndermesini talep ettiği, öğrencinin yabancı uyruklu olup Türkçe’yi az anladığı için, kendisinin tek yazar olduğu “...” adlı makalesini TÜBİTAK’ın ... Dergisi’ne dijital ortamda gönderdiği, söz konusu makalenin herhangi bir dergiye gönderilmediği düşüncesi ile “..." başlıklı çalışmasını ... Dergisi’ne gönderdiği, makalelerin benzer olduğu, ... Dergisi tarafından makalenin hakem sürecinin tamamlandığı ve kabul edileceğine ilişkin e-mail geldiğinde yanlışlığın anlaşıldığı, anılan dergiye makalenin geri çekilmesi için e-mail atıldığı, ancak davalı idarece yazının geri çekilmeyerek etik ihlal incelemesi başlatıldığı, soruşturma ile ilgili en temel delil olan kabul ve taahhüt beyanının da gönderilmediği, ihlalin çifte yayım olduğunun bildirildiği ve savunmanın hatalı zemin üzerinde yapılmasına sebebiyet verildiği, kabul ve taahhüt beyanı tarihinde makalesini başka herhangi bir dergiye göndermediği, dava konusu işlemin sebebinin somut olay açısından mevcut olmadığı
ve yürürlükten kaldırılan kanuni düzenlemeye dayalı olarak yaptırım uygulanmasına karar verildiği, dava konusu uygulama işleminin ve dayanağı olan TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin 9. ve 10. maddelerinin açıkça hukuka aykırı olduğu, ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI :
Usul yönünden; davanın Danıştay Kanunu’nun 24. maddesinde belirtilen Danıştay'da ilk derece olarak görülecek davalar arasında yer almadığı, dava konusu Yönetmeliğin tüm ülkede, herkese uygulanacak genel düzenleyici hükümler içermediği, huzurdaki davanın görüm ve çözüm yerinin İdare Mahkemeleri olduğu, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiği; işbu dava açısından davacının en geç dergiye başvuru tarihi olan 23/06/2022 tarihinde Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nden haberdar olduğu düşünüldüğünde, hukuka aykırı olduğunu düşündüğü düzenleyici işleme karşı en geç 23/06/2022 tarihinden itibaren 60 gün içinde dava açabileceği, davanın süreaşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiği; davacının dava konusu Yönetmelik maddelerinin iptalini talep etmede hukuki yararı olmadığı belirtilmektedir.
Esas yönünden; dava konusu Yönetmelik maddelerine ilişkin olarak, TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin davacının iddiasının aksine yasal mesnedinin olduğu, 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 278 Sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırılan maddelerinin aynı şekilde yürürlüğe girdiği, anılan Kararnamenin 582-597. maddelerinin TÜBİTAK ile ilgili hükümleri içerdiği, Kurumun kendi görev alanını ilgilendiren bir konuda yönetmelik çıkarmasında hukuka aykırılık bulunmadığı, 278 Sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunun Kurulması Hakkında Kanun, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile TÜBİTAK Yönetim Kurulunun Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik kapsamında, anılan mevzuatlarla kendisine tanınmış olan “Düzenleyici İşlem Yapma Yetkisi”ni hukuka uygun olarak kullandığı, "Suç ve Ceza" ihdas edilmediği, TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu'nun önerdiği yaptırımların ceza hukuku anlamında ceza olmadığı gibi disiplin cezası da olmadığı, idari bir yaptırım niteliğinde olduğu, etik kurallara uymamanın yaptırımının "Belirli sürelerle TÜBİTAK desteği alamama" ve "uyarma hariç AYEK yaptırımı alanların yürütmekte oldukları projelerle ilişkilerinin kesilmesi” olarak belirlediği, bu tarz düzenleyici işlemlerin temel normlara, Anayasa'ya, hukuk düzeninin getirdiği sınırlamalara uyularak idareler tarafından yapılabileceği, ayrıca kanun çıkarılmasına gerek bulunmadığı, etik kuralların esasen serbest iradeyle uyulması kabul veya taahhüt edilen ilkeler olduğu, davacının Kuruma başvurduğu tarihte (23/06/2022 tarihinde) etik kurallara aykırı davranması halinde tüm TÜBİTAK mevzuatının uygulanacağını ve yaptırım alacağını kabul ve taahhüt ettiği, yaptırımların nihai amacının ihlâllerin gelecekte de devam etmesini önlemek ve verilen hizmetin, kamu kaynaklarının (desteklerinin) gerçekten bilim dünyasına katkısı olabilecek etik kurallara uygun, özgün çalışmalara ulaşmasını sağlamak olduğu, TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin dava konusu maddelerinde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.
Dava konusu işleme ilişkin olarak, dava dilekçesindeki iddiaların somut gerçekliğe uygun olmadığı, davacının aynı makale ile 23/06/2022 tarihinde kendi dergileri olan ... Dergisi'ne, 04/07/2022 tarihinde ise ... Dergisi'ne başvurduğu, davacının ... Dergisi'nden makalesini çekmediği ve makalenin 28/11/2022 tarihinde online olarak basıldığı, bilim etiği ve mevzuat kapsamında aynı makalenin eş zamanlı olarak iki farklı dergiye gönderilmesinin hiçbir haklı mazereti olamayacağı, davacının iki dergideki işlemleri bilerek, isteyerek kasten devam ettirdiği, tüm Dünyada etik uygulamanın makalenin değerlendirme sürecinin yalnızca tek bir dergide gerçekleştirilmesi gerektiği yönünde olduğu, durum fark edilmeseydi iki tane yayın yapılacağı, bu durumun derginin değerlendirme sürecine şaibe düşüreceği ve TÜBİTAK'a kurumsal anlamda zarar verecek bir husus olduğu, söz konusu makalenin yazarın öğrencisi tarafından TÜBİTAK sistemine yüklendiği, 17/10/2022'de yapılan düzeltmelerin yazar tarafından değil öğrencisi tarafından yapıldığının anlaşıldığı, makaleyi davacı yazdığına ve öğrenci yazmadığına göre makalenin nasıl düzeltildiği hususunun ziyadesiyle ilginç ve bilim etiği yönünden düşündürücü olduğu, öğrencinin düzeltmeleri yaparken yazara hiç mi danışmadığı sorusunu akla getirdiği, sorumlu yazarın başvuru sistemine giriş bilgilerini ve şifresini mevzuata aykırı bir şekilde 3. şahıslarla paylaşmasının da etik ihlal olduğu ve hukuka aykırı davranıldığını gösterdiği, davacının savunmasında, makalenin öğrencisi tarafından diğer dergiye gönderildiğinden yürütülen işlemlerden haberi olmadığı, ... Dergisi'nden proof düzeltme geldiğinde haberi olduğu, ancak utandığı için derginin editörüne durumu yazamadığını beyan ettiği, bunların açık ikrar olduğu, savunmasında da ikrar olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığının (TÜBİTAK) ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işleme dayanak teşkil eden TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin 9. ve 10. maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
Anayasanın "Yönetmelikler" başlıklı 124. maddesinde; Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabileceği hükme bağlanmıştır.
278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanunun, Kurumun kuruluş amacını belirleyen 1. maddesinde; Kurumun, Türkiyenin rekabet ve refah gücünü arttırmak ve sürekli kılmak için; toplumun her kesimi ve ilgili kurumlarla işbirliği içinde ulusal öncelikler doğrultusunda bilim ve teknoloji politikaları geliştirmek, bunları gerçekleştirecek alt yapının ve araçların oluşturulmasına katkı sağlamak, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek, desteklemek, koordine etmek, yürütmek, bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak amacıyla kurulmuş olduğu belirlenmiştir. Kurumun görevleri de 2. maddede ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Kanunun 3. maddesinde, Kurumun organ ve birimleri sayılmış, 5. maddesinde de başkanın görev ve yetkileri sayılmak suretiyle belirtilmiştir.09/07/2018 tarihli 703 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 98. maddesiyle Kanunun adı "Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun" olarak değiştirilmiştir.
Dava konusu Yönetmelikte, TÜBİTAK'a önerilen, Kurum tarafından desteklenen, sonuçlanan akademik projeler ve destekler, teşvik ve ödül faaliyetleri ile Kurum tarafından yayımlanmış veya Kuruma yayımlanmak üzere gönderilmiş her türlü yayınla ilgili, Kurumun değerlendirme, izleme ve karar verme süreçlerinde yer alan hakem, danışman, uzman, editör, panelist, moderatör, izleyici, raportör, komite veya kurul üyesi ve benzeri görevlerin bu görevleriyle ilgili, etik kural ihlallerine ilişkin usul ve esaslar ayrıntılı olarak düzenlenmiş, etik kurallara aykırı davranışlar 9. maddede sayılmak suretiyle belirtilmiş, uyarı ve yaptırımlara ise Yönetmeliğin 10. maddesinde yer verilmiştir.
Yukarıda aktarılan Kanun ve Yönetmelik maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden de anlaşılacağı üzere, TÜBİTAK' ın kuruluş amacı, bilimsel ve teknolojik gelişmelere katkı sağlayacak araştırma faaliyetlerini destekleyerek bilim ve teknoloji kültürünün yerleşmesini ve gelişmesini sağlamaktır.
TÜBİTAK' ın bu kuruluş amacını tam ve gereği gibi yerine getirebilmesi için desteklenen projelerin sözleşmelerinde öngörülen amaç, yöntem, konu ve çalışma programı çerçevesinde yürütülüp yürütülmediğinin belirlenmesini sağlayacak bir denetim mekanizması oluşturulması gerektiği kuşkusuzdur. Gerek proje içeriğini belirleyen sözleşmeye gerek bilimsel etiğe aykırı durumların tespit edilmesi halinde tespit edilen aykırılıkların giderilmesi için bazı önlemler alınması da bu denetim mekanizmasının doğal ve zorunlu bir sonucudur.
Bir başka anlatımla, bilimsel ve teknolojik araştırma faaliyetlerine ilişkin projelerin denetlenmesi bu projelerin sonuçlarının bilimsel ve teknolojik gelişmeye katkı sağlayacak nitelikte olmasını temin etmek bakımından zorunluluk arz etmektedir. Tespit edilen aykırılıklar açısından bu aykırılıkların türüne bağlı olarak caydırıcı bazı yaptırımlar uygulanmasının da aykırılıkların önlenmesi ve tekrarlanmaması bakımından zorunlu ve gereklidir.
Dava konusu Yönetmelik maddeleri bu açıklamaların ışığı altında değerlendirildiğinde, araştırma projelerinin içeriğini belirleyen sözleşmelerde taahhüt edilen hususlara aykırılığın tespiti halinde sorumluluğu bulunan ilgililerine yönelik uygulamanın Yönetmelikle belirlenmiş olduğu anlaşılmaktadır.
Bu açıklamalar karşısında, dava konusu Yönetmelik maddelerinde dayanağı Kanuna, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Davacı hakkında tesis edilen birel işleme gelince; internet sitelerinde ... Dergisi Yayın Politikası ve Etik Kuralları yer almış olup, burada dergilerine gönderilen makalenin akabinde başka bir dergiye de sunulmasının basım ve etik kurallarına uygun olmadığı ifade edilmiş olup, olayda davacı tarafından bu dergiye başvurulduğunda bu durumu kabul ettiği tüm dünyada da etik uygulamanın makalenin değerlendirme sürecinin yalnızca tek bir dergide gerçekleştirilmesi gerektiği yönünde olduğu kuşkusuzdur.
Bu durumda, davacının yukarıda aktarılan dergiye gönderdiği makaleyi başka bir dergiye de gönderdiği hususu sabit olduğundan, davacı hakkında tesis olunan işlemde de, hukuka ve mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY :
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi ... Bölümü’nde ... olarak görev yapan davacı tarafından, 23/06/2022 tarihinde "..." başlıklı tek yazarlı makalesi ile TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi'ne başvuru yapılmıştır.
Davacı, 04/07/2022 tarihinde de aynı nitelikte "'...” adlı makalesi ile ... Dergisi'ne başvuru yapmıştır.
TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi'nin Editör ve Hakem görüşleri sonrasında makale revizyon için 26/08/2022 tarihinde davacıya gönderilmiştir. Davacı da 17/10/2022 tarihinde revize edilmiş makaleyi ve hakem görüşlerine cevaplarını anılan dergiye geri göndermiştir.
Bu arada aynı makale 01/11/2022 tarihinde ... Dergisi'nden de kabul kararı almıştır. Davacı tarafından, makale kabul edilince ... Dergisi'ne 800 Dolar ödeme yapılmıştır.
16/11/2022 tarihinde de anılan makalenin TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi'nde basılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine davacı tarafından, 21/11/2022 tarihinde makalenin ve ödeme işleminin iptali için ...Dergisi'ne e-mail atılmıştır. Anılan dergi tarafından, makalenin çekilmesinin mümkün olduğu ancak para iadesinin mümkün olmadığı belirtilmiştir.
TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi tarafından, 25/11/2022 tarihli e-mail ile makalenin basım taslağı son kontrol için davacıya gönderilmiştir. Anılan e-mailde düzeltme istekleri ya da düzeltme olmadığını 15 gün içinde bildirmediği takdirde makalenin işlemden kaldırılacağı da belirtilmektedir.
28/11/2022 tarihinde de makale ... Dergisi'nde online olarak basılmıştır. Davacı bu kez aynı tarihte TÜBİTAK dergisine e-mail atıp yayını çekmek istediğini iletmiş, ancak herhangi bir gerekçe belirtmemiştir.
Davacı 07/12/2022 tarihli, TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi editörüne yazdığı e-mail ile, beraber çalıştığı lisans üstü öğrencilerin başka bir yayınla ilgili düzeltme yapmasını istediği halde yanlış anlayarak bu makalenin düzeltmesini yapıp gönderdiği, ayrıca önceki e-mailde düzeltme istekleri ya da düzeltme olmadığını 15 gün içinde bildirmediği takdirde makalenin işlemden kaldırılacağının belirtildiği gerekçesi ile yayını çekmek istediğini tekrar iletmiştir.
Cevaben TÜBİTAK tarafından yayımlanan ... Dergisi editörünün yazdığı 07/12/2022 tarihli e-mail ile; "iki yayının da aynı verilerden üretildiği ve %85 benzerlik oranı olduğu, davacının anılan yayınları iki farklı dergiye göndermek sureti ile makale taslağını ... Dergisi'ne iletirken "makale taslağının yayımlanmadığı, başka dergiye gönderilmediği" beyanına aykırı davrandığı, bu nedenle makalenin işlemden kaldırıldığı ve etik kuruluna sevk edileceği" bildirilmiştir.
Davacı, 08/12/2022 tarihli e-mail ile; öğrencisinin yanlış anlaması ile hatanın yapıldığı, laboratuvarında yangın çıktığından süreci takip edemediği, 800 dolar para iadesinin mümkün olmadığını öğrenince makalenin geri çekilmesini istediğini belirtmiştir.
TÜBİTAK Başkanlığı'nın ... tarih, ... sayılı yazısı ile, davacı hakkında etik ihlal yaptığı iddiası üzerine inceleme başlatılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda ... tarih, ... sayılı TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu(AYEK) kararı ile; aynı makalenin eş zamanlı olarak iki farklı dergiye gönderilip yayımlandığı tespit edildiğinden, davacının eyleminin dava konusu TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin 9. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde yer alan “Kabul veya taahhüt beyanlarına uymama” şeklindeki etik ihlal kapsamına girdiği belirtilerek, aynı Yönetmeliğin 10.,3.b. maddesi gereğince davacıya 2 yıl süreyle yaptırım uygulanması ve yine aynı Yönetmeliğin 10.4. maddesi gereği davacının Kuruma önerilen, Kurumca desteklenme kararı verilen veya yürütülmekte olan her türlü proje, burs ve etkinlikteki görevlerinin sonlandırılması, Kuruma yapacağı yeni başvurularının kabul edilmemesi, Kurum yayın organlarında yayın ve Kurum destekli toplantılarda sunum yapmaması, Kurum tarafından verilen ödüllere aday gösterilmemesi kararı alınmıştır.
Anılan kararın bildirimine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işleme davacı tarafından itiraz edilmiş, ancak dava konusu ... tarih, ... sayılı karar ile, verilen kararın değişmesini sağlayacak yeni bir durum olmadığı gerekçesi ile davacının başvurusu reddedilmiştir.
Bunun üzerine davacı tarafından, anılan işlem ve bu işleme dayanak teşkil eden TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği'nin 9. ve 10. maddelerinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN: Davalı idarenin usule ilişkin iddiaları kabul edilmeyerek işin esası incelendi.
ESAS YÖNÜNDEN
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasa'nın 124. maddesinde; “Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler. Hangi yönetmeliklerin Resmî Gazetede yayımlanacağı kanunda belirtilir.” hükmü yer almıştır.
278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanun’un "Kuruluş amacı" başlıklı 1. maddesinde; Türkiye'nin rekabet gücünü ve refahını artırmak ve sürekli kılmak için; toplumun her kesimi ve ilgili kurumlarla iş birliği içinde, ulusal öncelikler doğrultusunda bilim ve teknoloji politikaları geliştirmek, bunları gerçekleştirecek alt yapının ve araçların oluşturulmasına katkı sağlamak, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek, desteklemek, koordine etmek, yürütmek; bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak amacıyla, tüzel kişiliğe, idari ve mali özerkliğe sahip Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığıyla ilgili "Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu" kurulmuştur. Kurumun kısa adı TÜBİTAK'tır." düzenlemesi bulunmaktadır.
Kurumun görevleri de 2. maddede ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Kanunun 3. maddesinde, Kurumun organ ve birimleri sayılmış, 5. maddesinde de, başkanın görev ve yetkileri sayılmak suretiyle belirtilmiştir.
278 sayılı Kanun'un 4. maddesinin "Bilim Kurulunun görev ve yetkileri" başlıklı (d) bendinde; "6)Kuruma ve proje yönetimine ilişkin yönetmelikleri ve esasları hazırlatmak, değiştirmek, kaldırmak veya onaylamak." ibaresi; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Bilim Kurulunun Çalışma Usul Ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin "Bilim Kurulunun görevleri" başlıklı 4/A maddesinde de; "e) Kuruma, proje yönetimine, destek ve teşviklere ilişkin yönetmelikleri ve esasları hazırlatmak, değiştirmek, kaldırmak veya onaylama." ibaresi bulunmaktadır.
09/07/2018 tarihli 703 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 98. maddesiyle Kanunun adı "Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun" olarak değiştirilmiştir. Anılan Kanun maddesi ile 278 sayılı Kanun'un bazı maddeleri ile birlikte 1., 3., 5. maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.
15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile TÜBİTAK Bilim Kurulu, TÜBİTAK Yönetim Kurulu olarak düzenlenmiştir. 278 Sayılı Kanun'da yürürlükten kaldırılan maddeler 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile aynı şekilde yürürlüğe girmiştir. 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 582. ila 597. maddeleri TÜBİTAK ile ilgili hükümleri içermektedir.
4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin “Amaç ve kuruluş” başlıklı 582. maddesinde; “(7) Türkiye'nin rekabet gücünü ve refahını artırmak ve sürekli kılmak için toplumun her kesimi ve ilgili kurumlarla işbirliği içinde, ulusal öncelikler doğrultusunda bilim ve teknoloji politikaları hakkında çalışmak, bunları gerçekleştirecek altyapının ve araçların oluşturulmasına katkı sağlamak, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek, desteklemek, koordine etmek, yürütmek, bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak amacıyla tüzel kişiliğe, idari ve mali özerkliğe sahip, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığıyla ilgili ve özel bütçeli Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu kurulmuştur. Kurumun kısa adı TÜBİTAK 'tır. (2) Kurum, bu Bölümde hüküm bulunmayan hallerde özel hukuk hükümlerine tâbidir. Kurumun merkezi Ankara'dadır.” hükmü bulunmaktadır.
4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Tanımlar" başlıklı 583. maddesinde; "(1) Bu Bölümün uygulanmasında; a) Bakan: Sanayi ve Teknoloji Bakanını, b) Bakanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını, c) Başkan: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanını, ifade eder." hükmü bulunmaktadır. "Kurumun görevleri" başlıklı 584. maddesinde ise; " (1) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunun görevleri şunlardır:
a) Bilimsel ve teknolojik alanlarda, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini desteklemek, koordine etmek, izlemek, yapmayı özendirmek ve yapmak, bu amaçla program ve projeler geliştirmek.
b) Ülkemizin bilim ve teknolojiye, buluş ve yeniliğe dayalı rekabet gücünün yükseltilmesine, ekonomik ve sosyal gelişimine, ülke güvenliğine, insan ve çevre sağlığına katkı sağlamaya dönük stratejik alanlarda araştırmalar yapmak ve yaptırmak, teknoloji altyapısını güçlendirmek amacıyla merkezler ve enstitüler kurmak.
c) Kurum bünyesinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerini yapan merkezlerde, enstitülerde ve birimlerde geliştirilen teknolojilerin üretimde ve ihtiyaç duyulan alanlarda tanıtılmasını, kullanılmasını veya bunlardan daha kolay yararlanılmasını sağlamak için gerekli ortamları ve yönetim yöntemlerini hazırlamak ve bu teknolojilerin ülke ekonomisine, sınaî ve sosyal gelişmeye katkıda bulunacak ticari değerlere dönüşmesini sağlamak, bu amaçla ilgili Bakanın onayı üzerine şirket kurmak, kurulmuş şirketlere ortak olmak.
ç) Kamu ve özel sektörün teknolojik araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetlerine etkin katılımını sağlayacak teşvik ve destek sistemlerini geliştirmek ve uygulamak, erken aşamadaki gelişme potansiyeli olan buluşların ticarileştirilmesi amacıyla faaliyet gösteren tüzel kişi ve fonları desteklemek, bu amaçla ilgili Bakanın onayı üzerine şirket kurmak, kurulmuş şirketlerde imtiyazlı pay sahibi olmak, kamu ve özel sektörün araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri sonucu elde edecekleri çıktıların ticari değere dönüştürülmesini desteklemek, sanayinin üniversite ve araştırma kurum ve kuruluşları ile işbirliği yapmasını sağlayacak programlar geliştirmek ve bu işbirliğinin somut hale dönüşebileceği ortamları oluşturmak, bu alanlarda girişimciliği desteklemek, fikri ve sınaî haklara ilişkin destek vermek, bu bentte sayılan amaçlarla Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda teminatlı veya bir defaya mahsus olmak üzere teminat alınmaksızın hibe niteliğinde ve/veya geri ödemeli destekler vermek ve ön ödemede bulunmak.
d) Türkiye’nin taraf olacağı bilimsel ve teknolojik yardım ve işbirliği anlaşmalarının hazırlanması ve müzakeresinde Cumhurbaşkanlığına önerilerde bulunmak ve bu anlaşmaların izlenme ve uygulanmasında ilgili mevzuat çerçevesinde görev almak.
e) Görev alanına giren faaliyetlerle ilgili yerli ve yabancı araştırma kurumları ve araştırıcılarla her türlü bilimsel ve teknik işbirliği yapmak ve bu kurumlara, gerekirse üye olmak, uluslararası bilimsel ve teknik anlaşmalara Türkiye adına taraf olmak.
f) Görev alanına giren konularda ulusal ve uluslararası kongre, seminer, kollokyum gibi bilimsel toplantıları desteklemek, düzenlemek ve bunlara katılmak.
g) Ülkemiz genelinde bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak, bu amaçla Kurumun ilgi ve faaliyet alanlarında Türkçe ve yabancı dillerde süreli ve süresiz yayınlar yapmak, çoklu ortamlarda doküman ve belge oluşturmak ve bu tür yayınları ve etkinlikleri desteklemek.
ğ) Dokümantasyon, bilgi sistemleri, bilgi bankaları, veri tabanları, kütüphane ve arşiv gibi bilimsel ve teknolojik destek birimleri kurmak, mevcut ulusal ve uluslararası yapı ve sistemlerle işbirliği yapmak, araştırma ve eğitim kuruluşları arasında araştırma ve eğitim amaçlı elektronik haberleşme hizmeti verecek ağlar kurmak, işletmek ve bu ağların yurt içi ve yurt dışındaki ağlarla bağlantısını sağlamak.
h) Bilim adamlarının, araştırıcıların yetiştirilmeleri ve geliştirilmeleri için olanaklar sağlamak, bu amaçla ödüller vermek, öğrenim ve öğrenim sonrasında üstün başarısıyla kendini gösteren gençleri izleyerek onların yetişme ve gelişmelerine yardım etmek, burslar vermek, yarışmalar düzenlemek ve yayınlar yapmak,
ı) Bilimsel ve teknolojik gelişmeleri aktarmak, bu alanlardaki yönetsel bilgi ve becerilerin artırılmasına yönelik danışmanlık hizmeti vermek, eğitimler yapmak ve yaptırmak.
i) Bu maddede belirtilen amaçların gerçekleştirilmesi ve görevlerin yerine getirilebilmesi ile ilgili her türlü faaliyette bulunmak ve gerekli desteği sağlamak...." hükmü bulunmaktadır.
4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Yönetim Kurulu" başlıklı 586. maddesinin 1. fıkrasında; "(1) Yönetim Kurulu, yedi üyeden oluşur. Yönetim Kurulu, Kurumun en üst karar organıdır. Başkan, Kurumun ve Yönetim Kurulunun Başkanıdır. Yönetim Kurulunun toplantı ve karar yeter sayısı dörttür." kuralı; "Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri" başlıklı 587. maddesinin (e) bendinde; "e) Kuruma ve proje yönetimine ilişkin yönetmelik taslaklarını ve esasları hazırlatmak ve onaylamak, meri mevzuata ilişkin değişiklikler üzerinde çalışmak" ibaresi bulunmaktadır. "Başkanlık" başlıklı 588. maddede de; "(1) Başkanlık; Başkan ve iki Başkan Yardımcısı ile Genel Sekreterden oluşur.(2) Başkanın görev ve yetkileri şunlardır:
a) Kurumu temsil etmek.
b) Yönetim Kuruluna Başkanlık etmek.
c) Yönetim Kurulunun belirlediği ilke, usul ve öncelikler doğrultusunda Kurumu yönetmek.
ç) Yönetim Kuruluna sunulmak üzere Kurumun yıllık çalışma raporu, araştırma ve iş programı ile bütçesini hazırlamak.
d) Yurt içinden ve yurt dışından yardım ve bağışları kabul etmek.
e) Kurumun burs ve süreli yayınlarına karar vermek.
f) Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri arasında sayılmayan işler ile Yönetim Kurulu
tarafından kendisine yetki verilen işleri yapmak.
g) Bu Bölüm ve ilgili diğer mevzuat hükümleriyle kendisine verilen işleri yapmak...." kuralı bulunmaktadır.
19/02/2019 tarih, 30691 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Yönetim Kurulunun Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin "Yönetim Kurulunun görevleri" başlıklı 5. maddesinin (e) bendinde de; "Kuruma ve proje yönetimine ilişkin yönetmelik taslaklarını ve esasları hazırlatmak ve onaylamak, meri mevzuata ilişkin değişiklikler üzerinde çalışmak." ibaresi bulunmaktadır.
TÜBİTAK Bilim Kurulu’nun... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek yürürlüğe giren ve davacı hakkında tesis edilen bireysel işleme dayanak alınan dava konusu TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği’nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde;" (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Araştırma ve Yayın Etiği Kurulunun görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve esaslarını belirlemektir." hükmü, "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde;" (1) Bu Yönetmelik; a) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumuna önerilen, Kurum tarafından desteklenen, sonuçlanan akademik projeler ve destekler, teşvik-ödül faaliyetleri ile Kurum tarafından yayımlanmış veya Kuruma yayımlanmak üzere gönderilmiş bulunan her türlü yayınla ilgili, b) Kurumun değerlendirme, izleme ve karar verme süreçlerinde yer alan hakem, danışman, uzman, editör, panelist, moderatör, izleyici, raportör, komite veya kurul üyesi ve benzeri görevlilerin bu görevleriyle ilgili, etik kural ihlallerine ilişkin konuları kapsar." hükmü; "Dayanak" başlıklı 3. maddesinde; "(1) Bu Yönetmelik, 17/07/1963 tarihli ve 278 sayılı Türkiye Bilimsel Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanunun 1 inci, 3 üncü, 4 üncü, 5 inci maddeleri ile TÜBİTAK Bilim Kurulunun Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in 4 üncü, 4/A maddesinin 1 inci fıkrasının e) ve f) bendlerine dayanılarak hazırlanmıştır." hükmü bulunmaktadır.
Aynı Yönetmeliğin "Etik kurallara aykırı davranışlar" başlıklı 9. maddesinde; "(1) Etiğe aykırı başlıca davranışlar şunlardır:
a) Uydurma: Hayali veriler sunmak, rapor etmek veya yayımlamak,
b) Çarpıtma: Değişik sonuç verebilecek şekilde araştırma araç gereçleri, işlemleri veya kayıtlarında değişiklik yapmak veya sonuçları değiştirmek,
c) Aşırma: Başkalarının fikirlerini, yöntemlerini, verilerini, yazılarını ve şekillerini sahiplerine usulüne uygun atıf yapmadan kullanmak veya gerektiğinde sahiplerinden izin almadan kendisine aitmiş gibi kullanmak,
ç) Tekrar yayım: Bir araştırmanın sonuçlarını, daha önce yayımlanma durumunu belirtmeden birden fazla kez yayımlamak veya yayımlamak için girişimde bulunmak,
d) Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırarak birden fazla sayıda yayın yapmak veya yayın yapmak için girişimde bulunmak,
e) Destekleyen kuruluşu belirtmeme: Desteklenerek yürütülen araştırmaların sonuçlarını içeren sunum veya yayınlarda destek veren kurum ya da kuruluşun desteğinin belirtilmesi gerekirken belirtmemek,
f) Haksız yazarlık: Birden fazla araştırmacıyla yapılan araştırmaların sonuçlarının
sunum veya yayımında, yazarlık sıfatını hak edecek düzeyde katkısı bulunanın ismini
çıkarmak, yazarlık sıfatını hak edecek düzeyde katkısı olmayanı yazar olarak eklemek veya
yazar sıralamasını uygun olmayan bir biçimde düzenlemek,
g) Yayımlanmış veya yayına sunulmuş kendi çalışmasından usulüne uygun olarak kaynak göstermeden alıntı yapmak,
ğ) Kurumca sağlanan kaynakları amacına veya usulüne aykırı biçimde kullanmak,
h) Kabul ve taahhüt beyanlarına uymama: Kuruma sunulan araştırma, yayın ve diğer faaliyetlerde öngörülen kabul ve taahhüt beyanlarına uymamak, doğru olmayan, yanıltıcı veya eksik beyanda bulunmak,
ı) Görevi ihmal veya kötüye kullanma: Kurumun iş ve değerlendirme süreçlerinde yer alan hakem, danışman, uzman, editör, panelist, moderatör, izleyici, raportör, komite veya kurul üyeliği ve benzeri görevleri yerine getirirken usulüne uygun davranmamak, görevi ihmal etmek veya kötüye kullanmak,
i) Asılsız veya dayanaksız olarak etik kural ihlali iddiasında bulunmak.
j) (Mülga:12/05/2018-277BK)
Anılan Yönetmeliğin "Uyarı ve Yaptırımlar" başlıklı 10. maddesinde ise; "(1) Etik kural ihlali tespiti yapılması durumunda, kurul etik kural ihlalinin kasıt ya da ağır ihmal sonucu gerçekleşmediğine karar verirse, ilgili kişi bundan sonraki bilimsel çalışmalarında daha dikkatli olması konusunda Kurul Başkanı tarafından yazılı olarak uyarılır.
(2) (Değişik:12/05/2018-277BK) Etik kurallara aykırı davranışın kasıt ya da ağır ihmal sonucu gerçekleşmesi, inandırıcı ve yeterli belgelerle ispatlanması durumunda; Başkanlık onay tarihinden başlamak üzere söz konusu eylemin niteliği, kusurun ağırlığı ve yaptırım kararının sonuçları da dikkate alınarak kişilere üçüncü fıkrada sayılan yaptırımlar uygulanır.
(3) (Ek: 12/05/2018-277BK) Kasıt ya da ağır ihmalle gerçekleştirilen fiiller aşağıda belirtilmiştir:
a) “Destekleyen kuruluşu belirtmeme” veya “Yayımlanmış veya yayına sunulmuş kendiçalışmasından usulüne uygun olarak kaynak göstermeden alıntı yapmak” hallerinde altı aydan bir yıla kadar,
b) “Kabul ve taahhüt beyanlarına uymama” hallerinde bir yıldan üç yıla kadar,
c)“Tekrar yayım” veya “Dilimleme” hallerinde bir yıldan iki yıla kadar,
ç)“Uydurma”, “Çarpıtma”, “Aşırma”, “Haksız Yazarlık”, “Kurumca sağlanan kaynakları amacına veya usulüne aykırı biçimde kullanmak” veya “Görevi ihmal veya kötüye kullanma” hallerinde bir yıldan beş yıla kadar,
d) Asılsız ihbarda bulunan kişi veya kişilere ihbarının asılsız çıktığı bildirilir ve bir daha ihbar bildiriminin kabul edilmeyeceği duyurulur. Bu kişi veya kişilerin bir yıl süre ile proje süreçlerinin sürdürülmemesine ve proje/projeleri yürürlükte ise proje/projelerinin teşvik ikramiyesinin ödenmemesine dair, yaptırım uygulanmasının Başkana önerilmesine Kurul tarafından karar verilir.
(4) (Değişik:12/05/2018-277BK) Hakkında yaptırım kararı alınan kişinin, Kuruma önerilen, Kurumca desteklenme kararı verilen veya yürütülmekte olan her türlü proje, burs ve etkinlikteki görevinin devam edip etmemesi, Kuruma yapacağı yeni başvurularının kabul edilip edilmemesi, Kurum yayın organlarında yayın ve Kurum destekli toplantılarda sunum yapıp yapmaması hakkında kusurun ve yaptırım sonuçlarının ağırlığı da dikkate alınarak, Kurulun önerisi ile Başkan tarafından karar verilir. Bu durum, hakkında yaptırım kararı alınan kişiye yazılı olarak bildirilir. Kurum tarafından verilen ödüllere aday gösterilemezler.
(5) Hakkında yaptırım kararı alınan kişi yaptırım süresince, Kurumun iş ve değerlendirme süreçlerinde hakem, danışman, uzman, editör, panelist, moderatör, izleyici, raportör, komite veya kurul üyeliği ve benzeri görevlerde bulunamaz, varsa bu görevleri önerilen yaptırımın Başkan tarafından onaylandığı tarihte sonlandırılır.
(6)Kurum yayınlarında etik kurallara aykırı hususlar içerdiği tespit edilen yayımlanmış yazılar geri çekilmiş sayılır ve bu husus aynı yayın aracılığıyla gerekçesi ile birlikte duyurulur.
(7) Yaptırım uygulanmasına karar verilen durumlarda, söz konusu yaptırım kararı, yaptırım uygulanan kişinin bağlı bulunduğu kurum veya kuruluşların üst yöneticisine “gizli belge” formatında Başkanlık tarafından yazılı olarak bildirilir.
(8) Etik kurallara aykırı davranışı sabit olanlardan Kurum personeli olanlar hakkında ayrıca ilgili mevzuata göre de işlem yapılır.
(9) Yaptırım kararının Başkan tarafından onay tarihinden itibaren beş yıl içinde kişi hakkında yaptırım gerektirecek yeni bir etik kural ihlali tespitinin yapılması halinde yaptırım süresi yarısı kadar artırılır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Yukarıya alıntılanan mevzuat hükümleri incelendiğinde, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek, desteklemek, koordine etmek, yürütmekle görevli bulunan TÜBİTAK’ın görev alanına ilişkin yönetmelikleri ve esasları hazırlatmak, değiştirmek, kaldırmak veya onaylamak görev ve yetkisinin bulunduğu, bu kapsamda Kurumun ülkemizdeki bilimsel araştırmaların niceliğinin artmasını sağlamakla beraber niteliklerinin de artmasını sağlamasının kanunun emredici hükmünün gereği olduğu kabul edilmelidir. Dava konusu Yönetmeliğin de bu amacın gerçekleşmesini sağlama adına Kurumca yayımlanacak eserler ya da desteklenecek projelerin taşıması gereken özellikleri ve bu eser ya da projelerin hazırlanması aşamasındaki tarafların sorumluluklarını belirlediği görülmektedir.
Bilimsel üretimin gerçekleştirilmesinin her safhasında yayın sürecinin tüm bileşenlerinin; yayıncı, editörler, yazarlar, hakemler ve okuyucuların etik kurallarına riayet etmesi gerekeceği izahtan varestedir. Zira yazım ya da yayım aşamasında etik ihlali yapılan bir bilimsel araştırmanın temeli sorunlu olacağı için böyle bir çalışmanın bilimsel değerlere uygun kabul edilmesine olanak yoktur. Bir çalışmanın bilimsel kabul edilebilmesi için her şeyden önce etik ilkelere uyularak yürütülmesi ve tamamlanması gerekmektedir.
Öte yandan, kamusal kaynakları kullanarak ülkemizin gelişimine katkı sağlayacak bilimsel çalışmaları desteklemekle ve proje yönetimine ilişkin esasları belirlemekle görevlendirilen Kurumun, araştırmaların mütemmim cüz’ü niteliğini haiz etik kurallara uyma zorunluluğunun ihlali halini idari yaptırımlara bağlaması durumunun Kanuna aykırı olduğu da kabul edilemez. Zira, etik ihlali yaptığı tespit edilen çalışmacıların belli süreler ile yaptırıma bağlanması ve bu yolla bilimsel çalışmalarda etik kurallara riayet edilmesinin sağlanmaya çalışılması Kanun ile Kuruma verilen yetki ve görevlerin bünyesinde yer almaktadır. Diğer bir ifade ile etik ihlallerinin önleyici ve caydırıcı yaptırımlara bağlanması bilimsel çalışmaların olmazsa olmaz özelliği niteliğinde bulunan etik kurallara uyma zorunluluğunun doğal bir uzantısıdır.
Bu bakımdan, dava konusu Yönetmelik maddeleri ile, makaleler ya da araştırma projelerinin içeriğini belirleyen sözleşmelerde taahhüt edilen hususlara aykırılığın tespiti halinde sorumluluğu bulunan ilgililere yönelik uygulamanın belirlenmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu açıklamalar karşısında, dava konusu Yönetmelik maddelerinde, dayanağı Kanun'a, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu bireysel işlem açısından ise;
... Dergisi'nin internet sitesinde "Yayın Politikası ve Etik Kuralları"nın yer aldığı, burada "dergilerine gönderilen makalenin yayınlanmadığı ve başka bir yerde yayınlanmak üzere değerlendirilmeyecekleri anlayışıyla yayına kabul edileceği, yazarların makalenin ya da ana içeriğinin daha önce yayınlanmadığını ya da başka bir dergide yayınlanmak üzere sunulmadığını onaylaması gerektiği" ve "makalenin başka bir dergi, kongre, konferans vb. tarafından değerlendirilme veya yayınlanma sürecinden geçtiğinde makalenin iade edilebileceği ya da geri çekilebileceği"nin belirtildiği görülmektedir.
Yukarıda ayrıntıları ile belirtildiği üzere, davacı tarafından, makalenin yayınlanması için 23/06/2022 tarihinde Tübitak tarafından yayımlanan ... Dergisi'ne başvuru yapıldığı, başvuru sırasında bila tarihli Copyright Release Formunun (Telif hakkı devri formunun) doldurulduğu ve davacı tarafından imzalandığı, anılan formda, makale ile ilgili tüm işlemlerden yazarın sorumlu olduğunun belirtildiği, davacı tarafından makalenin yayınlanması için dergiye başvuru anında "Yayın Politikası ve Etik Kuralları"nın kabul edildiği, akabinde 04/07/2022 tarihinde aynı nitelikteki makalesi ile ... Dergisi'ne başvuru yapıldığı, aynı makaleleri iki farklı dergiye göndermek suretiyle kabul veya taahhüt beyanlarına uymadığı, nitekim savunmasının sonuç kısmında "ikili eklemeyi öğrenince yayın bedelinden vazgeçip ... Dergisi ile olan süreci iptal etmeyi ve bu süreci hiç yaşamamış olmayı isterdim" ifadesi ile olayı ikrar ettiği, bu konuda idareye herhangi bir bilgilendirmede bulunmadığı, davacının eyleminin sabit olduğu ve tüm dünyada etik uygulamanın makalenin değerlendirme sürecinin yalnızca tek bir dergide gerçekleştirilmesi gerektiği yönünde olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacı hakkında tesis olunan işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 25/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.