T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/392
Karar No : 2025/71
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) :... Uluslararası Liman İşletmeciliği A. Ş.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü'nden işletme hakkını devraldığı Derince Limanı'na ilişkin olarak yapmış olduğu "işyeri açma ve çalışma ruhsatı" başvurusunun reddine ilişkin ...tarih ve ...sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; olayda, davacı şirketin, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü'nden işletme hakkını devraldığı Derince Limanı'na ilişkin olarak "işyeri açma ve çalışma ruhsatı" almak amacıyla yapmış olduğu başvuru üzerine, davalı idarece "işyeri açma ve çalışma ruhsatı" verilebilmesi için işyeri açma izin harcının yanında, 2464 sayılı Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca davacı şirketten istenilen 1.345.679,57-TL işyeri açma ve çalışma ücretinin ödenmesi gerektiğinin davacıya bildirildiği görülmüş olup, 2464 sayılı Kanunun 97. maddesi ile, bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmetler için alınacak bedellerin belirlenmesi için belediye meclislerine yetki verilmekte olup, buna göre anılan maddeye göre belirlenen tarife uyarınca ücret alınabilmesi için öncelikle ilgililerden bir hizmet talebi gelmesi ve bu hizmetin harç veya katılma payına konu edilmemiş olması gerektiğinden, 2464 sayılı Kanunun yukarıda anılan 81. madde hükmü uyarınca işyeri açma işlemi harca tabi olduğundan, Kanunda harç konusu yapılan işyeri açılışı için, ayrıca anılan Kanunun 97. maddesi dayanak gösterilerek ücret istenilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararında; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :Davalı idare tarafından, Kocaeli genelinde birinci sınıf gayrısıhhi müesseselerin ruhsatlandırma ve denetlenmesine ilişkin yetki ve sorumluluğun idarelerine ait olduğu, idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olmadığı, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunun 97. maddesinde, Belediyelere, bu kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet (...) için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili olduklarına dair hüküm gereği, Kocaeli Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından, davacı şirketin, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü'nden işletme hakkını devraldığı Derince Limanı'na ilişkin olarak yapmış olduğu "işyeri açma ve çalışma ruhsatı" başvurusunun gereği olarak ödenmesi gerektiği 1.345,679,57-TL İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsat Ücretinin ödenmediğinden bahisle tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, davalı idarenin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı ücretleri adı altında müvekkil şirketten 1.345.666,57-TL ücret talep etmesinin 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 81. maddesi uyarınca usul ve yasaya aykırı olduğu, mezkur Kanunun 97. maddesi uyarınca, belediyelerin yalnızca kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan hizmetlerin ücretini belirleyebilme ve tahsil etme yetkisine sahip olduğu, fakat işyeri açma izni verilmesi taleplerinin harca tabi bir işlem olduğundan davalı idarenin dava konusu ücreti talep etme yetkisinin bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 23/01/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.