T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/5154
Karar No : 2025/3377
DAVACI : ... Sendikası (...Sen)
VEKİLLERİ : Av. ..., Av. ...
DAVALILAR : 1- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Başkanlığı
VEKİLLERİ : Av. ... - Av. ...
Av. ... - Av. ...
DAVANIN KONUSU :
Doçentlik başvuru şartlarında değişiklik yapılmasına dair Yükseköğretim Genel Kurulu'nun 17/08/2023 tarihli ve 12 sayılı oturumunda alınan 2023.12.218 sayılı kararın 4. maddesinin (b) fıkrasının iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Yapılan düzenleme ile Fen Bilimleri, Mühendislik, Ziraat Orman ve Su Ürünleri temel alanları doçentlik başvuru şartları arasından; "Doktora unvanının alınmasından sonra, yükseköğretim kurumlarında en az 2 yıl kadrolu öğretim elemanı olarak görev yapanlar, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı bünyesindeki (iştirakler hariç) bağlı ortaklıklarda AR-GE birimlerinde veya Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü'nde en az 4 yıl istihdam edilenler 2 puan almış sayılır." ibarelerinin çıkartıldığı, bu üç temel alan dışında kalan diğer temel alanlarda söz konusu ibarelerin aynen korunmuş olduğu bu nedenle temel alanlar arasında eşitsizlik oluştuğu, yapılan düzenlemenin bilimsel amacının davalı idarelerce ortaya konamadığı, düzenlemenin dayandığı bir üst hukuk normunun bulunmadığı, bu nedenlerle düzenlemenin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALI İDARELERİN SAVUNMALARI :
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın Savunması : Dava konusu Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurulu'nun 17/08/2023 tarihli ve 12 sayılı oturumunda alınan kararın 2547 sayılı Kanun'un verdiği yetki kapsamında alındığı, bu nedenle hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı'nın Savunması : Usul yönünden, davanın süresinde açılmadığı, davacı sendikanın davayı açmakta ehliyetinin bulunmadığı, esas yönünden ise davacı tarafından, 17/08/2023 tarihli Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurul kararı ile 3 temel alan ile diğer temel alanlar arasında eşitsizlik oluşturulduğu iddia edilmiş ise de, 15/06/2023 tarihli Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurul kararı ile 3 temel alana eklenen istisnaların kaldırıldığı, yapılan değişiklik ile şartların her temel alan için eşitlendiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; Doçentlik başvuru şartlarında değişiklik yapılmasına dair Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurulu'nun 17/08/2023 tarihli ve 12 sayılı oturumunda alınan 2023.12.218 sayılı kararın 4. maddesinin (b) fıkrasının iptali istemiyle açılmıştır.
2547 sayılı Kanun'un "Doçentlik ve atama" başlıklı 24. maddesinde; a) Doçentlik başvuruları, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda en az iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak. (2) Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen merkezî bir yabancı dil sınavından en az elli beş puan veya uluslararası geçerliliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından buna denk bir puan almış olmak; doçentlik bilim alanının belli bir yabancı dille ilgili olması halinde ise bu sınavı başka bir yabancı dilde vermek.(3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b) Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir.
Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. (Değişik cümle: 15/4/2020-7243/2 md.) Jüri üyelikleri, jüri, değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır ve bu bilgiler, erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç) Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. d) Yükseköğretim kurumları, doçent kadrosuna atama için, doçentlik unvanına sahip olmanın yanında Yükseköğretim Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim veya sanat disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler. Yükseköğretim kurumlarının belirlediği ek koşullar arasında sözlü sınavın yer alması halinde bu sınav Üniversitelerarası Kurul tarafından oluşturulacak jürilerce yapılır. e) Doçentlik unvanına sahip olanlar yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilen doçent kadrolarına başvurur. Doçent kadrosuna başvuran adayların durumlarını incelemek üzere rektör tarafından, varsa biri ilgili birim yöneticisi, en az biri de o üniversite dışından olmak üzere üç profesör tespit edilir. Bu profesörler her aday için ayrı ayrı olmak üzere birer rapor yazarlar ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini bildirirler. Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü yönetim kurulunun bu raporları göz önünde tutarak alacağı karar üzerine, rektör atamayı yapar." hükümlerine yer verilmiştir.
15/04/2018 tarih ve 30392 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Doçentlik Yönetmeliği'nin 3. maddesinde; "Doçentlik değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
Davacı tarafça; yapılan düzenleme ile Fen Bilimleri, Mühendislik, Ziraat Orman ve Su Ürünleri Temel Alanları doçentlik şartları arasından; "Doktora unvanının alınmasından sonra, yükseköğretim kurumlarında en az 2 yıl kadrolu öğretim elemanı olarak görev yapanlar, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı bünyesindeki (iştirakler hariç) bağlı ortaklıklarda AR-GE birimlerinde veya Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü'nde en az 4 yıl istihdam edilenler 2 puan almış sayılır." ibarelerinin çıkartıldığı, bu 3 temel alan dışında kalan diğer temel alanlarda söz konusu ibarelerin aynen korunmuş olduğu bu nedenle temel alanlar arasında eşitsizlik oluştuğu, yapılan düzenlemenin bilimsel amacının davalı idarelerce ortaya konamadığı, düzenlemenin dayandığı bir üst hukuk normunun bulunmadığı, bu nedenlerle düzenlemenin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. Anayasa Mahkemesinin, kanun koyucunun düzenleme yapma konusunda takdir yetkisine sahip olduğu hallerde, yürürlüğe konulan kanunların Anayasa'ya uygunluk denetimi kapsamında verdiği kararlarda, kanun koyucunun kendisine tanınan takdir yetkisini anayasal sınırlar içinde adalet, hakkaniyet ve kamu yararı ölçütlerini göz önünde tutarak kullanması gerektiğini vurgulamaktadır (AYM, E:2015/109, K:2016/28, 7/4/2016).
Kanun koyucunun sahip olduğu takdir yetkisinin denetiminde Anayasa Mahkemesince de benimsenen bu görüşün, takdir yetkisi kapsamında türev (ikincil) nitelikte düzenleme yapan idarenin tesis ettiği düzenleyici işlemlerin yargısal denetiminde de kullanılacak ölçülü olarak dikkate alınması mümkündür. Bu çerçevede, kendisine düzenleme yapma yetkisi tanınan idarece, düzenlemenin içeriğini belirleme konusundaki takdir yetkisinin Anayasa ve diğer üst normların çizdiği sınırlar içerisinde adalet, hakkaniyet ve kamu yararı ölçütleri gözetilerek kullanılması gerekmektedir.
Dolayısıyla, takdir yetkisi kullanılarak ihdas edilen düzenleyici işlemlerin yargısal denetiminde, başta normlar hiyerarşisi olmak üzere yukarıda temas edilen ölçütlere göre düzenlemenin denetlenmesi gerektiği, takdir yetkisinin sınırsız olmadığı İdare Hukukunun bilinen ilkelerindendir. Bu çerçevede; Fen Bilimleri Temel Alanı, Mühendislik Bilimleri Temel Alanı ile Ziraat, Orman ve Su Ürüleri Temel Alanı kapsamında; Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı zGenel Kurulunun dava konusu 4/b maddesiyle "Eğitim-Öğretim" başlıklı 9. alt maddesinde yer alan istisna ifadelerin kaldırılması yönünden yapılan inceleme: Dava dosyasının incelenmesinden; Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurulunun 15/06/2023 tarih ve 10 sayılı oturumunda alınan 2023.10.183 sayılı kararı ile kabul edilen Doçentlik Başvuru Şartları'nın "9. Eğitim-Öğretim" başlıklı maddesinde, doktora eğitimini tamamladıktan sonra dönemlik programlarda dört farklı yarıyılda lisans/lisansüstü ders vermenin karşılığı 1 puan, yıllık programlarda iki farklı yılda lisans/lisansüstü ders vermenin karşılığı 1 puan olarak belirlenmiş ve bu madde kapsamında en az 2 puan almanın zorunlu olduğu belirtilmişken, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurulunun dava konusu 2023.12.218 sayılı kararı ile, Doçentlik Başvuru Şartları'nın "9. Eğitim-Öğretim" başlıklı maddesi değiştirilmiş ve doktora eğitimini tamamladıktan sonra dönemlik programlarda dört farklı yarıyılda lisans/lisansüstü ders vermenin karşılığı 2 puan, yıllık programlarda iki farklı yılda lisans/lisansüstü ders vermenin karşılığı 2 puan olarak belirlenmiş ve doktora unvanının alınmasından sonra, yükseköğretim kurumlarında en az 2 yıl kadrolu öğretim elemanı olarak görev yapanların 2 puan almış sayılacağı hususunun aynen korunduğu görülmüştür.
Böylece, yükseköğretim kurumlarında kadrolu olarak görev yapan adaylar kurumlarında iki yıl görev yapmaları halinde ders verme şartını sağlarken, daha önceki düzenlemede Fen Bilimleri ile Mühendislik Bilimleri Temel Alanında; doktora unvanının alınmasından sonra; Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı bünyesindeki (iştirakler hariç) bağlı ortaklıklarda Ar-Ge birimlerinde en az 4 yıl istihdam edilenlerin 2 puan almış sayılacağı ve yine Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Temel Alanında; Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel (TAGEM) bünyesindeki birimlerde araştırmacı olarak en az 4 yıl çalışanların 2 puan almış sayılacağına ilişkin istisna düzenlemesine son verilmiştir. Bu haliyle, yükseköğretim kurumlarında kadrolu olarak görev yapmayan adayların kendi kurumlarındaki faaliyetlerinin ders verme yükümlüğüne karşılık gelmediği ve bu şartı sağlayabilmeleri için herhangi bir devlet ya da vakıf üniversitesinde görevlendirme yoluyla dört dönem veya iki yıl ders vermeleri gerektiği anlaşılmaktadır. Bu adaylar tarafından ders verilecek bir üniversitenin bulunamaması veya kurumlarınca görevlendirmenin yapılmaması halinde ise bu şartın sağlanamayacağı, dolayısıyla da doçentliğe başvuru yapılamayacağı anlaşılmaktadır.
Bu haliyle, doçentlik başvuru şartları arasında yer alan ders verme şartının yükseköğretim kurumlarında kadrolu olarak görev yapmayan adaylar aleyhine zorlaştırılmasına karşılık söz konusu düzenlemenin bilimsel gerekçesinin ortaya konulamadığı anlaşılmakta olduğundan, dava konusu düzenlemede bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır..
Açıklanan nedenlerle, dava konusu düzenlemenin yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda iptaline karar verilmesi gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 09/04/2025 tarihinde, davacı vekili Av. ...'ın geldiği ve davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı vekili Av. ... ile davalı Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı vekilleri Av. ...'ın, Av. ..., Av. ..., Av. ...'un geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ SÜREÇ :
Dava, Doçentlik başvuru şartlarında değişiklik yapılmasına dair Yükseköğretim Genel Kurulu'nun 17/08/2023 tarihli ve 12 sayılı oturumunda alınan 2023.12.218 sayılı kararın 4. maddesinin (b) fıkrasının iptali istemiyle açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN:Davalı idarelerin usule yönelik iddiaları kabul edilmeyerek işin esası incelendi:
ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
2547 sayılı Kanun'un "Doçentlik ve atama" başlıklı 24. maddesinde; a) Doçentlik başvuruları, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda en az iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak. (2) Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen merkezî bir yabancı dil sınavından en az elli beş puan veya uluslararası geçerliliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından buna denk bir puan almış olmak; doçentlik bilim alanının belli bir yabancı dille ilgili olması halinde ise bu sınavı başka bir yabancı dilde vermek.(3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b) Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir.
Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. (Değişik cümle: 15/4/2020-7243/2 md.) Jüri üyelikleri, jüri, değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır ve bu bilgiler, erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç) Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. d) Yükseköğretim kurumları, doçent kadrosuna atama için, doçentlik unvanına sahip olmanın yanında Yükseköğretim Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim veya sanat disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler. Yükseköğretim kurumlarının belirlediği ek koşullar arasında sözlü sınavın yer alması halinde bu sınav Üniversitelerarası Kurul tarafından oluşturulacak jürilerce yapılır. e) Doçentlik unvanına sahip olanlar yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilen doçent kadrolarına başvurur. Doçent kadrosuna başvuran adayların durumlarını incelemek üzere rektör tarafından, varsa biri ilgili birim yöneticisi, en az biri de o üniversite dışından olmak üzere üç profesör tespit edilir. Bu profesörler her aday için ayrı ayrı olmak üzere birer rapor yazarlar ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini bildirirler. Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü yönetim kurulunun bu raporları göz önünde tutarak alacağı karar üzerine, rektör atamayı yapar." hükümlerine yer verilmiştir.
15/04/2018 tarih ve 30392 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Doçentlik Yönetmeliği'nin 3. maddesinde; "Doçentlik değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır." hükmüne; "Başvuru zamanı, şartları ve usulleri başlıklı" 4. maddesinde "c) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak" düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Doçent unvanının alınabilmesi için başvurucunun, doktora yapmış veya tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanı almış olması, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen merkezî bir yabancı dil sınavından en az elli beş puan veya uluslararası geçerliliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından buna denk bir puan almış olması ve Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmış olması gerekmektedir.
Doçentlik sürecinin en önemli basamağı olan Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmış olmak aşamasında, adayların doçent unvanını almak için yeterli akademik çalışma ve faaliyetlerinin bulunup bulunmadığı Üniversitelerarası Kurul'un önerisi ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın onayı ile kabul edilen ve her bir temel alan (12 temel alan) için ayrı ayrı belirlenen Doçentlik Başvuru Şartları esas alınarak ortaya konulmaktadır.
Davalı idarelerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve 15/04/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Doçentlik Yönetmeliği gereği Doçentlik Başvuru Şartlarını belirleme yetkisine haiz oldukları tartışmasızdır. Ancak bu yetki kullanılırken kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığının denetlenmesi gerekmektedir.
Hukukumuzda, takdir yetkisi, temel amacı faaliyetlerinde kamu yararını gerçekleştirmek olan idarenin belli bir konuda karar alıp almama yahut karar alma hususunda birden fazla seçenek arasında seçim yapma serbestisine sahip olması şeklinde tanımlanmaktadır. Düzenleyici işlemlerde idareye düzenleme yapma yetkisi veren üst normlarda düzenlemenin içeriği itibarıyla belli bir sınır çizilmemesi durumunda, idarenin takdir yetkisi söz konusu olmaktadır.
Anayasa Mahkemesi, kanun koyucunun düzenleme yapma konusunda takdir yetkisine sahip olduğu hallerde, yürürlüğe konulan kanunların Anayasa'ya uygunluk denetimi kapsamında verdiği kararlarda, kanun koyucunun kendisine tanınan takdir yetkisini anayasal sınırlar içinde
adalet, hakkaniyet ve kamu yararı ölçütlerini göz önünde tutarak kullanması gerektiğini vurgulamaktadır (AYM, E:2015/109, K:2016/28, 7/4/2016).
Kanun koyucunun sahip olduğu takdir yetkisinin denetiminde Anayasa Mahkemesince de benimsenen bu görüşün, takdir yetkisi kapsamında türev (ikincil) nitelikte düzenleme yapan idarenin tesis ettiği düzenleyici işlemlerin yargısal denetiminde de kullanılacak ölçülü olarak dikkate alınması mümkündür. Bu çerçevede, kendisine düzenleme yapma yetkisi tanınan idarece, düzenlemenin içeriğini belirleme konusundaki takdir yetkisinin Anayasa ve diğer üst normların çizdiği sınırlar içerisinde adalet, kamu hizmeti ve kamu yararı ölçütleri gözetilerek kullanılması gerekmektedir.
Dolayısıyla, takdir yetkisi kullanılarak ihdas edilen düzenleyici işlemlerin yargısal denetiminde, başta normlar hiyerarşisi olmak üzere yukarıda temas edilen ölçütlere göre düzenlemenin denetlenmesi gerektiği, takdir yetkisinin sınırsız olmadığı İdare Hukukunun bilinen ilkelerindendir.
Bu bağlamda; dava konusu düzenlemenin incelenmesi gerekmektedir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Genel Kurulu'nun 15/06/2023 tarih ve 2023.10.183 sayılı kararı ile, tüm temel alanlarda "9. Eğitim - Öğretim" başlığı altında doçent adaylarına, doktora eğitimini tamamladıktan sonra, lisans veya yüksek lisans dersi vermiş olmak şartı getirilmiş olup, doktora unvanının alınmasından sonra, yükseköğretim kurumlarında en az 2 yıl kadrolu öğretim elemanı olarak görev yapanların bu şartttan istisna tutulacağı düzenlemesine yer verilmiştir. Tüm temel alanlarda yer alan ders verme şartı ve istisnasına ek olarak, Fen Bilimleri, Mühendislik, Ziraat Orman ve Su Ürünleri temel alanları ders verme şartına ek bir istisna getirilerek, "Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı bünyesindeki (iştirakler hariç) bağlı ortaklıklarda AR-GE birimlerinde veya Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) bünyesindeki birimlerde araştırmacı olarak en az 4 yıl istihdam edilenler"in ders verme şartında muaf olacakları düzenlemesine yer verilmiştir.
Yükseköğretim Genel Kurulu'nun 15/06/2023 tarih ve 2023.10.183 sayılı kararından sonra dava konusu davalı idare Genel Kurulu'nun 17/08/2023 tarihli ve 12 sayılı oturumunda alınan 2023.12.218 sayılı kararının 4. maddesinin (b) fıkrası ile Fen Bilimleri, Mühendislik, Ziraat Orman ve Su Ürünleri temel alanları ders verme şartına getirilen ek istisna ifadelerin kaldırılmasına karar verilmiş, ders verme şartının süresi ve istisnası tüm temel alanlarda eşitlenmiştir.
Bu durumda, yapılan düzenleme ile Fen Bilimleri, Mühendislik, Ziraat Orman ve Su Ürünleri temel alanları ders verme şartına getirilen "Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı bünyesindeki (iştirakler hariç) bağlı ortaklıklarda AR-GE birimlerinde veya Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) bünyesindeki birimlerde araştırmacı olarak en az 4 yıl istihdam edilenler" istisna ifadelerinin kaldırılarak tüm temel alanlar için "9. Eğitim - Öğretim" başlığı altında yer alan düzenleme getirilmiştir.
Bu itibarla, diğer alanlarla birlik sağlamaya yönelik düzenlemenin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ... toplam TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 09/04/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.