T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/5939
Karar No : 2025/4006
Temyiz İsteminde Bulunanlar : 1- (Davalılar)
1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
Vekili : Av. ...
2-... İdaresi Genel Müdürlüğü
Vekili : Av. ...
3- ... Belediye Başkanlığı
Vekili : Av. ... 2- (Davacılar) Kendi adına asaleten ...'a velayeten ..., ...
Vekili : Av. ...
İstemin Özeti : ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmaların Özeti : Taraflarca savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hakimi : ...
Düşüncesi : İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
Dava, davacıların maliki olduğu İstanbul ili, Küçükçekmece ilçesi, ... Sitesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan 60 numaralı konutun, 09/09/2009 tarihinde meydana gelen aşırı yağışlar sonucu su altında kalması nedeniyle uğranılan zararın karşılığı olarak 59.529,00-TL (miktar artırım dilekçesiyle 75.000,00-TL'ye arttırılmıştır) maddi, 25.000,00-TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, Dairemizin 11/03/2019 tarih ve E:2017/6074, K:2019/1727 sayılı bozma kararına uyularak, İSKİ Genel Müdürlüğü hasım konumuna alınıp dosya yeniden tekemmül ettirilmiş, bozma kararında hükme esas alınabileceği belirtilen, aynı sitede ikamet eden başka bir taşınmaz malikinin açtığı tam yargı davasında ...İdare Mahkemesinin E:... sayılı esasına kayıtlı dosyasında yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan 03/01/2017 tarihli bilirkişi raporunda; olayın meydana gelmesinde bölgede daha önce düzenlenen 1/5000 ve 1/1000 ölçekli planlar ile dere kenarında ve taşkın alanında bulunan parselleri yapılaşmaya açtıkları gerekçesiyle davalı idarelerden İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığının ve Küçükçekmece Belediye Başkanlığının müştereken sorumluluklarının bulunduğu ve kusur oranlarının %20 olduğu, buna ilave olarak daha sonra düzenlenen ve güncelliğini koruyan 22/06/2005 onay tarihli 1/1000 ölçekli Halkalı Revizyon Uygulama İmar Planında "Dere Taşkın Sınırı Lejantında Park Alanı" olarak planlanan ve iskanı olmadığı için ruhsatı hükümsüz hale gelen taşınmaza ilişkin olarak Kanun ve diğer mevzuatla yüklenen ve sorumluluk ve yetkisi dahilinde bulunan kamulaştırma, tahliye ve yıkım görevlerini yerine getirmeyen Küçükçekmece Belediyesinin ise ayrıca %10 oranında kusur sorumluluğunun bulunduğu, sorumluluğunda bulunan derede yeterli ıslah çalışması yapmayan ve su taşkını oluşmasını engelleyecek gerekli tedbirleri almayan İSKİ Genel Müdürlüğünün dava konusu taşınmazda su baskını oluşmasında hizmet kusurunun %20 olduğu, iskanı bulunmayan taşınmazda ikamet eden mülk sahiplerinin de sorumluluklarının bulunduğu ve olaydaki kusur oranlarının %10 olduğu, %40 oranında ise tabii afet faktörünün etkili olduğunun belirtildiği, buna göre, 12/08/2016 tarihli bilirkişi raporuyla belirlenen toplam 75.000,00-TL maddi zararın İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığının ve Küçükçekmece Belediye Başkanlığının müştereken %20 oranında sorumluluğun bulunduğu, toplam zararın 15.000,00-TL'sinden anılan idarelerin müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, iskanı olmadığından ruhsatı hükümsüz hale gelen taşınmaza ilişkin olarak Kanun ve diğer mevzuatla yüklenen ve sorumluluk ve yetkisi dahilinde bulunan kamulaştırma, tahliye ve yıkım görevlerini yerine getirmeyen Küçükçekmece Belediyesinin ise ayrıca %10 oranında kusur sorumluluğunun bulunduğu, dolayısıyla 7.500,00-TL'den tek başına sorumlu olduğu, sorumluluğunda bulunan derede yeterli ıslah çalışması yapmayan ve su taşkını oluşmasını engelleyecek gerekli tedbirleri almayan İSKİ Genel Müdürlüğü'nün dava konusu taşınmazda su baskını oluşmasında hizmet kusuru %20 olduğundan, toplam zararın 15.000,00-TL'sinden sorumlu olduğu, manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede ise; olayın meydana geliş şekli, olay nedeniyle davacıların duyduğu korku ve elem dikkate alındığında; toplam 25.000,00-TL manevi tazminat talebinin kabulü gerektiği sonucuna varılmış ve sonuçta; maddi tazminat talebinin 37.500,00-TL'lik kısmının kabulü ile; (%20) kusur oranına isabet eden 15.000,00-TL'sinin İstanbul Büyükşehir Belediyesi ile Küçükçekmece Belediyesince, müştekeren ve müteselsilen dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine, (%10) kusur oranına isabet eden 7,500,00-TL'sinin Küçükçekmece Belediyesince dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine, (%20) kusur oranına isabet eden 15.000,00-TL'sinin İSKİ Genel Müdürlüğünce dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine, maddi tazminat talebinin kalan kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Dairemizin 11/03/2019 tarih ve E:2017/6074, K:2019/1727 sayılı bozma kararında; hükme esas alınabileceği belirtilen,... İdare Mahkemesinin E:... sayılı esasına kayıtlı dosyasında yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan 03/01/2017 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında; İstanbul ili, Küçükçekmece ilçesi, ... Sitesindeki taşınmazın bulunduğu bölgede meydana gelen dere taşkını sonucu hasarın oluşmasında etkili olan imar planlarıyla ilgili olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığının sorumluluğunun bulunmadığı, mülk sahibinin %10, Küçükçekmece Belediyesinin %20, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin %10, İSKİ Genel Müdürlüğünün %20 kusurlu ve %40 oranında da tabii afet faktörünün etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Davalı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Küçükçekmece Belediye Başkanlığının kusur oranları ayrı ayrı belirlenmiş olduğundan, her bir idare yönünden kendi kusuru oranında tazminata hükmedilmesi gerekirken %20'lik kusur oranında anılan idarelerin müşterek ve müteselsilen sorumluluğunun ve Küçükçekmece Belediyesinin ilave olarak %10 kusurunun daha bulunduğu gerekçesiyle verilen kararda hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Diğer yandan, Dairemizin 11/03/2019 tarih ve E:2017/6074, K:2019/1727 sayılı bozma kararına konu İdare Mahkemesi kararında, davacıların toplam 25.000,00-TL manevi tazminat istemlerinin tamamına kabul edilmesi üzerine, manevi tazminatın, patrimuanda meydana gelen bir eksilmeyi karşılamaya yönelik bir tazmin aracı olmayıp, manevi tatmin aracı olmasından dolayı zenginleşmeye yol açmayacak miktarda, müterafik kusur durumu da dikkate alınarak, idarenin olaydaki kusurunun niteliğini, ağırlığını ifade edecek ve ilgililerin duyduğu acı ve üzüntüyü kısmen de olsa giderebilecek ölçüde saptanmasının zorunlu olduğu ve yeniden verilecek kararda bu hususların da dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. İdare Mahkemesince ise, belirtilen hususlar gözetilmeyerek aynı miktarın kabulüne karar verilmiş ve ayrıca gerekçede manevi tazminat isteminin kabulüne karar verilirken, hüküm fıkrasında bu tazminat istemi yönünden hüküm kurulmamıştır.
Açıklanan nedenlerle; ...İdare Mahkemesinin temyize konu kararının bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine, kullanılmayan ...-TL temyiz yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığına iadesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 24/04/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.